Zeitschrift für hebraeische Bibliographie · 1909-11-01 · 6 (November-Dezember 1909) · p. Seite 190

Ein den Bibliographen unbekannter Wilhermsdorfer Druck. ספר הגחגות היים בו ימצא חיים. חיים היא לעושיח ולכל בשח ערפים(0א) רז קליין ביכליין איז וואהל במראכט וגער דר נאך ווערט לעבין. ווערט גשיגדן דז איבגי לעבן. אוב׳ אך פיל חחגית ובקשות דרנייא גאר עכין. דר טיט דער מענש קען אין גאטש ריב־שט לעבן. דרום האב איך עש אויף סיימש גשטעלם אליז זאל סר שטין דיא גאגצי וועלט. וויא זיד דעי סעגש זאל אין שול פירן. ווערט מאן דרען וואהל שפירן. וואס דרינן ששיט קען מאן ניט אלש הער ששעטן ווער אביר דרינן ווערט לעדן דעם ווערט עס וואהל גפעלן דרום איר ליבן ׳לייט לאזט אייך דאז קליין געלר פר רען ביכליין ניט פר דריסן. דר גיגן ווען איר עז ווערט האלטין ווערט איר עש גניסן לעולם הבא. ווילהרמרש דארף. לפרט רדו היים לפ״ק (1724).*) על ידי המחוקק רבי הירש בן הא^וף בהר״ר חיים זצ״ל ספיורדא. 12 Bl. Ö°. (unfoliiert). Das Büchlein enthält הלכות בית הכנסת, dann הלכות תפלה, ferner דעי למוד und דיני סעודה, dann דיני משא ומתן, dann הלכות שבת und ראש חדש, dann הלכות תענית, weiter הלכות ראש השנה, dann דיני אזרחים, ferner דעי הוצאת זרע לבטלה (mit einer Zusammenstellung von R. Josef, Darschan von Posen), weiter דיני מזווה und דיני שקר und דיני מכילה und am Schluss einige סגולות. Löwenstein (Mosbach). Das מחזור *Mogontia5344 ״. Ucbcr dieses in spanischer Sprache erschienene מחזור (C. B. 8328) schrieb ich gelegentlich in don Mitteilungen zur jüdischen Volkskunde (1808, Heft 17 S. 11) — wo auch Litor&turnngabo — dass die starke Papiersorte u. der Bucbstabenschnitt es für mich sicher sein lassen, dass nicht Mainz oder Hamburg, sondern Amsterdam der Druckort sei. Inzwischen schrieb I)r. H. Heidenlieimer in der Monatsschrift 1209 S. 151—152 — ihm war meine * diesbezügliche Vermutung nicht bekannt — dass er wie früher, noch glaube, dass es ״vermutlich in der Druckerei Caspar Behem’s“ in Mainz gedruckt sei. Dr. Heidenlieimer war so freundlich mir eino Photographie des Titels und einer weiteren Seite nach dem Exemplar der Mainzer Stadtbibliothek zu senden, ich konnte dadurch meine Untersuchungen nach der Randloisto und der Titolvignette in Amsterdamer Drucken fortsetzen, jedoch ohne Resultat. Als ich mich darauf an Herrn Oberbibliothekar Dr. H. Burger der hiesigen Universitätsbibliothek wandte, konnte er mir kurze Zeit darauf sowohl die Randleiste, als dio Titelvignette, mit derselben brüchigen Stolle, rechts über der Mitte am äusseren Rande, des Holzschnittes in dem folgenden Büchlein nachweisen. Ordonantic ghemaoet by de Doorluchtige Hoochgcborü Fürst Mauritz . . . Tot *) (Woiss, Katalog der bobr. Handschriften u. Bücher in d. Bibi, des Prof. Dr. David Kaufmann S. 80 nr. 1055. hat demnach unrichtig 1719 vorzeichnet. Die Beschreibung der Druckschriften in diesem Katalog ist reich an Fehlern]. Fr.