Literarishe bleter · 1926-03-19 · 98 (19.3.1926) · p. Seite 191

191 ליטערארישע בלעטער % .זא *זוי הןם נעלעפם די לײדנדע םיםוצר םןגאײן טאג א1ים א י$ר פיט דרײ חרש־ם און האם זיך נישט דערװמרם אויף אירע קינדער. אן אײנזאם* הןט זל #)רבראכס אירע שװערע, לעעסע םעג און אן א־ינז#סע ה$ט זי פזןנעננט דעם טויט. װל ןןזוי זי אלז געששןןרבן. עי הןס זי געליטן, גע■ קעם6ט — װײםס קײנער נישם. די שכנים, װעלכע זעגען אר־ין צו איר א זײגער 5#ס אין אװנט כדי אײנצולןןדן זי צו זלך, האבן זל געמינען א סויטע א1יף דער אןןדלאגע,-אײנע אלײן, קײן א־ין לעבעדיקער נפש נישם ארוט איר. דער דאקסןןר הןס קאנססאסלרט, אז זי איז געששאדבן פון א הארץישלאנ 5 א זײגער אלן אװנט. ןןבער עם אלו אימ פארשטענדלעך, פארװאם זענען א1יף אלר האלז געװען בײכנס, אונקס װי עפיגער האש זי געשסלקט, קאן זײן זי האש געקעםפש םיטן װײסאג, געכאסס זלך םארן האלז. גאט װײםט... מקנר געװען האש מען זי שעעס בײנאכש, בײ דער שײן פון שסורקאען, — םען האם געװארס אייף ל. אנדרעיעװס סר1י, אבער ױ האס איבער עעעם א סבה נלשס געקאנס קופען. פרעםדע מענסשן האבן זי באגלײט און פקבר נעװען אין דער םרעמדער קאלםער ערד. א םרעםדע האנט האט גע• װארפן דעם לעבשן הייםן ערר אויף דער מוטערם קבר. ג• װעגן םײן גרויםן אוםגליק װעל אלך נישס רעדן. װי אז1י לעב איך — װײם איך אלײן נישם. איך לענ םים דער הא6נינג צו זען זיך םיט אײך. עם איז נישסא קיין ם1ף צו םיינע לײדן. איר םארשסײם םיץ צושטאנד. איצם שטײם 6אר םלר לענושעם בארסרעס, יעדער מינום קוק א־ך א1יף אים און װײן םיט ב־סערע סרערן: נישסא אים> םײ1 סײיח זון, םײן פרײנס, פיץ ברוים־גענער. טאססענלעך גײ אלך אין זײן ארבעשם׳ציםער, <ס איז 6אר םיר א קדשי-קדשים אין עס שםעקם דארט םיט אלם. א1יף זיץ שסול האב איך אויפגןיהאנגען זיץ יארםרעם, ארוס אין ארום ליגן בלומען, איצס פארװעלקסע ש1ין, קאן איך אויסרעק םײן הארץ דורך װערטער און סרערן. איך האב נישס געטראכס, אז איך װעל אים אינערלעבן, א־ך האב אים געהאלםן פאר אוםשסערבלעך. װען עם האס זלך םלר געחלומס, אז ער איז געשסארבן, האנ איך זיך אויפגעצאפס און געדאנקט גאט, װאס עם איז א חלום. םײן אוםעט איז אין לשער. איר װײסם דאך, װי ער האם םיך ליב געהאס, דער עיקר די לעצםע צײט. דל שיץ אלז םארלאשן געװארן 6אר םיר, און די אײנזאםקײט הרגעט םיך אװעק. יעדע זאך אין שטוב דערםאנס סיר װעגן אים, יעדער סאנ גײ איך אין זיץ ארבעטיציםער און װײן םים ניטערע טרערן. איך נענטש אלע קינדער און אײניקלעך די לײדנדע םוטער — — נישםא קײן קינדער נײ איר׳. ליטערארישע גרופירונגען איז ראטן-פארבאנד , (פו־ א בריװ אויס מ$סהװע) זענען דא צװײ קאםיסיעס: אײן קאמיסיע אויף אייסצופארשן די ײדישע קלאםיקער און א םערמלנאלאגישע, װאס גרײס צו א װערםער״בוך. דער זעלנער אינםסיטום רופס צונייף א קאנ• םערענץ םון ײדישע געלערנסע װעגן אן אויםגאבע 6ון די ילדישע קלאסיקער און װענן ארטאגראפיע. עס יועלן אײגגעלאדן װערן אײנלקע ײדישע ליטעראטוסהיססאריקער פץ אייסלאנד. ס׳זענען אנגעםערקס םאלגנדיקע םארסראגן: ם. ללטװאקאװ — די געשיכסע םץ דער ײדישער ליסעראסור; נ. אויםלענדער — װענן אן אקאדעסישער אויםגאנע סון די ײדישע קלאסיקער; י. דאברושין — דאס ײדישער םעאטער 6אר די לעצטע 50 יאי. — אמ י.בײ דער פארםייאלשער ױגנטיםעקציע האס זיך ארגאניזירם א ױגנס-גרופע, פון װעלצער עס צײכענען זיך אוים חײם לעוילן, משה טײף און העלםאנד. — אלן םינסקער ליסער. קרײזן װערס דעבאטירט די 6ראנע, צי זאק די ײדישע שרײבער ארײנ• םרעטן אץ דער שרײבערישער װײסרוםישער פארײניקוננ ןדער אלגעפײנעס ל1יס טעריםאריאלן פרינצלפ, צי זאל מען שאפן אן אלפארבאנדלשן ײדישן שרײבערישן סארײן• אגב, די זעלבע - פראגע ױערם א1יך דעפאטירט בײ די ײדישע אוקראלנ־שע שרייבער• 3) כ א ר ק א װ — ם׳ערשײנט א סעגלעכע צײטונג ,שטערן׳, װאס איר םלראזש האלט אלן אײן װאקסן; ס׳ערשײנט דןר זשורנאל די .ר1יסע װעלט/ װאס ציכ צו אלע סאװע• טלשע יידישע שרײבער. דער זשירנאר װאקםש םיט יעדן נוםער. דער סעקרעטאר שון רעדאקציע איז ע• פלניבערג. דער ײדי• שער פלוכה״טעאטער האס צוגעצויגן קײן כארקאװ קװיטקאן ... ןס זענען אין ראטן־פארבאנד דא 4 ײדישע ללסערא• רישע צענטרען: םאסקװע, םינםק, צארקאװ און קיעװ. - ו) םאסקײע ־־ א1יםזח ,עםע״' עקםיססירן דא 2 זשורנאלן: ,ױמװאלד׳ אץ ,פיאנער׳. בײ ,ױננװאלד׳ גרופלרס זלך א ליסערארישע פארײניקונג, פון װעלכער עס צײכענען זיך אויס ראבין, טוזםאן. פאדאלסקי און װײנערמאן. בײם .עסעם׳ װעס אינגיצן אנהײבן צו ערשײנען א 2-װעכענםלעכער זשורנאל לויסן טיפ םונם רוסישן ,פראזשעקםאר׳. — די ליםערארישע גריפירוננען .נײ־ערד׳ און ,אקסאבער׳ וםא׳פ — םאםקװער אסאסאציע פץ שרײבער) האלטן נאך דערװײל נישט בײם סארײניקן זיך אין גרײסן 2 נײע זאפלביכער .נײע ערד׳ און ,אקטאבער׳• עס זענען אנגעםערקט צום דרוק א. קושניראװם א דערצײלוננ, םײעראװיםשעס, ױדל יא6עס, ראסינס פראזע און יײך א דערצײלוננ םון אן אנפאנגער פרוםקין; פאעפעם 6ון איזי כאדיק (קאםערינקע), האלקין (דער שםיד), חײם לעװין (.עיײ) א. אז. װ. - 2) ם ל נ ם ק — עם דערשײנס א ליםעראריש״קינםטלע• יישעי חידש־זשורנאל ,דער שטערן׳, א גרויסע טעגלעכע צײ• סיננ .אקשאבעד׳ (געװעזענער .װעקער׳), א װאכנבלאט ,דער ייננער ארבעטער׳. עס עקסיםטירן דארט 3 8ארלאנן: .שול און ניך/ ,דער (וײס־רוסישער םלויה־םארלאג׳ אץ דער פראםאיר• נלשער פארלאג. דער ,אינװײםקולש׳ גרײם ז־ך צום דרוק .? זאשלביכער: 1) צו דער געשלכטע םון דער ילדישער ארבעטער• פאװעגינג אץ 2) צו דער געשיכםע 6ון דער ײדישער ליםערא• טײ אין קינסט, אינם צװײםן זאפל-בוך װעלן א1יך אנםײל נעמען נ. ששיף, ש. ניגער אין *. װײנרײן. בײם אלנװײסקולס