Zeitschrift für hebraeische Bibliographie · 1917-01-01 · 1/3 (Januar-Juni 1917) · p. Seite 36

öfaesaris] Rfeginae] M(ajestatis] sich befindet. Die Ümscbrift hat Steinschneider HB. VIII, 137 ungenau wiedergegeben. Dieses Druckzeichen tragen auch die beiden Drucke von Nikolsburg. Am 11. Nov. 1754 autorisierte die mährische Repräsentation den Neumann alle hebräischen Bücher in Mähren unentgöttlich zu stempeln, um den Bücherschmuggel zu beseitigen, und gab ihm in der Folge noch manche Unterstützung. Dennoch geriet das Unternehmen in Verfall, weil einerseits die Zensurierung der von Neumann hergestellten Bücher sich laDge hinzog, andererseits die Einführung von Büchern, die im Ausland hergestellt waren, nicht zu überwachen war. Als Franz Josef Neumann 1760 starb, setzte die Witwe Anna Lransiska ־Neumann das Unternehmen fort. In einem Kalender (ich besitze ein Bruchstück davon) teilt die Besitzerin folgendes mit: ... און לאנגיש לעבען עושר דער נעבין צו דענין ברידערן... שוועסטרן מזרע ישראל: עש ווערר איינן יעדרסעניגליכן קונד אוג צו ווישן גימאכט רז פון מיר אנא פראנצישקא נייאמאנין קייזערליך קיניגליך פריווילענירטי לשון הקודש בוך דרוקרין צו ברין אן הנעלה י הר״ר יואל ר י י כ ל ש מניקלשפורג אייגי נאנצי נידרלאג פון אלר הנד צענסורירטי ביכר אום איין גאנץ ביליגין פריים צו בקומין זיין: עש איזט אויך אויז אורזאך צו דיזן לוח ב*יא גידרוקט וואררן דז ניטאנד זיך מוטוויליגר ווייש אין שלים מזל שטערצץ און קיינר קייני ביכר איין שוועיצטי וויילן זעלבטי עכען זוא וואלפייל צו בקומין זיין. Der Kalender enthält auch eine Liste von Verlagsartikeln darunter: אלף בית צווייא ערלייא נאטונג: דגלים פאר רענן קינדרן אין אונטרשידליק פייני פארבין. und zensierten Büchern aus anderen Druckereien: רשימה של הצענסורירטן אונד גישטעמפלטן ספרים אמשטדדאמר אונ פירדר קלייני וויא אויך גרושי הגדות: רש י ותרגום א,'נקלס חומש דפוס פיוררא: דיטא בר משה וצאינה וראנה •חומשים: אטשטרדאמר גרושי און קלייני רשי ותרגום חומשים: מחזורים גדולים דפוס זולצבאך: דיטא פייני גרושי און קלייני מגידים: דיטא ארדינארי: פייני מדרשים רפוס זולצכאך: . . , Ausser mancher Erleichterung wurde ihr am 4. Sept. 1762 gestattet, die Druckerei nach Niholsburg, der grössten Judengemeinde des Landes, zu verlegen. Die Geschäfte der Druckerei in Brünn besorgte der Sohn Franz Leopold Neumann als Faktor. In Brünn erschien: 1761: סליחות, Bussgebete nach mährischem, böhmischem, ungarischem und schlesischem Ritus. 93 Bl. 4°. Bei Witwe Franziska Neumann.