Literarishe bleter · 1926-02-19 · 94 (19.2.1926) · p. [Seite]

*רייו 50 גרןשן >6 94 )2ל/ס(^רי7נ??נ/?//כנ^ר7כנ?כ?/7 ל4?<נ$7/4??ר0?נ*/נ1ע2 *([?/?נסט ^נילנסלןכר&ננ??//כנ^ד־יכנ? כנ/7 ל3כר^?ר0?נ^1?22 *({?/?נסט פריגיטאג׳ 19 פעברואר 1926 8 פארלאג ב. קלעצקין, װארשע דוײטער יארגאנג וןבןןנשםזנם-םדײו םים •ן־ינוןו * י/1 י*ייל סנ נילדן, ,/< יןד 3 נילדן. *ין *ייםלןנר ,/ץ ־*י 1 דןלןר• *״ן נוםקר — סנ םקנ*. וןנןנםן-ירײי פוןי 1 םיליםקםער-סורה 20 ניןיזן. ערססת ויים *ר םזקםם— 50 נדןיין• ןןנןנםן-יייםן — ה*לםן 6 ••ןןלםן. *ירקם : 36 0א£52-| ,*׳*'^52)1*'*' ,£7£8.81 1$26?1*נ£1ז1.1 אזיף אן?נ**ער בולייגן * סארקי. *ײ ניל*5 9858 .0 .א .? מל. 71 — 210 אינהאלט; דןןםזן-רםלאן — ס מ ע ם * ן 1 ו ו " נ / ד>ס ײדיסז 1!-גש*זד-ליד — ל י נו װ ק / ברו־ס — א י י י נ)יין ׳ װילת — י. י. ו ־ נ נ ע ד / װתן ם׳םעלן א ים יזידויז )יים םזל■ יזשימ — *רין םוןרקיש/ םקנםםיז *ין יתרק: דזקוןויןםיײ■} קונםם — ח. )*ןנםוןן / םלןװןצקי *ין ײדיש — *הרן םוןרק / סױןרק *ו־ף װ״ם — ס. *לם*י / ביןני? / ב־י• דזד / *נןנםן * ראמען .ראלאן םטעפאן צווייג ה־־גגענד־קן און ־טסיצ־קן או־ג £־ן .ראלטער, טר־נקט יעם ל״ץ ם״ער כ-,־ן דאנױטאטט, לײדנ־טאםט א־ן ־עק גי־טט־קן לייגט,;־ט מ־ד־■ רעדנדיק-װאך, נעמט עס אי־ף יעדן געגענשטאנד. און ט־מ דער זעלבער ק־אםמ־ און הײל־ק־־ט, ט־מ ױעלכער די א־־נדדוקן םון דער מאטעױעלער און מאדאלײטער װעלט דד־נגען א־יץ אין זיין רר־־טמא׳ לענעט או־ג, אזוי םאדבלײבן די ־טו־ן דארט א־־ף שטענריק םאר׳ י בא־גן. אזא געװאלדיק׳אנגעשטרענגטע װאנזאמקײט םון א מענט־־טן א־ז א זטד םון או־בן. זי א־ז איער או־ך א קיואל םון פײן, װ״ל וװס דאו־קע נ־ט קענען םארגענ;, ר שטענדיקע אנגע־טטדענגמקײט םון זנדון םא־נ־ענט א לעבן מ־ט צ־ם־ל לינט. און א״גנטלעך ,װא^ן דער שט־יגער לעבן ם־ן ,־אלאן שנעל א־ם או־םגעיטעםט און װאלע ז־ך םאדװאנדלט םאר א־ס אץ א תם־סד,, װ;ץ זײן או־ג, דאס א־־ביק קלא־ע, ,װאננד־קע א־ן קײנמאל נ־ט תעגד־קע או־ג, װאלט נ־ט גע■ שעםט םדן א־נעװײנ־ק א בארו־קונג, װאט םליסט םון דער מוזיק. נאר זי, ד־ מוזיק, איז בנזח צו בארו־קן די צו ד״ײנע גײטט־ק״ט סון דאזיקן מאן און דער ק־נסטלעד טדעט א־ן א־ס עדשט דעמאלמ או־ף, װען דץ װא־נדע־רלענע א־נטעלעקט־אל־טעט גליינט ז־ך או־ט מ־ט דער םײנעד שם־רעװדיק״ט םון ז״ן מ־ויקאל־שן ו־ן. ראמען דאלאן דעדגדיינט דארט ז״ן ה־ענסטע קינסטלעד־־טע מדדגד,, װאו ד־ דאז־קע ג־עמי־נזאמ־ע דורנה־־נג־נג וױערמ םולקום םארװ־רקל־ענמ ר כיאיז ג־עגיג, װ־ען מ־ען ל־עזם אי־םמ־עדקזאם דורך ״זשאן קריםטאה״. אין געװיס־ע שט־עלן א־ז אויםגעה״־קט געװא־ן דאס מוזיקאלי־טםט־ע װאם ־עם א־ז װ־ען ־עם א־ז אדויסג־עוןגט געװארן א־ן ד־עד מ־אנלו ־ זישער שםראך, עטװאם ,װאם טר־עט אהיים םון די גרענ־עצץ םון ■דעו־ שםראך און ,װערט םארװאנדלט א־ן םלײט, א־ן אומענדלענעיד ם־עלאדי־ע. דאלאן באנוצט ז־ך שטע־נױיק מיטן אימםולס, דעם ־עט־שן אםטמאל האבן מ־ך ס־״נד ג־עםר־עגט, מיט םארװאונדערונג, ־־ א־ז עס מעגלעך, או א־ץ א״נצלנ־ער מענטש וז*ל ק־ענק גל״נצ״ט־ק ז״ן טעט־ק ס־ט ד־עד דעלנ־עד א־נט־ענם־װ־טעט אלם דינט־עד, ה־סטא־ .־־ק־ער, סאצ־אלאג און םוויקער. און באמת איז ד־ער אונייװערסאלעד ענצ־קלאם־עד־שעד םענטש א זעלטנהײט אין ס׳.-טן ־אןהונדעדט, א־ן ה״נט־קער צי־ט םון סםעצ־אליזידונג. װי א־ז עם מעגלעך, אז א״ן מ־ענטשלעך װעזן זאל א־משטאנד זײן אי־םצוםאםן און באהע־שן אזא ריזיקע מאסע םון װיסן און קענטענ־ש א־ן אל־ע שמ־אנן, נ־ט מ־ד׳װע־נדיק דץ ט־עטיק או־ף ד־ ג־עביטן םון ה־אמ־ע, ,־אמאן, עםײ, ר־עד־ע, בריװ און מוז־ק-טעאר־־ע? — אזױ םו־עגן מ־ך םא,־- זזודזשטע םרי־נד. תר־בעד װ־על איך םרװון צו געבן אויף די םראגן אן ־ענטםע־ אדער מ־נד־עסטנס א םרוװ םון אן ־ענטם־ער. װי בײ אל־ע ק־נםטלעריש־ע נאטו,ץ, אזוי שטאמט א־־ך בײ ־אלאן די גוװ־סאדם־קע או־סטעדלישק״ט ם״־־ן ג״סט םון א גאנ־ן :אזונד־ערער קע,־£ע,־לענער אײגנשאםט, װאם ליגט באהאלטן א־נם ם־ד ם־ן ד־ער נאטור. ,־אלאן ק־מט ארויפ םון א משם־וה םון שלאם׳ לאזע. אדן א־ן א־ס, דעם לעצטן, ם״גםטן, צארטםמן שםדא־ן האט ד־ער ראז־ק־ער אור״־ו, ד־ אײב־קע װאנק״ט, אנג־ענום־ען אומג־עה־יער־ע, :ט־עט ה־ענקלענע םארמ־ען. שוץ םע־צ־ק יא־, זינט זיץ םר־סט־ער־ ־וגנט, שלאסט־ ראלאן יעד־ע נאנט קו־ס ם־ר שעה. ויץ ארבעטם־ כאג דו־־ערט סג סולע שעה און זיץ העל, א״ביק װאננױק און קלאר א-ג װ־ערט קײנמאל ניט מ־ד םון אומאו־פהערלענן קוקן, ש־״בן ־<־; װנן, ב־עה זײן שװאנער קע־פ־ער ד.אט זיך שוין םון לאנג אם־ ג־ע־־נס ם־ן ,װעלכע־ עם א־ז אנשט־ענגונג און אםג־עזאגט ז־ך אם־לו א ד,־ױ<ץ שםאצ־רגאנג. אנעד דעד שטאל׳בלו־־עד שװארצאםל, ■־'עװ:;־,־ ם־נקלט ,װי קלארעד קר־שטאל, םארלירמ קײנםאל נ־ט ז״ן ל׳־גטקראםט: אן ־ענט ט־אנצו־ז־ש אויג, גלייך צו יענ־עמ תרנ- דער קומענד. נומ. ״ליט. בל.״(95) געװידמעט א. גאלדפאדן