Yidishe bilder · 1951-09-01 · Nr. 9-10 סעפטעמבער-אקטאבער · p. Seite 23

פרישע פיש אױף שנת. געפאנגען דורך אײגענע ײדישע פישערם♦ ײדנטום און דאם האט נעשאפן דעם פינאנםיעלן נאזים פאר די נײע אויננאנן װעלכע זײנען פאר אים נעשטעלט נעװארץ♦ טראץ אירע קלײנע אײנקופטן און טראץ דעם יקרות פון נאדן אין יענער צײט; האט דער קרן קימת אין משך פון 8 יאר פארגרעםערט זײן נאזיץ אויף 72 טױזנט דונאם ד♦ ה♦ אויף סס3 פראצענט פון דאמאלםדיקן נאדן נאזיץ♦ מיט דעם אנקומען פון דער 4־טער עליה קײן ארץי זײנען אויך געװאקםן די מענלעכקײטן פון א פארנרעםעטער ארנעט, װײל די אויםערליכע פאק־ טארן װעלכע האנן נעװירקט אויף דער פערטער עליה. האנן פארנרעםערט די פארשטענדענישן פון פוילישן ײדנטום פאר דעם קרן קימת, די פאר־ שטענדעניש צוזאמען מיט דעם צופלום פון ארנעט, האנן צונעפירט צו א װײטערדיקע שטײגערוננ פון דעם נאדן אויםלײזונג און צו דער שאפוננ פון נײע ישוכים♦ די שטײנערוננ אילוםטרירט אונדז די םטא־ טיםטיק פון נאדן ערװערנוננ און אויפשטעלונג פון יגײע ישוכים אין די יארן פון 1922 ניז 1927> דער נאדן נאזיץ איז געשטיגן פון 72 טויזגט אין יאר 1922 או ף 197 טויזנט אין יאר 1927 אין דער זעלנער צײט איז אויך געװאקםן די צאל ישו־ יים פון 22 אױף 43 אלזא א שטײנערוננ פון נאדן אויף 170 פראצענט און וװקם פון די ישונים אויף סס1 פראצענט. די נעװאלטיקע שטײגערונג פון נאדן אויםלײז און קאלאניזאציע איז אינערגעריםן געװארן אין די יארן ■ 1929 - 1931 דער קריזים און די אנטי ײדישע אומרוען װעלכע זײנען אין יענער צײט אויםנענראכן אין לאנד, האנן נעלײנט זײער םטעמפל אויף דער קרן קימת ארנעט♦ די אפשװאכונג פון דער קרן קימת ארנעט אין דער אויננדערמאנטער צײט נאװײזן אונדז די קלײנע נאדן ערװערנן און דעם קלײנעם וװקם פון די ישוכים אויף דעם קרן קימת נאדן♦ דער נאדן־ צושטאנד אין יענער צײט האט נא_ראפן 297 טויזנט דונאם ד♦ ה♦ אז דער נאדן ערװערנ איז נאר נע־ שטיגן אויף 50 פראצנט אין פארגלײך צו די 170 פראצענט פון די פאריקע יארן♦ אויך די אנטשטײ־ אוננ פון נײע ישוכים איז נעפאלן אױף די צאל 19.9 לנני די שאפונג פון ישוכים אין פאריקע יארן♦ אין די שװערע און הארנע נאדינגונגען, אין װעלכער דער קרן קימת האט געארנעט אין די אויננדער־ מאנטע יארן האט ער ניט פארלױרן פון זײן דינא־ מישן כח און טראץ דעם װײטער פארגעזעצט זײן הײליקע ארנעט. כאטש אין א פארקלענערטער מאם♦ די שטײגערוננ פון די קרן קימת ארנעט הוינט זיך װידער אן אין די צײטן פון דער 5־טער עליה װעלכע האט מיט זיך ארײנגענראכט אין לאנד א נײעם שאפנדן פאנזטאר פון דײטשישן ײדנטום און װעלכע האט אנגעהוינן םיגנאליזירן דעם גאנצן גלות ײדנטום פאר דער נאנטער קאטאםטראפע װעלכע דראט דעם אײראפעישן ײדנטום♦ דאם האט געהוינן די הכנםות פון קרן קימת, װעלכער איז צוגעטראטן צו א פארשטארקטער אקציע פון גאולת הארץ און התישבות♦ די כאדן ערװערנונגען אין יענער צײט האנן באטראפן 370,000 דונאם♦ די צאל ישובים זײנען געשטיגן פון 52 אויף 103 ד♦ ה♦ אויף קינדערלעך בײם נרעג פון ירדן♦