Di Yidishe eḳonomiḳ · 1937-08-01 · 5-4 (אוגוסט-סעפטעמבער) · p. [Seite]

153 די קילים־פרןדוקגימ אין ק?סעװ 1 קאםעװער פאבריקאנט העכער 40 הײם׳ןגרבעטער♦ אין דער אמתן האבן מיר ארום 15 פאבריקאנטן, װאם גיבן ארויס ארבעט צו 150-100 הײם-ארבעטעו/ און א םך קלענערע, װאם באשע§טיקן 20-15 הײם־ארבעטער און נאך װײניקער. די צאל פאבריקאנטן איז במשך די לעצטע עטלעכע יאר געװאקםן — בײ דער מיגלעכקײט פון םאציאלן אויפשטײג װאם איז פארא־ן אין דער קילים׳אינדוסטריע איז דער װרקם גאנץ פארשטענדלעך. נישט ממיד קומט ער 8>זר דירעקט ןןזוי, אז דער ארבעטער װערט א פןןבריקאנט. פארשײדן זײנען די װעגן און שטאפלען פון םאציאלן אויפשטײג. געװײנטלצך װערט דער ארבעטער צו ערשט א װאיןןזשאר: פון אנהײב פארקויפט ער דעם פאבריקאנטם םחורה, שפעטער פארקויפט ער שוין אײגענע קילימעם, װעלכע ער קויפט בײ די זעלבשטענדיקע הײם-ארבעטער אדער בײם פאבריקאנט, און צום םוף ערשט גײט ער איבער פון פארקויף צו פראדוקציע. אבער אויך דירעקט אין פראדוקציע־פראצעם איז פןןראן א מיגלעכקײט צו שטײגן: קוים האט דער הײם־ארבעטער אפגצשפארט די ערשטע 40—50 גילדן, קויפט ער זיך דעם נײטיקן רוישטאף—שפאגאט און װאל — און ארבעט אױס אן אײגענעם קילים, װעלכן ער פארקויפט װעמען עם מןגכט זיך. ער ןןרבעט לויט דער קאםעװער רעגיאנאלצר נאמענקלאטור ״אויף אײגענער פויסט״, ד״ה זעלבשטענדיק, פון אײגענעם רוישטאף און אויף אײגענער ריזיקע. האט אזא הײם־ארבעטער משפחה• מיטגלידער, קאמבינירט ער בײדע פארמען, ארבעטנדיק אי װי א הײם-.ארבעטער פארן פאבריקאנט, אי פןגר זיך. מיט דער צײט באשעפטיקט ער אויך די משפחה־ מיטגלידער בײ אײגענער ארבעט און הערט אויף צו ארבצטן פארן פאבריקאנט. װי א בעל־מלאכה פאר זיך, װאם פראדוצירט פון אײגענע רוישטאפן, טרעט ער ארוים זעלבשטענדיק אויפן מארק. נאך 1 שריט, און ער קויפט צו א װארשטאט, בײ װעלכן ער באשעפטיקט ארבעטער, אדצר הײבט אן ארויסצוגעבן הײמארבעט- דא דערגרײכט ער שוין דעם העכםטן שטןזפל. נאך אײן פארם פון אויפשטײג איז פאראן, און זי שטיצט זיך אויף די געאגראפיש־טאפאגראפישע י אונטערשײדן אין לוין (װעגן דעם אין קאפיטל װעגן לוינען). די פאבריקאנטן באשעפטיקן זיך גאנץ זעלטן אלײן מיט ארויםגעבן און אפנעמען די ארבעט, מיט װעגן די װאל, דעם שפאגאט, דורכקוקן די פגמים אין דער ארבעט, אאז״װ. עס זײנען דעריבער הײנט פאראן אין קאסעװ פאר־ מיטלערס, זײ װצרן אין קאםעװ אנגערופן ״םובשצפך/ װאם נעמען אן בײם פאבריקאנט גרעםערע פארטיעם ארבעט לויטדעםשטאטישן, אדצרהינטערשטאטישן, על־פל פנים העכערן לוין, און גיבן ארוים די ארבעט די פויערים אין די װײטער ליגנדיקע דערפצר וװ דצרלוין איז נידצריקער. אזוי ארום שאפן זיך די ״םובשעפך דעם נײטיקן קאפיטאל־רעזערװ אויף אײנצוקױפן רוישטאף און ארויסצוגעבן אײגענע ארבעט. דצר אנטײל פון יידן צװישן די ארבצטצר אין גאנצן קאםעװצר ראיאן איז נישט באוװםט. יידישע ארבעטער טרעפט מען בעיקר אין די שטעט — די