Literarishe bleter · 1926-03-19 · 98 (19.3.1926) · p. Seite 190

98 .1א ליטערארלשע בלעטער 190 מענטשד ארז װערה לעאניד אנדרעיעוו אוןזײזמוטער נישטא, נישטא• איך האב גןזוכם דעם ט1יס, אבער עס איז פיו נלשש געלוננען. א-ך נעפלן זיך ק-ין ארט נישם 6ון גר1ים בענק. שא6ט, נישטא קײן שײן, קיץ פרײד, אלץ איז 6ארלארן״.׳ א ידער סען ד,אם 6אדקלא3ם אנדרזדעוום סריםנע ה*5 די מוטער ןןנגעשריבן א געטעלע אץ ארײנגעלײגם אין וזו קעשענע םין זײן רעקל, װאם וי הןןט דארם אננעשרלבן איז געבליבן א ס1ד. בײם לעבן פון ל. אנדרעיעװ 6לעגס ז״ן אז1י: װען אנדרעיעװ םלעגס םאישאםן עגםתינםש, ןןדער אינ. גערן באלײריקן זײן מיסער, פלעגס זי אלכש שרײבן א געסעת םים א פי.רױורף. די קאםעלע, װי םען האט גײסװײליק אװעקגעשסזמ אנדרעיעװס םרומנע האס זלך נעםונען װײם םון דער זוםעו■ װ1ינוננ, אין א געדיכטן פארק. טאג־טעגלעך, א־ן א םשך פון א חודש,;ישט נעקוקס א1יםן װעטער — אין א שםורם, און אלן א רעגן — איז ד סוםער גענאננעו גום װנם קערםער און האם םאר אלס אװעק• געלײגט די באקי־פענע גײםונגען און ביכער. אפט, װען ד בעל-הב־תםע םון דער זומעריװ1ינונג, װאי אנדרעיעװ איז גןי שסארבן און ביי װעלכער די מוםער האס נעװ1ינס, םיןנס קומען זי אםגונעםען, םלעגס זי סרעםן די םוטער ליגן *ין חלש1ת נעבן דער טרומנע. נאר אאהאלטן זי םון דעם איז געװען אוממענלעך. םען האם אננעהויבן ם1רא גו האבן םאי־ל געזונט ינון פארשםאנד םון דער מוטער און םען הןס ר אױעקנע6ירט און נײװאלא. א באקאנםע, װאס האט דאםאלס דארם געװוינס, דױ• בײלם, אז אײנםאל שפעם אין אװנם, אין א שטארקן שסורם און רעגן, איז גו אלר ארײנגעלאפן די פיסער םיס א גײסזע אלן ריאנט. ױ האט געבעםן איבערגוזעגן אלר פון ענגליש ייז רוסיש רעם םיסגעשיל, װאם איז רארט געװען אםנעדרוקס זי אנדרעיעװס ם1יס. זי איז געװען שסארק אויפגערענסי. .ײי אז1י זשע װעל איך אים םארגן לײענען, אז אלך םארשס״ נישט קײן ענגליש״. און זי האם זיך נישכ בארוהיקם, אלז נישט אװעק בלז װאנען םען האט נישט דערפילט אלר בקשה. באלד נאך אנדרעיעװם ס1ים איז זײן װײב אננא יליל־ ניטשנד, גוזאסען םיט די קינדער, איבערגעםארן קײן אלילא• ד םוטער אבער האט נישט געװאלם אװעקםארן װײט פין וןס זונס קערפער, נישט נעװאלם פארלאזן וײן זוסער־װוינינג יין זי האס זיך באזעצם אין א באזונדער הײזל, נעבן דער נו1■ םער דירה, איגגאגצן אלײן. אין רעפ גרױסן פארלאזםן ה1ין אלן ל, אנררעיעײ6 ארבעם-ציםער האם זי א1י6געהאנגען זײן םארטרעס *ייפן חענסל פון א דיויכן שטול, װאס איז געשטאנען בײ ל. אנדרעיעװס ארבעטם־םיש. דעם פארטרעט האט זל באפוגם םלס נלופען• יל האט אװעקגעלײגם א1יפן טיש ל. אנדרעיעװס ביכער, אין יייו זײנע בריװ צו א־ר. טאג-טעגלעך םלעגם זל קומען ילן ײ0 צימער מתפלל זײן; ון שמועםן פיט א־ר זון, װעלנעד *י1 געבליבן פאר איר א־משטערבלעך. אלן ד,ם לעצט, בריװ אירן צו די קינדער יון וז6 8 אקשאבער 1920 שרײבש זי: ,.,.איך פיל זלך זײער שװאוי איך װ1ין אלײן אין א הײזל. גאש פײנער, װי איך װאלם װאלש אײך אלעםען זען, אבער װעגן יעם קאן פען סרויםון. שװער איז 6ןר א םוטעד גו פארלירן אירע קינרעוי אלן די זכיונות װאנן איר ברודער לעאגיד אנדרעיעיז, װאם אלז געשםארבן אייף א זומער-װױנוננ אלן םלנלאנר אלן 1920, דערבײלט זײן שװעסטער ריםא אנדרעיעװא זײער רירנדע פרטים װעגן די באגלונגען גװלשן לעאניד אגדרעיעװן און זײן םוטער. לעאניד אנדרעיעװ אלז געשטארבן אלן עלטער םון 40 יאר פון א הארץ-שלאג, ער האט ש1ין 6ין לאמ געליםן א1יפן הארץ, אבער דעם רעגסן יאר, האט זלך זײן געזונם-גושסאנד א דאנק דער נעשאפענער לאנע, שםארק םארערגערט. די לעצטע גײט אלז ער געװארן זײער שםארק םרה-שח1רהדיק, אראפ 6ון פניס. אלם נעװארן, געװען םארטון אין זלך און םאר קײנעם נישט אייםגערעדס זײן הארץ, אבער אין טאנ םון ט1יט אלז ער, םארקערט, געװען זײער םרײלעך, ער האס זלך געװערסלש םלט זײן מוטער װעגן איר חל1ם. אי־ האט זלך אין יענער נאכט געחלוםס, אז די גײן זענען בײ איר אד1יסגעםאלן, און וי איז א1יםגעשטאנען א כרייערלקע און האט אלץ גערעדט, אז עם אלז נלט גים גוטן. ל. אנררעיעװ האס נעפרוװס זי סרײלעך צו םאכן, ער האס געלאכש און געזאגם גז אלר: ,דו פאררעדסט מיר די גײן. נעכטן האסםו 6ארשפילס אין קארסן און װילםש מיר ניס אפגעבן דעם ח1ב'. ל. אנדרעיעװן פלעגט זלך שסענדלג אײנגעבן צעסרײבן דער מוסערס םרר.-שח1רה. אבער דאס םאל אלז אלץ געװען אומזלםס,—דל מוטער איז געבללפן גדײכגללסלק און אומעסלק. גװײ אזײגער האט סען אפגעגעםן פיסאג און אנדרעיעװ האס זלך נעלאזס גײן אלן שלאף-גימער ארײן אפגורוען א בלסל. אבער ער איז נלשט דערגאננען צום פעט און א געשרײ געטון צום װײב: ״אננא, פלר אלז שלעכט׳. זי האט געארבײם א1יף 8 שרײב־םאשין אלן דעם צװײטן צלםער, און װען זל אלז ארײנ- געלאפן איז ער ש1ק געלעגן א1י£ן ברלק, אן באװוםסזײן. םען האט אלם גענוםען םלנטערן, געשיקט נאן א דאקסאר, אפער אוםזלסט. װען דער דאקטאר אלו געקיםען, איז ש1ין אנדרעיעװ געװען ס1ים. ער אלז געששארבן נים קוםענדלק גו זלך און אן א װארט אויסגורעדן. אלן יערזעלבער נאכט האט דל מוטער געפרװוט באגײן זעלבסםמארד. זל האט זלך א1יפגעד.אנגען א1י£'ן בעט גוקאפענס 6ין דעם ט1יטן זון. םען האט וי אראפגענוםען ד,אלב-ט1יט און סען האס אנגעתויבען שסארק אכטוננ גו געבן אויף אלר. אין אט װאס זי האם געשייבן צי אזרע איבעריקע קינדער: ,ק־נדער םיינע סײערע.׳ אלר װײסט, װאס פאר אן אומגללק עם האס אונז נעטראפן. עם איו גישטא קײן װדיטער דעם אום- גליק אויסצודריקן, ער איז דאך 6אר םלר געװען אלץ און סיט זיין אװעקגײן האב אלך אלץ םארלארן. בלז וײן ט1יט האב איך געםײנט, אז א־ך װעל אלם נלשט אלבערלעבן, און עס װאלס טאקע געמען וזוי, אבער עס האט םיך אפגעהאלטן אײער אפװעעהײט, רי סארװאורםן םון אנדערע, אז איך דאיף לעבן גוליב אײך, אז עם אלז א בושה - איך האב נאך דרײ קינדער, אבער װל זענט אלר אין װאס אלז מלט אײך?...' יא, די מוטער איז גענללבן לעבן, אבער אלר לעבן באשטײש םון לײדן, טרערן, אײנזאסקײט און בענקשאפט. אין א ברלװ פון 1 א1יגוסש, שרייבט לי צו די קלנדעד: ,טײערע קינדער םײנע, װײםט, אז איך בלן נעבליבן לעבן צוליב אײך .. םיין אוםגללק לאזש זלך נלשם באשרײבן. ער אלז