Bleṭer far idisher demografye, sṭaṭisṭik un eḳonomiḳ
- Journal
- Bleṭer far idisher demografye, sṭaṭisṭik un eḳonomiḳ
- Volume
- 1923
- Issue
- Nummer 3 (15. August) - נומער 3
- Date
- 1923-01-01
- Page
- Seite 103 (sequence 7)
- Language
- German, Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 60% known words query
- IRI
…/4917681-6348801-6348808--112-4917801- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
103 14 3 •י^אלעסק טק דער גאטודל״בעזי <—>1<גו*33 *ץ דער *רױשער ססעלקערמג עס איז קק םםק נישט, אז די דןךםישע נאםעלקערמג װעדם ניסלעכװײז *•7 אננעשטעקט םים שםאטישעד• קולמד, ד װערט אױך חדכנעדדתנען םיט די שט$טישע נליקן אויםן לענן אק י־יי83 *7 ¥? 7 מציען *ו די םראנ| םון קינדער׳ה*נן םער נאװארםםזיניג און ראציאגעל; ס׳זײנק שױן טאחק לענדעד, װאו די דארםישע נאםעלקעדונג שטײט לחלוטין ניט א• םון דעד שטאםישעד אין טרט םון ״ראציאנעל- רענולירן די ,נלינדע״ נוחות םון דער נאםור,—*געד נכלל נענוטען ניט נאך איצט די דןרםישע נאםעלקערוננ אין ס׳רוב לענדער א נרעסערע צ#ל נע• בורטן, ןןסןס נרעסערע, אײדער דישםאםישע באםעלקעדונג. די טאבעלעם ¥ און ¥1 ניק זעהריאינםעדעסאנםן און װערם• םולן םאטעריאל אויף צו באלײכטן די דןךינע םחנע. ס*ב• - /י - .ם*ז דער געבורסךקןןעםיאיענם אץ שםןןם און דןןרף 4ו>1 4וו או>5 ■1 וי>יו)ז11>ו><>0 £>0 5 < 1 ס 1 ו״ > 5, -1 * 3 .ס ס 3 *ס 5 3 ײ י/ז * £ 3 יארן >זו1<[ םלוכוח ת*1 *ג 1 5 46 391 315 1891-1900 סרײםן . . . . ן 60 379 '319 1901-1905 51*8 םשז?. . . . | 35 374 339 1891-1900 בײערן . . . . 1 49 372 323 1901-1905 פ־מן*8 . . . . [ 61 423 362 1896-1900 זיקםן - 1 48 365 317 1901-1905 £0ו<1ס*5 . . . . 1 1 272 271 1891-1900 שזועדן . . . . ו 3 263 260 1901-1905 1ס1ס^11ס5 . 1 -6 214 220 1898-1900 םראנקרײך .־1 -3 211 214 1901-1905 ו{זס1ז1מ*א . . . 1 69 427 368 1896-1900 בולגאריע . . . ו 94 405 311 1901-1905 1 . . . 81118*1^01 92 425 333 1893-1900 םערביע . . . . 1 112 303 291 1901-1905 1 . . . . 5*6101 באם^ די *ןלן ו״ינק אויםנערעכנם אויןו 10,000 םון דער נאםעלק. םון 1804 ביז 1910. אזױ, איז אין םראנקױיך, אין אירע םאח םלחםה׳דיגע נרעניצן, נעװען אץ 1804 י$ר 27 םיליןק אײנװאוי. נעד,אקאין 1910 יאר—40 םיליןןן, ד. ד- א צוװאקם *ץ 48*ראי צענט; אין דײטשלאגד איז אין 1804 נעװען 24 םיל׳זןןן אײנװאוינער, און אין 1910 — 66 םילקןן. דןן נאםרעםט דעד ציװאקם נאנצע 170 •ראצענם, אין אײוקןט״אישן רוסלאנד (ארײנרעכנענרינ ק־וין״טוילן אק םינלאנד) איז נעװען אין דיזעלבע קןרן 39 אוץ 136 םילקןן גםשות, ד. ד״ א צוװאקם םון 248 •ראצענגג אט די אלע דערשײנוננען, װעלכע מיר האנן דזן םעסג4 נעשםעלט נגוגע דער נאםידליכער באװענוננ םון דער באםעל• קערונג קאן םען םןף־םולירן אויף אזא אוםן נ װ#ם העכער א לאנד איז אין אינדו״ סםריעלער און קולטורעלער הינזיכגג אלץ נידערינער זיינען אין דעם לאנד םיי די נע• בורטן, םײ די שטארבליכקײט און סײדער *ווואקם םון דער באםעלקערוננ; און םארקערנב װןןם נידערינער א לאנד איז אין די בײדע דערםאנטע •רםים, אלץ העכער איז אין דעם לאנד אי די צאל נענורטן, אי די שםארבליכקײט, אי אויך דער צוװאקס. מ םון ד אלנעםײנע הנחות אוןדאםן םנוח דער באםעלקערונג-בא- װענוע םון גאנצע לענדער״װעלן םיד איצם איבערנײען צו די םראגן װענן נעבודטן, שגמורבליכקײם און צוװאקס בא באזוס דערע סאציאלע נרוטעם און ק ל א 8?♦ - די םאקטן װײזן, אז ס׳איז םאראן א נעװיסער אונטערשײד צװישן דעד גאטירליכער נאװעגונג *ן שטאטישער באםעלקעי רוגג, װעלכע באשםײט דער עיקר םון האנדלסאינדוסמריעלע עלעםענטן און םון םארשטײער םון לינעראלע םראטעםיעס, און צװישן דער נאטירליכער באװעגוגג םון דארםישער באםעלקערוננ, װעלכע איז אין איר נרױסן רוב א םויערשע. .ל$םיר צוליב דעם ' נאמעהק ד םאטעדיאלן םון דער סםאנויםטיק אין דײטשלאנד. אויף 1000 םארהײדאסעטע םרױען אק עלטער ביז 45 י$ר איז אוסנעקוםען נעבורטן: *ין יא־מר יןימס איז מרלין 181,85 140/15 106,33 6(/183 136,95 96,73 178,72 129,12 88,78 אין 1895—1891 , 1900—1890 ״ 1905—1901 םון םאבעלע ¥ זעהק םיר, *ז נאר אין פראנקרײך און אין שװעדן איז דעד נעבודקיקאעםיציענט בא דעד רארטישע■* באםעלקערוננ קלענעד, װי בא דער שטאגדשער באםעלקעדונג; אין ־אלע איבעדינע לענדער איזעדא׳ץ דאיף א 7 נרעסעד, אײדעד אין שטאט — אױף א נאנץ דדיטל בפעט (סערביע און בולנאריע), אדער אױף א םינםםל (םרײםן) אדער אויף א זעקשטל (זאקסן). נאך בול׳םער םרעט ארױש אט די אײננשאםט םון דער שםא־- טישער באםעלקערוננ איץ דער טאבעלע ¥1, װאו ס׳װעדם םאר־ נליכן די נעבוירעודדינקײט אין די דױםםישטענ/— אין אט די אינ• מסםריעלע און קולםורעלע צענטרען םון די םאדערנע םלוכװ/— םיט דעד נעבױדעװדינקײמ םץ דער באםעלקעדונג אין נאנצן לאנד. אט די קלײנע טאנעלע איז זעהר א באלעדנדיגע. קודם בל, װײזט ױ, אז אין דארף איז די צאל נעבורק בםדר גרעסעד, אײדער אק שטאגק און אץ דער רױםטישטאנב אין צענטר םון האנדלס• אינדוםםריעלן לעק םרן לאגד, איז די צאל נעבודטן בםעם צווײ םאל קלענעד, װי אין די חדםער אוץ נםעט אנדערט האלנן םאל קלענער, אײדער אםילואין די איבעדינע שטעט. װײטער זעהק נױר נאך אזא אינטערעסאנטע זאף אין די דעדי םעי י׳ײלסי 7 די צאל נעבורטן אק םשך םון די 16 יאר בטעט אױף דערזעלנער הױך; אין די שטעט אבער װײזט ד ארױס א קלארע םענדענץ צו םאלן, באזונדער אק דער נרעםטער שטאט םון דײטשלאנד, אק נערלין, װאו די צאל גענודק טאלט םאר די 15 יאר אויף נאנצע 17 •ראצענגג