Yedies̀ fun Yidishn Ṿisnshaftlekhn Insṭiṭuṭ · 1936-01-01 · 1-2 (54a-55) = Januar-März 1936 · p. Seite 10

10 יו־יעות פרן ייװא נומ׳ 1—2 (354—55) צום סדסטץ געבוירנם-טאג פוץ י. א. מעריםאץ דעם 6טן מי_י ה״י װערט 70 יאר אלט דער באוװםטער יידישער שריפט■ שטעלער און געלערנטער י. א. מ ע ר י ם א ן. מעריםאן, אײנער פון די פיאניערן פון דעם ײדישן אנארכיזם און פון דער יןדישער אנארכיסטישער פרעםע און ליטעראטור, האט זיך אין משך פון זי_ין לאנגיעריקער פרוכפערדיקער געזעל• שאפטלעך ■ ליטערארישער טעטיקײט אויך אפגעגעבן מיט װיםנשאפטלעכער ארבעט אויפן געביט פון פילאםאפיע, םאציאלאגיע, פיזיאלאגיע און פעדאגאגיק און זיך דערװארבן גרויםע פארדינםטן פאר דער יןדישער ליטעראטור און קולטור, ספעציעל אויפן געביט פון דער װיםנשאפטלעכער ליטעראטור אין ילדיש. ער איז געװען אײנער פון די ערשטע, אויב גיט דער ערשטער, װאם האט געשטרעבט אריבערצוטראגן אין יידיש די קלאםישע װערק פון די אײרא■ פעןשע דענקער אנשטאט ביליקע פאפולאריזאציעס און האט געשאפן א גאנצע רײ אריגינאל-טרי_יע איבערזעצונגען פון אזעלכע װיםנשאפטלער, װי טשארלז דארװין, קארל מארקם, לאסאל, םפענםער, מיל, מאקס שטירנער א״א. זינט דער גרינדונג פון יילוא איז ד״ר י, א. מעריםאן אײנער פון זי_ינע איבערגעגעבנםטע טוער און אונטערשטיצער, מיטגליד פון דער עקזעקוטױוע פון אמאפטײל, מיטגליד פון ראט פון יןװא. לויט דער איניציאטױוע פון י. א. מעריםאן אױ בי_ים יןװא געגרינדעט געװארן א פאנד אויף ארױםצוגעבן אויף יןדיש װיסנשאפטלעכע װערק, אריגי■ נעלע און איבערגעזעצטע. דערמיט איז געלײגט געװארן א התחלה צו א װיכ• טיקער קולטור־אוגטערנעמוננ, װעלכע זאל מיטהעלפן צו הײבן דאס גױוא פון דער ילדישער װיסנשאפטלעכער ליטעראטור און ארױנפירן אין דעם יןדישן קולטורקרגיז סי_י די קלאםיקער פון דעם װיםנשאפטלעכן געדאנק סי_י די םטאנ• דארטװערק פון די פארשײדענע צװגיגן װיםן. דאס אויםפיר-בױרא פון ייװא האט באשלאםן אלס ערשטע אויםגאבע פון דעם מעריםאן־פאנד צו פארעפנטלעכן דאם װערק םון הערבערט םפעגסער ״די ערשטע פרינציפן פון אסיסטעם פון םינטעטישער פילאסאפיע״ אין דער איבערזעצונג פון י. א, מעריםאן. דער ערשטער טײל פון דער דאזיקער איבער■ זעצונג אױ ארױם אין נױ-יארק מיט 25 יאר צוריק. איצט, גראד אין דעמ ױבל-יאר פון ד״ר י. א. מעריםאן, װעט ספענסערס װערק ערשגינען אין גאנצן. באריכט פון אלװעלטקיעכץ צחאמענםאר אין דער םעריע ״ארגאניזאציע פון דער יידישער װיםנשאפט״, נומער 15, אױ ארוים דאם בוך ״דער אלװעלטלעכער צוזאמענפאר פון יידישן װיםנ■ שאפטלעכן אינסטיטוט—צום שיאריקן ױבל פון ייװא—אפגעהאלטן אין װילנע פון 14טן בױן 19טן אויגוסט 1935״ װױלנע 1936, ז״ז 208). דאס בוך ברענגט א םולן באריכט פון דעם צוזאמענפאר מיט אט דעם אינהאלט: