Literarishe bleter · 1926-02-05 · 92 (5.2.1926) · p. Seite 98

92 .זא 98 ליטערארישע כלעמער י י ו י ף ו ו א־ש־סמ בן-עמ־ אדעק פץ א־נז אריף דעד עגגלישעד יינע - ד.*נש ק.־מט אז א ־ד־עה אז דעד נאד־מטעד לידדינ זאץ א־ז אז־ך אדעק מ־טן זעלבן גלאסן דעג. דעש א־מ־שש, דאס לעדנם זיך א־־ס א ב־טל צד קאל־עטשען א םדעמדע שפראך, קיםט אן אםג־מ דעד ענ־ן ״אדעקגייך נ־ט ־נזדעד. זדאט, ם״טט־־נם געזאגט, האט עד ב~ אזנז - אזן דא־ט א־ז א דעלפ םזן גל־קן, אזז־, לטוזזת, דזכט ז־ך א־ם, דעם עזלט-הזדב־ק, דעם ארט־שט. דערםאד א־ז טאקע נ־טא דאם א־ם ־צז באקלאגן. - מרױעד־ק דעדט נאר אזיםן הארצן דען מ׳דערמאנט ז־ך, אז םזף-בל-םרף קוםען דאך ד־ ל־יט צזר־ק צז שװארץ א טענותןאון מענות ייט ז־ך צזריקצזקעץ צו אזנז... ו א־ז מ־ט א דמז, אז פארלאג ב. קלעצקין / װארשע ם׳אױ ארוים םון דרוק דער נײער גרויםער רןזמאן ״יז י ו ם ף אפאטאשו 3 6 18 אין ראפאן װיקלס זיך פונאנדער א ברײס בילד פון דעם אויפשםאנד-פעריאד פונם פוילישן פאלק, װאס האם געפאכם די שװערע אנשסרענגונג גו באםרײען דאס געפי״יניקםע פאטערלאנד• צוזאסען םים פוילן האבן םי־םגעסאבט דעם שװערן קאםף אױך די ײדן. *פ*ט?שו סירם *דויך ד*ס לענן ס־ן דעי פ־ילישער עסינר*1יע *ין 8*ריז, װ*ו ם׳װערן װידעראסןל ןננעעונדן די נעסטע נײססער פין *ױ- לישן פ*לק. די שענסםע •ערזענלענקײסן פון •וילישן *ויםשיז*נד װערן סרעפלעך געשילדעדס. םיר ה*נן ד* דעם מיילישן געניאלן דינסער נארװיר. *רום *ים — דעם רוםישן סרויםער *ון קעםפער, דעם *ומרו באקיני[. *ון *ויך דער זעלםענער ײד *ון םענסש םשה העס. *ייםער די גיויסע נײססער *ץ קעספעד װימלען *יום *ויך קלײנע סענסשעלעך, װ*ס זענען נישס דערװמקםן *ו גרויסע מעשיס... *ין סיילן פלגקערס פונ*נדע־ דער * יפסם*נד, *ון די עסיגר*נסן *יען עוריק *ה״ם. םיר ה*נן ד* םרדכי, דעם הוימס-םי■ •ון .*ץ •וילישע װעלדעי-, ק*ה*נע *ץ נ*ך *ון נ*ך. די נרענעץ, די גיענעץ־װאך *ון דער *ויפשס*נד נום*. שילוערונגען פין די גענע־אל , פ־ן דעם שס*נ, םון די שלונסן. די דיקסמסור םון למננעװיסש• ד*ס מזל נײס זיךז ננחון *ון ם*לה, *ויפשסײג *ץ 1 *ר*פשסײג.״ *עפולונג. מרדני *נםלויפס *הײנג *ו ז״ן פ*סערם שסונ... | פרי־ו םון בוך סנ־4 גילק! * ר ר ע ם: ל | 36 סמ1.682 ,8ש\823י81^\ ,8ח1)1ט106 .6! פ*ר נעלם : 9858 .0 .>1 .ױ הזגגער-ראמאנט־ק... א־ל ד־״ץ רא א באעט, א אכי־ד :ער אץ ר־ ״רעאל־טט־־גוע״, זואט ר״ט ניט טזן רעכ ר־אזיקן רא־גרערי מ קען דאגן, אז ר• ראז־קע ..־אדאנט־ק״ א־ז געזזען רער ״כדא רדז״א״, רער לעבנב ע״עקכ־ר. ראט האם דדיט רערהאלטן רעט ־טר״בע־ ב״ ר־ בוזזז־— ל׳זיםט נ־ט צזר־ק מ־טן זעלבן א־מפעט װי אה־ן. ראכ ביםי1 ־א־מ- םעט, וזאס מ׳האט םארםאגט — א־ז שױן נ־טא. עש א־ז במעמ ר• זיבעד, אז אז־ך ל־זרר־ג זא־ן רעט קזמען צו.־־ק א צעבראבענער - ע־ רעט קוםען, ״ר־ א בי־ סזל מ־מ בז־טה״ אזן רעט זזכן שאר ז־ך א רינקל א־ן אזנזער א־עםער ה״ם, צ־ ,רעט ער אבער גע- ם־נען ־ענע אםעגע ל־בע, מיט רעלבעד ר־ ײר־־טע מאשע א־ן אםע- ר־קע האט א־ש ב־ז ה״נט אז־פגענזמען, א־ז א גרז־שער סםק. דער ״א־בערלו־םעד״ בל״בט ־טטענר־ק א־נמ־טן רעג... כלאגט דעדיבער ג־ט אז־ף דעם, ראש ג״ט ארעק םון אזגז, קלאגט אז־ף דעם, ראס קומט צור־ק צו אזנז... מ. *למאז וענע ר־בזר־כ: ז־ן הב־ע־זה, אס ׳ז א״ע ל-״יז ײיע״יי־ י' א־ן טימאטאל פ ** ט *< ,־״ קא : ער טענ־ה צד ד־ י א£:עטע:הט י־ינע עדיעפ דאט א־צ דא אמער־־אנעד ־ט טענ־ת צז קימט יעל-דטילן ט ־י־טנ־לעט. א־צט אד.י הלזמען זזענן ז־ך גאר צז * א*זױ זײ דערדענן דב־ א־ן א״־־איע ג־עה ב״ אונז אן .ײי.ן ה־־ז״׳ ,בי םכריעז פאד זיך א״ ד ׳״ ס'^״*** א נכ, דאכ מעמר אזז־ ־טםל. דעט *טייי־ערכ א־ז זדט ר.־בף מ־ט א טר־שט-רארט, אז בי־פציק?ראצענט י־ן דער דטה ־•.־ז צ״ט־נגכ׳כאט־טקע א־; ד־ א־בער־קע ם־םצ־ק א־ז ר״נע ד־בכ־נג. גאזמע־. ד״ר מזקרזנ־ האלט, אז ר־ גאנצע צעגי. צז ד־ אטעריקאיער ראלעגן ,־אש האבן ביז א־צט גע־טט־צט ר־ ראלעגז פזן א־־איע מיט ז״ערע לעצטע גרא־טגב, א־ז לחלזט־ן אן ־אזמגע- בבמ נעדערט א־; אבער ד״ר מזקרונ־ אז־ך משב־כ, אז ־ער ־״־״טער יי ״• | -** א ־ ־טדיבעװ, א־ז דער י < .<•<.* ו ^•.•—1•• ••> >.^</ -<-״^, א־! דאל4. ־ פאר! ז־ך אז זטװ״בעװ אץ י ׳-י<' ״אט *גיי באחנט ראט ״ד־־טע בא־ט״נט און , ער י••־; ־עריער ״״ ק־־ױײעכ , .יען .קא,־איל" , װאט ה״בט אן ־טד״ען ו דער עז״טטע־ר, ק׳ עי זי־ לע יר־־טע ד, פאד ״ ן כנר קעמםט םאװן ״־־•טי אן עװלה, ער ױיטזט א ײךל פאר ע עװלדת ךי . צט :ט, ע״ פאדנלעט, באפז 1 ׳, עדן בעל-גזף; בטט, ־עזץ יװײטן ײכעכ־ 4•■* . **<•*•*•* ••ו <' | ׳ ״ין װ דעלש; דע ״ד״טן ־טל־םזל םארט״די־ט ער מיט באק-צ־־נע־ קעגן פרעדדע. דער י־ד־־טער ־טר״בער האט ארשגעקעמםט םאר אלע זאט־נקע א־ן בא- ־טמאלצטע ״־; א מעעדטלעבע באצ־זנג םון רער או־שערער -עלט צז די״. ״־ז־ נאר עפעג א צרהלע, ר־ נאר עפעכ אן עגמת-נם־ט, קזמט מען צ־כ ידי־טן ־טר״בער: ־טר״בט, ־ט,־״ט, העלסט, דעקמ, מזנ- טע־ט:״ ״אל.־ײטנ־קעכ אזן אלע מ־נ־ם זאטע ״ק האבן דעכ ״ד־־טן ־טר־־בע־ בא־ ז״ער ־טד־ט געמאבט, אזן דאכ נעדלעבע ט־ען ד־ א־בעטע־; ז״ דאבן אז־ך פ־ן ז״ערע ־טדיבער ־טמ־ט־כ געםאבט״. ״רעד ״ר־־טער ־טריבער האמ אז־שגעקעמפט רועות פאר ״דן א־ן ער אל״ן יעבט אין דע= גדעםטן עלגט״ אדער חארעלע מגזט ־ונ־ א ״,־ מ־קז א־ז ד ירערט;; א־נז :ע צלייכ נ־דדע, ר.אט טאקע, רײנעד יןין *טד־ט^־ט > 1 עפענ :יט ־רעדט של־ח , דעד אמהער :זױיבער ש״־ן-•־ ־ח.;אד דעד אפט נר־־: נח אזן לע־מעז יטאלטענע־ר ר■ א םאדי פאד : א־ב־ק זט״ט א־רעע. •: דער נט־יו- י הזנגער״,־אמא צד דעי ך צ,:־־ק קערן ז־;ר איר יטמ־ג־ אדע װעדן א קעיז זטע־ר-װאכ ע טיט נ• נד־־ט ארער ק״ט כ נאט־יט: אייני ׳״בער״ נרזז״ל א־ז ׳ט־ צ־ע. ה .-יװאלז אז א װע־־ן -•*• ••*■ ••**1****• ו ׳ - •״< י- [״ א־ן לאמ־ר ״טא,ײ ״ אױפן כחזרל; אלע מ־גקט װ־ כזדרד, :ז ראכ ־ז צזדעקן״• ־* זאי אז ה־פה ז־ן ה ״טד,; אזגזער בו יגן א־ז? םענדה ־־ א״ ע טענ: םאלהד אלע פאטעט־־ט׳ צו די אוחגקגײענדיקע ד־אגט נ־ט אז־ף רעכ זואש ג״ט אלעק םון א־נז , קלאגם אז־ף עם, דאש קזמכ צ־ריק צז אונז... מ־ט עטלעבע יאר צוריק א־ז דער וד