Di Yidishe eḳonomiḳ · 1938-01-01 · 2-1 (יאנואר-פעברואר 1938) · p. [Seite]

11 װעגן $< קןןנסנורוקטױון פלאן פון הילף פאר די פױלישע ילדן 8ון ארױםשטוים-פראצעם קאן אװ װעט זײן אינטענםױוער און געפערלעכעו/ װײל די צוגענומענע פאזיציעם 3ון קלײנעם און מיטעלן האנדל און פון דער האנטװערק-פעריפעריע װערן ממילא אגוטע באזע פאר די נײע עלעמענטן אויף פארברײטערן די אויםגלידערונג כ־ון די יידישע מאםן־נ אויך דער סטיכישער וװקס §ון ניט-יידן אין האנדל אוןהןןנטװערק באקומט דורך דעם אן אינטענ- םױוערן שטוים װײטער. און נאך אײנס—אלע געבראכטע דאטעם זײנען פון 1931. מיר קומען דעריבער צום אלגעמײנעם אויםפיר, אז יעדער קאנסטרוקטױוער פלאן מוז זײן םינטעטיש—סינטעטיש הײםט: דא און דארטן, פאר די בלײבנדיקע און פאר די אװעקגײענדיקע. אין רעאלן לעבן איז ניטא קײן םמירה צװישן דא און דארטן. קײן שום עמיגראציע האט נאך ביז איצט ניט §ארקלענערט אין קײן שום לאנד און ביי קײן שום פאלק (חוץ אײן אויםנאם—אירלאנח דעם קרן פון דער באפעלקערונג. דאם מזרח-אײראפעישע יידנטום האט ארויםגעשיקט §ון אײראפע אין משך 6ון די לעצטע 35 יאר—קרוב צו 4 מיליאן נ§שות, און דאך איז די צ§ל יידן אין מזרח-אײראפע פאר דער זעלבער צײט לא די װאם ניט קלענער געװארן, נאר באדײטיק אויםגעװאקםן—§ון קנאפע 6 מיליאן אויף 8 מיליאן. און קײן שום עמיגראציע האט קײן מאל ניט אפגעשװאכט אויף די אלטע הײמערטער דעם טעמפ פון דעם קאמף §ון די מאסן §אר בעםערע און װערדיקערע לעבנם־ באדינגונגען. די גרעםטע און אײנציקע רעװאלוציאנערע באװעגונג §ון די ענגלישע ארבעטער—די טשארטיסטישע—איז באגלײט געװארן §ון אגרויםער עמיגראציע$ דער רעװזולוציאנערער קאמף פון די ײדישע מאםן קעגן צארישן רעזשים איז באגלײט געװארן פון א קאלאםאלער מאםן-אויםװאנדערונג §ון העכער 100 טויזנט יידן א יאר §ון רוםלאנד, און די אינטענםױוקײט §ון קאמף האט ניט בלויז דער§ון ניט געליטן, נאר פונקט §ארקערט—זי האט א םך געוװנען. די עמיגראציע, װעלכע האט די ברײטסטע יידישע מאםן §ון די §אר- װאר§נםטע װינקעלעך פארבונדן מיט דער נײער און §רײער װעלט, האט ניט װײניק מיטגעהאלפן צו דער קולטורעלער און פאליטישער אוי§װאכונג און אקטױוירונג §ון די ײדישע מאםן צום םוף 19טן און אנהײב 20םטן יארהוגדערט. די השפלה האט א§ילו אין ליטע קוים אנגערירט א דינעם שיכט §ון דער יידישער בא§עלקערונג $ אין פוילן און אין אוקראינע האט זי געטרא§ן יחידים. די מאםן זײנען געבליבן שטעקן אין קולטורעלן חושך און אין פאליטישער מינערװערטיקײט—ערשט די עמיגראציע האט צערודערט און אוי§גערודערט די פאםױוע, §ארגלױוערטע מאסן, האט זײ געמאכט רירעװדיקער און באװעגלעכער; און ניט נאר אין §יזישן זינען. די קארעםפאנדענץ §ון די אפגעװאנדערטע, װעלכע האבן מיט פאטאם און באגײםטערונג דערצײלט װעגן די ניםים ונ§לאות §ונעם לאנד, וװ מען עםט אין דער װאכן ױיך און די שנײדערם קלײבן א פרעזידענט, אט די דאזיקע אנאל§אבעטישע .ליטעראטור