Di Yidishe eḳonomiḳ · 1938-07-01 · 8-7 (יולי-אויגוסט 1938) · p. [Seite]

327 װעגן 8 קןןנםמרוקצזיװן פל#ן פון הילף פצר די פויליסע יידןן מען. פמעט ניט קײן טענדענץ צו קאנצענטראציע. אין די קריזיםיארן זײנען ליקװידירט געװארן א םך 8ון די גרויםע אונטערנעמונגען אין דער קלײדער- בראנזשע און דערװייל מערקט מען נאך ניט קײן סימנים, אז די דזןזיקע $8בריקן זאלן אויפלעבן. אױף װיפל ם׳שטײט אויפן םדר-הױם די פראגע §ון מעכאניזאציע און מאטאריזאציע פון די װארשטאטן און קלײנע פאבדיקלעך, װעלן מיר װעגן דעם רעדן אין קאפיטל, װאס װעט באטראכטן די פראקטישע ארבעט. װיכטיק איז אבער ניט נאר די צאל יידן, װאם זײנען באשעפטיקט אין א װירטשאפטצװגיג, כאטש דאם מוז ערנצט גענומען װערן אין אכט. שטעלט מען פעםט, אז בײ הײנטיקן טאג זײנען אין האנטװערק און קלײנער אינדוסטריע באשעפטיקט ניט װייניקער 8ון א האלבן מיליאן יידישע נפשװז און אז זײ מאכן אוים קרו5 צו 40 פראצענט פון אלע יידישע עקאנאמיש אקטױוע, װעט מען מוזן מסכים זײן, אז דער שװערפונקט פון יידישן עקאנאמישן לעבן ליגט אין די דאזיקע םאציאלע גרופעס. דאס איז כלפי פנים. פלפי חוץ איז װיכטיק די געדיכטקײט און מאםױוקײט פון די ײדישע מאםן אין א װירט- שא8טצװײג. אפילו אין האנדל, װאם איז לויט זײן נאטור שיטערער און דורכ- דרינגלעכער, װײל ער םאדערט װײניקער צוגרײטונג, איז 3אר די נײע פרע- טענדענטן אויף פלעצער 8יל שװערער צו 8ארכאפן אן ארט אין דער מאנו• 8אקטור- אדער גאלאנטערײ-בראנזשע, װעלכע זײנען נאך איצט ביז גאר געדיכט באזעצט 8ון יידן, און ם׳קומט זײ אן א םך גרינגער גאר גיך און ברײט זיך אײנצװוארצלצן אין דער שפײזבראנזשע, וװ יידן זײנען שוין 8ון לאנג אפגעשטויםן{ על אחת כמה וכמה שפילט דאס א ראלע אין האנטװערק און קלײנער אינדוםטריע. ארײנדרינגען אין דער קאמאשן-מאכערײ, אין דער הענטשקעם-בראנזשע און היטל-מאכערײ, וװ יידן מאכן אוים העכער 90 פראצ׳ און וװ מען מוז אנקומען צום מײםטער אדער ארבעטער, פדי זיך אויסצולערנען די ארבעט, איז 8ארשטײט זיך 8יל שװערער, װי אין דער שלאםערײ און שמידערײ, װו יידן מאכן אוים א נישטיקן פראצענט. אבער די דאזיקע 8ראגע 8ון געדיכטקײט און מאםױוקײט 8ארדינט ברײטער באטראכט צו װערן, װאם מיר װעלן טון אין קומענדיקן קאפיטל. זהמשך קומט)