Literarishe bleter · 1926-01-01 · 87 (1.1.1926) · p. Seite 2

87 .זא 2 דאם יידישע בוך אין 1925 (ציפערן און אויספירן) נ ה מ ן מ ײ ז י ל אזוי זעט אוים דער םך־הכל פון דער ײדישער בוך-כ-ראדוק־ ציע אין 1925. םיר ברענגען װײטער אפארגלייכונגם־סאי בעלע (סאבעלע ןן) פון די דערשינענע ײדישע ביכער אין די לעצטע פינף יאר לויט די געביטן. מיר װעלן אזוי־ארום זען, װי עס זײנען סארסראטן די פארשײדענע געביםן פון קולםור אין די ארויסגעגעבענע װערק. טאבעלע ״ דאם ײדישע ביך, לויט די נעכיטן, אין די יאדן 1921, 1922, 1923, 1924 און 1925 1921!ן 1922! 1923 1024; 1925 1 נ ז ב י ם 0/י>!־זל 0/0 צ*ל 0,0!צ*ל ״/ײ ס0;|צ$ל צאל 11,9 4 7,1 15 ־,3 31 9,9 42 10,3 43 פאפײע . 36,7 ׳89 38,0 81 24,4 89 26,6 113 19,1 80 בצלזצריפשיק . . נ,3 8 7,1 15 8.8 32 8,7 37 6,7 28 3,5 8 4,7 10 4.7 17 . 4 4 19! 2,4 10 קיײטיק. נעש־כםפ א־ן םעם,״ 5,8 14 9,4 ס2 6,6 24 6,8 29 2,7 11 *־ז. 2,0 5 0,9 2 5,2 19 — — 1,9 8 װ*םנשאשם . . . פאלים־שע אין;־;זעל׳ 8,3 20 2,3 5 5,2 19 4,2 18] 6,7 28 שאשפלעכז . . — — — -1• 1,6 6 1,6 7: 0,7 3 םםאש־סםיק . . . 4,1 10 4,7 10 11,0 40 9,4 40 8,1 34 לםרנפיבקר . . . קינדקר״ אין ױגנם• 11,9 29 11,7 25 13,5 49 20,0 84! 34,0!142 ליצזראכיר . - 8,ד 19 6,6 14 5,8 21 4.7 20 5,0 21 זאםלהעשםי . . . 4.9 12 7,5 16 4,7 17 3,7 2,4 .16 :ו 10 נאםן, ם$דשײתן:ת . ״״100 ס ״364,100!ס/?100!213[ס/״100 243 418:ס׳״100 425 װיןס לעינען אונז די דאזיקע גיפערן? ערשםנם, אז די צאל ארויסגעגעבענע ביכער אין 1925 איז אין פארגלײך םיט 1924 נים געמינערט געװארן, נאר אדרבא פארגרעסערם געװארן: פון 213 (פיס די 14 ביכער, װאס זײנען ארײן אין דער צאל פון ראסן־ פארבאנד) אויף 243 (אן ראטן־פארבאנד). אבער אין פארגלײך פיט די יאון 1921 (418), 1922 (425), 1923 (364)—איז אין 1925 ער■ שינען פיל װײניקער ײדישע ביכער. דיײםט עם, אז דער קריזים פון ײדישן בוך האלט נאך אן און גאנץ פעסס. און דערצו דארף מען נאך צוגעבן, אז צוריק מיט א 2—3 יאר האט מען געדרוקט צו 2 3 און אויך צז 5 טויב (און אפאל נןןך פער). און איצס דרוקט פען נאר צו ססס1 עקז• די צאל קויפערס זײנען געװים געװארן װײניקער. און װי זעען אויס די באזונדערע געביטן אין די 5 יאר• פ א ע ז י ע איז געשלאגן בכלל אין צ א ל. פון 43, 42 געפאלן אויף 15 (1924) און 29 (1925). אין יאר 1925 זיך א ביסל געהויב;, איבערהויפט אין פראפארץ: אויף גאנצע 0/ס11,9. אזא הויכער פראצענט איז נאך ביז איצם ניט געװען, דער הויפטצושטעלער — דװקא די פראקסישע אמעריקע. בעלעטריסטיק גײט אלץ אויפן ערשטן פלאן. העכעי ,ןנ פון די דערשינענע ביכער געהערט צו בעלע'טריסםיק. און ס׳איי נ כדאי צו באמערקן, אז בעלעטריסטיק ניט דער עיקר דיק? אונזער איצטיקן באריכט װעגן ײדישן בוך אין יאר 1925 הײבן פיר װידעראמאל אן םיט דער טראדיציאנעלער ,׳מסירת מודעה״, אז די אנגעגעבענע ציפערן זײנען געװיס ניט גאר פינקסלעך. איך פיר כסדר די רעגיססראציע פון די ארױסגעגעבענע ביכער אין גאר דער װעלט אויף װי־װײט זײ דערגײען צו םײן האנט. כדי ניט געשטרויכלט צו װערן מיט סתם׳ידיעות. פארצײכן איך נאר די ביכער, װאס איך זע מיט מײנע אײגענע אויגן. דא דארף אױך איבערנעחזרט װערן. אז נאר א קלײנע צאל ביכער זײנען צוגע• שיקט געװארן םצד די פאדלאגן צום פאררעגיםטר־רן. די אלע איבעריקע ביכער ,פאק״ איך אױף פארשײדענע װעגן און פאר־ צײכן זײ. איך האב דערצו נאר רעגיסטרירט ניי־געדרוקטע ביכער. די איבערנעדרוקטע ביכער ז־־נען ניט פארצײכנט, װײל די פארלאגן גיבן על פי רוב ניט אן, אז ס׳איז א נ י י ע אויפלאנע. פון ערשטן יאנואר 1926 הײבס אן די ביבליאגראפישע קא־ םיסיע בײ דער פילאלאנישעד םעקציע פון דעם ײדישן װיסנ׳י שאפטלעכןאינסטיטוט צו פירן אגענויע רעגיסטראציע פון אלץ, װאם װערס געדרוקס אויף ײדיש אין אלע לענדער. לאפיר האפן. אז דער קאםיםיע װעט זיך אײנגעבן צו באקומען אין איר רשות באםת אלץ, װאס גײט ארוים אין ײדיש. אונזערע ציפערן און אויספירן געבן דעריבער א לפי־ערך בילד פון דעם, װאס ס׳טוס זיך אויפן ־ידישן ביכער־מארק. די ידיעות װעגן דער בוך־פראדוק־ ציע אין פוילן זײנען פולער, פינקטלעכער, די ציפערן װענן אמע־ ריקע לײדן געװיס מער פון אומפינקסלעכקײטן. אין די טאבעלן האב איך :יט ארײנגענומען די ביכער, ױאם זײנען ערשינען אין 1925 אין ראטן־פארבאנד: ערשטנס, תײל די פאראנענע בײ מיר ידיעות שטיםען ניט פים די ציפערן, װאס זײנען אנגעגעבן אין בא' ריכס פון צ. ב. פון די ײדסעקציעס און צװײטגס, װײל די קלאסיפי־ קאציע לויש די געביטן איז דארט ג$ד אן אנדערע און פאסט זיך לחלוטין ניט צו צו אונזערער. גיב איך דעריבער באזונדער דעם באריכט װעגן דער ײדישעד םארלאג־ארבעט אין ראטן־פארבאנד אויפן אחרױת פון דעם באריכמ־אפגעבער ז. בורשםײן, טאבעלע ו דאש ײדישע כוך לויט די נעבימן אין פראצזנםן סך-דכל ״'=״■ מזעצפע אד־גיי נעלפ נ ע ב י ם 1.9 נ 29 4 25 36,7 89 30 59 3,3 8 1 7 3,3 8 3 5 5,8 14 2 12 תשיכםת און םעפויזןרן. 2,0 5 1 4 וייסנשאשמ. 8.3 20 1 19 פאליםישע און נעזכלש$שסלזכז . . 4,1 10 — 10 לערנכיכזר . 11,9 29 16 13 קינדער• און ױננפ־ליפזראסיר . . 7,8 19 — 19 3,7 — 9 1,2 3 — 3 100,0 243 58 5ל1