Bleṭer far idisher demografye, sṭaṭisṭik un eḳonomiḳ · 1925-01-01 · Nummer 5 (15. Juni) - נומער 5 · p. [Seite]

101 די עק^נ^נישע ל*ז *ץ יי ><ייז ><ץ ס?דחסד<ור>8>< 5 1924 7,2 1898 11,0 8,3 10,2 * ♦ ח ♦ ♦ ♦ םעפמל־ 18,0 64 ♦ ♦ ח ♦ ♦ ♦ שםימ־ 16,1 5,1 ♦ ♦ ח ♦ ♦ ♦ בוי״ 74 24 דחקער־ 2,7 1,6 טעקםטיל־ 5,6 0,4 ♦ ♦ ח ♦ ♦ ♦ כעםישע ־־0,8 — *דערע 100,0 100,0 ♦ ♦ סך־הבל צו די ד&טן םץ 1924־טן יזך מה נעמז*:ט דוערן א קלײנע אויסבעסערוננ. אין די רושישע ©רזךוציר־םידאײנק זיעען םא׳־אן א סך אנבעשטעלטע, וועלכע מיר הזןבן דיעבעד םעררעננט םאר >> 15פראצענטםון אלע מיםנלידער. דער קלײדער*ס?דאײן אמ מםתמא רער אײנצינעד, וואו קײן אטעשטעלטע איז כםעט נ־טא. מאכט סען די דזךינע אױסבעסערונג, באקיםט מען, אז ד* באשעפטינטע אין דער קלײדעד־אינדוסטריע מזןכן אויס אין 1924*טן י$ר בערך 25% םון אלע אידישע ארבעםער. נ$ר אםילו נזןך דער דזךעער אויסבעסערונג באקימם זיך א נאנצע א־בערקערעניש אינם םרזןםעסיעס־באשטזןנר םון די אידישע אר־ בעטער — דער פר^צענט קלײדער־ארבעטער האט זיך םארקלענערט קארנע צװײ מאל. צי איז ד^ס זךױסנערוען םון די סםעציםישע רוסישע באדינג־ננען, צ־ דאם איז א ^רנאנ־שער רעזולטאט םון דער אנט־ױקלוננ םון די לעצטע 25 י$ר, איז שדער צו זז$נן, די ס׳איז שרער תדדײל צו וויסן, צי די נאנעע ענדערוננ זדנם םראםעסיעס־נאשטזןנד םון די איז־ישע ארבעטער איז א צוםעלינעד םועל־ױצא םון די בא־ זונדערע באדיננוננען םון סא־־עט־רוםלאנד זךער א נ^רמאלער רעזולמאט פון אנטװיקלענ. דער םאקם אלײן ז$בער ד-^ם א קאלזךאלן אינטערעם — די צאל שנײדער הזןמ זיך שטארק םאד־ קלענערט; נעםאלן איז אויך די צאל אידישע שוסטערם שטא־ק הנם אין דער טאבעלע איז דזך נים אזױ קזןנםינ, מחסת די אױס־ נעױאקםענע צ^ל אידישע לעדער־ע־בעטער םארריץוט ד$ס; נע־ םאלן איז אויך די צ$ל אידישע סטזןלא־עס — דיבלל א־ן אלע דרײ מראדיצי^נעלע םר^םעשיעם א גרויםע ירידה״ אױסנע-ראקםן א־ז דרײ ם^ל דעד ם־זןצענט ם,ץ א־דישע ש&ײזלעד, םין אידישע— בוי־ארבעטער, ם,ץ אידישע ךרוקער און םאםיר־זןרבעטעד; נזך שטארקער א־ז אױםנעראקםן דער ם־אצענט כעםישע ארבעטער,— נזך דזןס דערקלערט זץ מסתמא דערמינב רזןם אין 1898־טן יא-־ זײנק אין דער ד^זינער תבריק ניט א־ײננערעכנט נעד׳זךן די שרע• יעלאך־זז־בעטער. םיר חזק איבער נזך אמאל — ד־ ד^ז־נע נעננשטעלוננ ם־עטענױרט נימ אױף פונקטליכקײם, זןבעד ס׳איז נזך קײן םםק ניט, אז זי קזךסמאטידט א וױדקליכן םאקט גץ לעבן — א שטארקע םז>רקלענערונג םץ םרזןצענם םון די איד־שע טדאדיצץןנעלע ©רזן־ םעםיעפ. מיר הזךן #ננענומען די ציםער םץ דער םריעדדינער טא־ בעלע עע זץ שום אױםבעסערוננען, זןבער אין דעראטתץ נױטינן זײ זץ דעדד אין אזעלכע. ערשטנס םעק אין יענער טאבעלע, וױ מיר ה$בן שוין אץ דער באמערקוננ #נגעוױזן, די גזךנ^ צוקער־, װאלד־ אץ ערױארבעטער. ניבן מח־ צו רי דזך־נע ארבעםער, באקוםען מיר, אז די אידן מאכן אױס םך־דגל 13,1 םר^צענט םץ אלע $רנז*יזירםע ארבעםעד אץ ניט 454 נזך גײט מק איבער צו אײנצעלנע םאחאײנק, אי־ דעד חילוק צודשן אױךאינע אץ ווײםײ־וסלאנד נ*ך ירעםעד. אץ דײס־ רוםל*נד זײנק ד* םיר םאראײנען (קלײדעד, בױ־זןרבעטעד, לעדער אץ ררוקעי־), ודאו די אידישע ארבעםער םאכן אױס א מערהײט און אין אײנינע א נזזנץ באדײטנדינע טעדהײגג װי אין קלײךעו־־םאראײן — 95 םך^צענט, אץ דדוקער־םזראיץ 74 און בא די לעדער־או־בעטער מער םץ 69 םראצענט. אץ אוק־אינע מאכן די אידן אױס א מעדד,ײט נזך אין אײן קלײדער־םאראײן, װאו זײ בילדן 84,2 םרזןצענט םון אלע מימנלידער. בא די מע־ םאל־ארבעטער םון אוקךאיגע, װזןם זײנען םזןו־נו־םען דער־ע־־קר אין דער נרױס־אינדוםטריע, מאכן די אידן אױס סך־ד-כל 3,5 פר^צענט, אבער אין רײם־רוסלאנד, װאו די צזןל מעםאל־זןדבעטער איז בכלל זעדד א קלײנע, װײל ס׳איז דארטן ניטזן קײן נרוים־אינ־ רוםטריע, מאכן שק די אידישע ארבעטער אױס נאנצע 41,4 םרא־ צענמ םו־ן אלע מיטנליז־ער. נזך אינטערעסאנטער איז דער חילוק צרישן אוקדאינע און װײס־רוסלזןנד, װען מען נײט איבער צו די נימ־&רזךוציר־םזד־ אײנען. צװישן די קזךענאלע א־בעטעד מאכן די אידן אין אוקראינע אויס םך־הכל 11,1 םר^עענט און אין רײס־רוםלאנד נאנצע 31,2 םדאצענט, כמעט דרײ מאל מער; צרישן די ראטן־ ז^נגעשטעלטע: אין אוקראינע 28,1% און אין רײם־רוסלאנד — 36.5 םסןצענט; צוױשן םעדיציגישן םערס^זןל: אין אורךזןינע — ס,27 און אין רײם־רוםלזןגר — 36,1 םראצענמ. א ק$ל$ע*לן אינטערעם שטעלן םזך מ־ט זץ די לעצטע צרײ שורות םון רעכטם צו לינקם — דער ם־אטעם־עס־יאשטאנד בא אידן און בא ניט־אידן, נעמען מ־ר די ערשטע םינף םזד־ אײנען, װ^ס זײנק לױט זײער תץ םלאכד-־םאראײנען, זײנען זײ אין זץ כולל ׳71,2 םו־זךענמ םון אלע אידישע ארבעטעד, װען בא די ניט־אידן סך 25,6 -םר^צענט, כמעט דרײ מאל װײנינער; םארקערט, זײנען םון יעדע הונדערט ארבעטער םזדנומען א־ן מעטאל־אינדוסטו־יע און בא די אײזנבאנען: בא אידן — 7,8 םר$צענט, בא ניט־אידן — 56,6 םר^צענט, כשעט אכט מזזל מער. אײנע םון די אינטערעפאנטעסטע םראנעס םון דער אנטוויקלוננ םון דער אידישער האנמװערקערײ איז באשםאנען אין דעם, םון װעלכע םר^םעסיעס זי איז צת&מעננעשטעלט. װי בזןקאנם, ה$ין די שנײדערס און שוסטעדם אױםנעמאכם אץ 1898־טן יזך בא צװײ דרימל םון זןלע אידישע בעד־מלאטת. װי איז רי לאנע איצט? מיר ה$ין ניט, לײז־־ער, םונקטז*זעלכעדז*טןאון פון םונקט אזעלבע רזןי^נען, װי אין 1898־טן י^ו־, כדי מיר וזןלן קאנען מיט זן םולער זיכערקײמ םארנלײכן דעם םרז^פעסיע־בא־ שטאנד םון דער ג$ר ר$פ נעיהאכטער טאיעלע מיט רי רעזול־ טאטן םון די יק״א־מזןמעריאלן. דאך רעכענען מיר, אז א נע־ װיםע ם^רשטעלװג װענן די ענדערוננען, װ$ס זײנען ם^רנעקומען אינם פר^םעםיעס־באשטאנד, קאן או־נז נעבןאנעננשמעלונג םון די םארהעלפניש־דאטן םץ 1924־טן יזך מיט די זעלבע םון 1898. םון די מאטעריזןלן־םץ יק״א הזןבן מיר אױםנערעכנט דעם םרא־ םעסיעם־בזזשטאנר םון דיהזןנטװערקער־מרבעטער אין די דעמ$ל־ טיגע ח*י$נק: װײס<־וםלאנד, דרום־מערב און דרום און מיר הזךן בזןקומען ם^לנגדינע רעזולטאטן. דער פר^םעםיעם־באשטאנד םון די אידישע ארבעסער אץ איקחףגק װײסחםלןונד אץ הןפלער גובערניע 1898 1924 קלײדעד״ארבעטעד.44,7 184 לעדעד־ ״ , , . , , 17,9 15,4