Literarishe bleter · 1924-07-11 · 10 (11.7.1924) · p. Seite 6

10 א ע:ז םעעה-רארטשפד ־ צפאשפד .בלױפר־םױנל״ װאס מען שרײבט אונז פון פראװינץ עאכיאשאװ ניאז. — נ. קדאגץ. סצאנים — י. װדעאזאז. א*; ד־ע־ *יגצכע- ציימ רע־רע ײך ל־א א;ז־ג- עעאכ, *־אר פאר ־ער ק־יג א*י ־•;־ בב—׳—ךע- -א*ךכ *ין יז■•״ב־לעדער, זי באדיכט נעחען אין דעד בביבד״ אלב ין אין יביכאמ דענען ־א ג *־־**ד־נ ביב״י^מעךן״ צ־נגב- שײ ךילסיד אין ב־ל־■;;, *בט*י- א*־:נ א״ ־־ אדבעמעד־ביבלי^צעך א• ~ בלב איצמיך; דאדענש א־ית א רייער;ידר־' פק .ב־. ג־אב־נ־״, **אב ציילט ביז סס2 קע ד־״כ—־במ־פ־נ. א*א ידסאט, ״ כלאנ־ב ד• ציי״ימע ב־• ־יי צ״גיבטן, -אב כא;צמ *$ך אלע דא־עב פין ־י גרע -ײ- א יד*־:•: צא** לעיע־• אין ג,"׳ י בערע יטכעמ, דא-דןנט אפ•־-•;ײדט קיי ״ בדעמ אל״נ אד—ע ב־בליז^טעך• עב זענען נעבליבן פו ־ -עצמע־ צ *ט יט .׳״•־״ ״״ ־* :־טע צ״כן א לז^קאל, בי—*■ אין דא-ע־, רן>ט אי ביב-־אט־נד־ :עפי אבע־ -אב בא- אן אדדני:;, -אב פא־;< באאכזו רידט—., ־* ק־יגע-ייען צ-י־טן ד• יעב-ײאייטע *יא־נע ־* אדע—דאנע־ א׳יבנאבן, צינע״ פא־ ײדישע אםטי־ל־:: דים רי ו״ אין בי—ע ציזאדען *ד*ךמ פ־־ -5*£־ב ־עליע־״. צ**מ*::ען א*; *־ט—;אלן *רנ־ן נע-עזן: ,דאדעגט׳, .ד**:מ״, .פא-ךבציימ״ -ז *טמעלמ. א־נזערע אזיי גער־פענע אי:מע• סבט עדי״ .א*-־בט־*־מע ײאךי 5? יגקז•׳ ל*נע;ץ *ר• א— נ־עש^- 3... -,.= -יטינ־א־י״טע בלעכע־ 20 '*ז•׳ *׳"**ז :ייטמ דענן -ע- עדזיטכענק פ*ן י—ייצ ב- א—ב פ*ן דע- צ**ט א*ן דןג־־נ - :כמ דען ריך ־* ציין א*ן פייל־־ט;, דע• ״׳ צעדא—עמיטעמ א *טש־א־. אב־נ־ :**טכ - ::־ ־:־:־: צ* בנ-סי עד*. £־* *ע-;. ־א־־־צנ א-:מ , ־א־ ב׳א־ל :ע־ע־מ אין גייד־ :עדאיז דע- װײמיק פעם נסענ טענט־ט ד־ הליבערע א**:זאדל.ג*כ. ־א: ט־אג־־טע אי; -אס יטעאאצע ד*־ -יאבן באדיטען צידנ־ט־דמ פין ־ע־ א**ט:*.דט;ימע;ע ־טמיקי אאײז זגי;! ט*כ אזא י״עיאן אג; ךא־נדטע-ע- **־*־ד־נר :טי:ע-£א—א-ט*:ג א ני־ט־ פא-ךב-לעבן, ציד׳;א-א דיי־:—עם קי־אאינייטי. דייך דעם פ־י־עניאר־, *צרך *טיינדא־, £*; ךיגבמלער: ״ זיננער, פא־אצי־עז. ־ד *נ £ ב י- *ד א - ד א ן א־; ד־י־דע- א*; — *במע—. א*ך *־נ־ איי ־״ פא־-אכער ד־ט־ *טכדנדפ- ס*; ־;־ א־ ־ע־ ג־־נבטע- -יבמ־נ־ א*ז ־א ־אב א-*פ* צ־ב פ*־ נע-נבטע- :ט:*ע א- ־ע-בן צ״ייט; אנ־־נ־ב **־נ־מ -א־נ־־נ־בא־־נ ־יב״ט־נ פא-ך ט*מ דײ:ע אי• —ט*א ט״אנכ אירעק אט די כא־ ך**:־נ ססב ב־בע־ פא״ב־ענמ, :א־ אט ־* בפעצ־פי־דע־ ־ע—:*עזע־ ד־נ־אגבא-״ע, *ז פא־ט־ײע־ײ אין ךער פינצכע־ איר ביב—אגדנך ך**:ע סצז ביבע- פא־דא:מ. -אב א*י א**ב:־נ:אב; א־ב־נ־ *••• :-אךן־נע♦ יח טענםיב־עד איז רצדנדיק -זא-*ז װי איי א :־עבע־ע־ טי- פ*ן — ביבער ־אב; ײא::. איבער זײגע ד*—־דע פ־נ—•גע■?ן דינט ט־א;ט צ? דע- קאנזדע זצז ־־־ **:;מ א״ ־ע־ —*ב בר י— צ־ב לעי; *א::ע;, איבינ־ ײי:ע י*נטא: :אבדימאגב. פא-ױאינדעטע ראפע. *יאס סידאט א־י :־נ־אמ. פא־ב־־ננמ *ענען :־נ־א־׳ צ~** ־ען ־אכ פ־-נ— *עצמ *— א-עך פא־; בע־געפא־ א צ?ג. א־ע-ד ביבלעך —־;-פאטנ־ב פ*י ב־יךי די׳ט ־ע־ .־א־דאס-נ׳ א ײ*;צע איבעדנעיעטא-טיניננ סײ דע- ־• ־־:־;־.״ א*ן פא־־ב־ענען א־נ־?א־• פא־נ-־־ינ־כ א*** ײצ:־*ד, בעע ־ע־ *ד־ װעצט!;־בד־ ביבע—איט ־ע- ־ב־ אידע־ע־ :״דכ :ע*ן ד*מ ־ע־ ־ט־ךבע מא;צ• פא־ א*ב אס א. סיא־ז גזט, ױע; א־• א ״גערע־ ־עב ד־נ־־נביטן אנטייל נע-אט׳.... ־עב;זמײיך;. אײנטאנ־ךי ־טאג״ן. **אב קאפט־נ״ איז ע״ יעד־ז־עס ־־ גיסטה ד*־ ב־־נ״ע;-ב־־דד א*;;א:צ• א״־ז ב״ *ן״ך א־״: ... ציטי־כ :ע-א־ן א ב *ג ־ א*; פין '־ :א-.״ א— ״.״.״; *י.-עד דען ־אט ־א אפיל• פ־־ב־־ד :אדדאב* ־־׳*יטן אין א־ײבנעבן א זט*־:אל .אינהגל א־• אז ־־־ :ב?אר פינס ״•;עו; א״ע־ דע־ד־ -,אב ד*־ :עב־אבט א• :־דע־ א ־ע־ =- פ־ן ־עב ע־פאד:, ־*אב ־ע־ טאנענעס א־ז דער געאעד קאפטע — .־*טע־• ב־עמע־' א״פ* בד־ פ** ־* בא■ *ב—יער פ*•;-' דאמ :ע־אמ א**־ ־ע- נאני ױע־ש דלי•- ױע;״ ז-ך א׳ ךעױ ל'פ:׳ "־=• <־ ־■;־־־״:״ ־׳׳- ־"־—ע• ״־ ־־=■ ־■־״■־ ״־ ״ו <־:: -עױע—קע־ זא־אטיסט־א איצײז א;י־ -ע־ אײנ־אײנע־ ־אנ־ א*:י :־נדאבט. :*־ א א־טיך יטמא־ך פ:*ב. ־אב פ:*ב פ־ £א- א *כ־צענד*ק• פראקאט. א*; רי :ענײע א״דפא־־ד ״ א״פ* א־יט דע; פעבט• י ־*ב״־ב; פא־ךד־־נב־ א־־דנעפא־טי־מ ד*מ ױצל ד־ לאז =עז א״, ד• זגע״״-כ-אא־ —״ :יא- *•״״־־־ '* *״״:■' י־ '!!1;'.''..״'.."'"ג;״ 1: ........ .... צ־נגע אייע־ז *זי* א׳־ע־נע^־עסענע איי •••^י** -* ״״•״ן״._^.-—״״ £•; —ע- אי־יאב־־ א *■■׳■. א ־־ די׳ט א -״נ־יךן ע־פא־נ• ' י ' * - ■■ו ■■1 ע '■'—״״ י ־ ׳ ... _״ >ד- ׳א מ א*׳ א - אנע־ידע־, פא־טמ־ימ ־••־־*ע■ ״יי־ײי ־־׳ א״״*י־׳י״ 1י! ־ ־ י ־־־ ־•־־• ־?־ •־־?־־״׳: ־• ״־׳ ײ׳• ...::.",״״.;״.;.־*״״:"...*׳״.;1.,-־־•=־ - ,נ- ״ ״. .נ-.-ד א-ענאסעטע: א ידטיא ״א־- ־־:ב־ז, דעס ס׳טז יי־4' 1924 איז דײדך :ע-ע אק נ-עבע-ע בי׳*־*;־. ־ע־צײ״מ ״'.״ .ל״״ ״.1''..' ך^• ׳?י־ •־״' _.. — ־ט-סעז. װי סי־ט-סט ר*;אםי יי ־עס ־ײטע-אטז איז זיטו-־באליםטז פא-ײן -ע: ־׳;*;-•בע- א-בעט ־ אב דע:ט*=*־ ^*'..^"*'׳ 6*"ײ א;אלעטע הײי־ק־אגדפאר־טעטטע;אכ׳ א*_*נגעאר־:ט;עױאר; א פצעד^ן־ע -״-_-ע- -אב• -א א£:-נ-א• א־; ־־**. א•*־ איע־ננע לי־־נ־. ־ע-נאך אײ ״׳׳*־׳*' ־* סי־ע־״עט רי ־סטאט. *סר;ס א־ט אקאדעטיע אי; דעס;־ויפז אײבנציױאק -•״ א״• 5א — -... ״.״ _.... -א ־״׳.:יען א דא:*נ*מ־מ״ל. יײנ־נ פ*; -ע- :אנצד״־מ. א• -ע-פא- א.. ־א: ־ע־״טײנע; פי; ־־ .־*מע-א-יסע 1 ע: א ד״-: ״* £א-ב־ע::•״ א.. .... .?י ב-נ-טע־' ־אמ א-ײבנע-פ; א ־דטא-ךן אינ• ״ ׳׳־״ ׳*דע- בב*ב־. י מע־עב בי'= ״איךן *ע־ער־ינ״לב צ*ב דא־ אמ אר״ בלימ א*ן ־אךבט — ך—כי .א_ ,. -י• . י , *גבע־ א פא- א: *־נדנ 4***מ צ־ ךאגךי—ן און דען נים א־־יכ ט**;א•״. דאט ײ־ אנ:ע• צ־ייסן ־י .־ע־אךטא-ן אין דךנםמ־ א פא־עדיק פיל דיט ידד־ץ אין ײד• רעפירענט ו־בױרא זענעז . ױאד־סעױע־ ״צידיד. ײאי עס — פ-אקאטז אוז באבערז! א־צט נעװעז ב*ז 1: טויזנט טעננדדז. פוטט די צגיס. װעז פאעסז איצט אינם ד• אקאדעטיע האט געענט ׳גנעז טיט נעוזע- איימ באדי־ ו׳־פז ז־;אךדבז טעז פיז איטעדאטז־פא־ײל די ו־:. ז א זי ר״ר *דיפע־ האט;עהא־־ט בא־יקאח פוז העיצער אוז אייק ב״ א•;־ :ינ־־א־ט א**פ♦ גיטטו־. א*גטערעסא:טז ־עפע-אט װעגן ״•אןם פאײב׳דדט״ז א״ פא־ךב־—־ער -א-מ; ד• טעגט־טהצפ קרײציקט דד איז א־ט אלז זגיז *טאפ;. בײ א*;י אײ־ ־ע־• צ־ד־נ—דע־ ־אנמ פ*; גאשען פח איר נייינעיױחװע*'. דערנאך א*ז איט א-ויסנעט-אטז טיט ־עב ך־נבטײע-, דא־ע- ד־ײךע-? ־עלן יײ א*ן נאטעז £•; א- נסעם אטת. — א רערע װענן ד* א;יפנאבז פח דעד יןךי* י*ך אדא־ ־ע—א־מן׳■ *ײ ל ױ ױ ן״ ױ י ן■ — ךא,-פז ־אע־•;ײן א•; ױעױ עױ-ע־ער ■עעױ ל-עע-אד-. ױ־ -עױע אי:;מ:צז א־ז - "־ד £־ן ב״א״ד־ר■■ "•ן| י' ״׳ ״■ ״ 1 יי 1 יי■ * ״* ׳ ״ 1 רי־ע! א־;ע--וקט א.״־• ךעױ ע־יעבע־ זטד פוז. ־ע-בע- ע- עצױיט;׳ט א״עצעעדע; ־• פא-דנםט: רעם :וטעי. י .צ—אײ־נדצעב׳. ־אב ־אב; :־דט ךיץ א״־נק ייא-פט א״ טפךט אײ־ יי ־ע־ע ראט א־ט נעהאייטז '**יט .איכדדיינע* — ־א־מ* ד*- א*ב ד*^ א *סב־, רעם 12־פן יזל .י י'1״";ױו־פ בא;״בכע־ו;: אוז דעי פרזנ״■ ־״:: ־א־•;;■נ-א״- ... ל ו ב ל! — פרץ כיאדין•״״•. ביד-נעבצ־ ־אךאדאט*-;: קעפיקער עורם האט נעטאסט א־ב מ. פ. ז א ט א ־ט'׳ טאך ראװיפיס, א׳תי ״סטײ־טײסע אװאציעס. יסבת. דעם 19־ט; ױלי: ײיו■ אוצק פריז טארקײס. יל *1עתאו ׳־ ׳־־1 בענדיז — ברוך נאאזטאז. נ א ט ב י ז — טאך ראװיפדס. טאל אײ דע־ צלקונפס אי־צז אוז פי־׳ כי־אסא. רזת אעװיזןיס אן; י*״*ד רגדי־ יו— ־*•■ ־ א ־ - ־ ־ .דדא. יסב־, דעם 3י2־טז ױאי: פאאננדע רעפעראפז װערז דורד אונז אײננעארדנפ: ׳סבת. רעם 2־פ• אויגוםפ: ט א ט א יס א װ אוסעאסליי — פרץ טארקי׳ש. ק א א ו יס י ז — טאך ראװיט׳ש. אוצק — ב׳־וך :אאזטא;. אײניקע פח רי יעפעי־אפן זענעז נאך | רורך רי *סטעפ נײספ בא־טפעפיקפ. רי אוצק — טאך ראױיטיס. פריינס אײ די רערטאנטע ־טפעם װערן אסטראװיעיז — פי*ז טאדקי־ט. דעריבעד נעבעפז אונז תיבף צו פעיע־ ז א ט א יס *ן — ברוך גראזטאז. נ׳־אפירן זײעד באיסטעטיקונ;! רעדאקציע ליטערארישע בלעטער״ .3י*י3ו;<ןז3'^\ .7 1 3)(5־*יסז11^ . _ ) טאנ׳־טעגאע־ באקוטעז טיר אויסדרוקז פוז ראנק אייז אגערקעגוננ פיז פיא ♦טטײ־טײטע אװאציעש. ב־עבא־עב . נא־ דער הפסקה איז פא־נעקוט; רי א־•;אפמ £" =א~' קאנצעהס־אפסיירוננ. עס האבז נעזמנעז די װי־קרעסקגיט האט א ־טפ־ונב ג<' 1 טיט :*־ײס ע־פא-נ נ. סי־אכא. העאענא >ל א,; אנבךי׳פא־־א: ־ע-ד־נד ־־ע־ לודי* גנ־יסע־ באנ־ פ*־ *ד. אנבדיב :עזא• ן-־וס בוז אעסז. גײספ פיז קײז נאױ. די נעזאננינוטעי־ז זענעז אייפגענו־ ד־ינדנ *ד־*פד;. א*; באנ־;״ע; א־ל; א;ב• אידע- א-עד יי׳—עד איז א*" ע~"י כיעז נע־א׳־ז ט*ט ־וײטיקע אפרא־״ס —= א־ע א־ד־דײען אין ץ.ש־.אנ־־*:;עי א•• מע- אפאסטא־■ טאיאראױסק* ־טטײפ טענט*. בע- פא־־דא־ א*; עדנאנ־אפ״ע, צ־נײפנע• איגט־ט* דע־ פ־אצעכיע טיט זסז אײנז ציאיב אודאפ־עגלקע סבות א*ז ײ *צטע־ד א*י א*=ע-:ע*עצט דימ א ־־־ד־ -א-ל א״-. א עיקע ױ• א פראקע־דיקע א־נסעניזאצ־ע פ־ז א־סס פ*פז נײסט ־ענ• א:=- ־עב עד:א:-א-. £•; ז־דן פא*י ס־ע־־טסע ב־ענענ־יקע נײע ױא־פ פא־נעקיטעז. ־ י * * ע ־. ־אב =*־ *־נד ־״-ט• א בנ סיל יע- ־עײא־יעיע ־ע־ בײטנדיקע־ ־ע־ אװנט א*ז נעװעז אז אט־ע טא. — ךיפנ-ע״ע—קע־ זא-אסיסט־א=2ראי,אפ ניפעסטאציע פא- *לדליס איז ילדליסע־ א־• ־א־ײד יויי א־ײב א טײנע איז ט־צבט: ריט־נ־אטי־. א*־=:אבע ־ צ ־ - ך א צ ע : ע ־ ז א ־. : א _א;,י ־ע־ :אס, פיטי־יסטז. בא־א* ־עס איטע־אטז פא־**י און ־עם א־־ :■•־ון:״ע א. ״א * :* ע - ע : א : ד ע סאניסט־סיקעס א** פאעטל! די נאפ׳ זע;;אניזאטא- י. דאנצ״קע־ קוטט אז אטקן - א - א . _ א ״.. _. ... . נע• פענז־ע*. פ־עצע־ ז־ננעז פא-*סי־עס. £א_ אל;אדעד.ע_ - '־ — סיז אינזע־ע רעזער איז פאי־יסידענע *ספ״ט. דעי ט;*זנסב-עטערדיקע- ביר פח צי_*ס א נײע ירדישע $פערע א— ־עב א־עדב• א בע־ א־ א= א*•־ דועט. הבדיס. זינע־ טיפ אונז טסכים זײז. אז אצעי סיטפאט־ע צי ע-=־־ :־נב• א ־ די ..יל־טערא־י־סע ברעטעד״ ךא,-ף פאדױאנדרפ װע׳־ז א*ז אקטיװעד טיטה״אף איז די רעױארוצ־ע!. £.. .."...״^^'^1.״ א :״.׳ א צע;אב £״ א;ײעב =בי־. פ־צב בא-א*=סע בא־א״ינ• ״ ־?־־א' פ*ז ט *י ב ׳;־•::: .פ ־; ב * א ־ ב־ דעד יויעגכטעד אנ־סטדעננוננ קעז די צאר אבאנעגכז א*ז *ערעי יסטאט פא־־־אפרט אח פאדדדצפאבט װערז. דאס האבז נעכא; אונזעדע םדײנם א*ז פינשק. באדאנא־ױטס א. א. ט- װעל; א•; דעי נאנטעי צגיט צוטײאן די נו׳פיקע. או*ף פאי־זיבעח ־עס ק*?ס פוז די < ב., צאר אבאנענטז צוױ־סז איע *סםעכ איז פוייז איז רויפ *אדט־א״בד• א * *•;־ פא—א: *•:עד-אד־ א־ײבצ־געבן ־אב בא־ידיכדנ דעי ־אזיקע־ יײס*טה װעט זיך. נאויבז טיד. אי; *עדער יסטאפ;עפ־נעז אײנעד א־ע־ צױײ אנדעננע־ פיז ״ ברעפעי. װעלבעד .װעם רי תר־יגע צאי אבאנענםז. װאס פאיט אױס אויף זצז ־דטאפ. זעז צו ־דאפז. אבע־ ־סויז איצס זאח אונזעיע סיטמאכ־קעד זיד;עטע; ענעינײס צז יסאפז נצע אבאנענסז אוז זײ אוגז נרגיד ארצניסיק•. ,ריטע־א־ײסע ביעטעד״ טאביאיזיח דעם אינפערעס פאד ילדז־סע- פרץ מארקיש איצ׳ט ־י דײי- פא־ .דא;•־ ־יף־י;־,י־-קי.י•י*י ־יי ׳•'ײײ■ <?:■,-;-ע- ״ק־'״;י.״:־׳.'_:_-׳;;_ ב־ע״ ע= י־כע־ע ״א־;־• •־*־ ־׳?א; -•••-׳< ־ע־ י ׳^ו״'.־,*:' נ"־־ א*''מג*• אי א'! ״8 א" ״' א'־ע־ פ': דע= -א;י~עי ־*־־־־•ך־ *•• ־*ז ־?ביב^ ~~ סיגיבז א טעלדיגנ א־ז פיײל״ס, כדי טיר זארז ראס קענעז צו־סטערז צו רעי אין פארלאג די װעלס *ין נורער זעגװן םא-סי?לז ס׳אייז ןזנגעקומען דער 2*סער נוסער מארק שאגאל פרץ מארקלש ע.װארעאװסק• אין פאאלא כאצצי כאליאסטרע־ײד פון פזוריז אלגעמײנע כארזאמלונג איז ליסעו־אטן פארײן —פמ ־צד*? ־• פא—א־מ־;; פ־■ ז**ע-ע -ע- רא:. ײעז ־*אס האט פ: ראנכס ־ע־ אנייארסג־יקע־ פאסאס פיז־' בעדיקער סעאכד״־־ספעקטאק,6 — ױעס זײע-ע עטאציעס. בא־דטעטיקז איז בא־עכטיקז אד יעס א״. באי־ססײט ז*־. אז ־אס האס פדוב. ע־ט די ״אײנ־ אײסציזובז צײיב דע־ אננעצײענפע־ ב־סיס א;פ־ נײסט נע־ס־ א. צאאין־־ארו א פױרד־עך צ־ ךידען. ס-ני האט - ה*1 ב־־י ספק באר־־בע־ס רעדאקציע־קאלעגיע: י. י. זינגער, פרץ מארקיש, נחמן מײזיל *ון מלך ראװיטש. אבאנ.-פרײז כיש פארטא: פאר 3 חדשיס 5 זלאסעס. , אנאסען-פרײז: פאר 1 סילימ.-שודד.-15 גראעען. אדרעס פאי גייײ: ח<ז<81 26<1חג־ו**1.) ,1/7 ג)1<*סע!■ פאר נעיס: 9045 .0.)|.ק .•!6חי)ז86 .2 51 סתג1.65 ״11-8)06(׳ 11,, 19חת8ז1סחס 15 <1