Bleṭer far idisher demografye, sṭaṭisṭik un eḳonomiḳ · 1923-01-01 · Nummer 2 (15. April) - נומער 2 · p. [Seite]

ײ :־ י• סענסי ן 2 *< ליכע — די #•עסערוײגע יז^ױן מץ •ןןגרןןםק וסוץ ןץמעדיקױחנ און עוס סוף ד$ם הונגעדיץןר הןןק ווױםנענעסן נןר $ן נרויסן סײל סון דער אידיאוער אדעסער נןןסעלקערוננ. ניס לזןנג׳ ױינק ןןסנעדדוקט נעװען זרםעדן״ מ*ס מױײק, או ססר די עחמוע קןר חדמוים פון יןץ 1922 זײנק נענוידן נע• ודןקן אין אדעם סךסנל #34 נםשות און געשט^רק וײגק םאר דזעלנעטירחחסים 42451ןןדעד סנ םןןל סזוי םיל״ אז ױ אידישע ארעםער נןןםעלקעדוננ, װעלכע הסם אויםנעםאנם אין 1920<ק יןך 44 •רןונענס םון דעד נסננעד נאםעלקעדונג, הןןם געװיס א נאגץ נרױםן חלק אין די ד$זינע קרננות 6ון הונגער און מידעםיעס, איז נןןד קײן םםק ניט. (ניםעדן נענוטק: *יק דגיםן י$ר םון די ניכער םון די אדעסער ראנינערס; םארדי י$רן 1918 אוץ 1919 םוץ סרםיקל פוץ 4 רונשטיק *ק ,נוקונםם״, םעחן ננ19: ״ח אױסי שםארנוננ םון די רוסישע־אידן׳*. װענן די נענוירענע אין 1922 םון קןןרעסקוגדעגץ םון ל♦ יאכנןןװיםש אין נװ׳יסרקעד #םסרי װערםס-, 17יטן יאנואר, 1923 קןד). 74_ן___ד״ר יעקג % סלחםה און נירנעריקדינ ױינק נעװים נעװען ניט װײנינ םרעםדע עלעםענםן — םןןלראנון, נענראכבזע םון די םרןןגםן, הײטלץךע, •זוגרןןםירםע * * װ, ס׳איז ןןנער נ$ר קיק סםק נים, אז ײױך די הײטישע אירישע באםעלקערונג הןןט נעהאט אין די דזןזינע נלוי טינע יןןרן נים קײן קלײנעם דעקיזניט♦ איגטעדעמונם איז, װ$ם די זנ$ל חתונות װערט גאלד נןןך דער םלחםה — אק 1917<ק קןר — םיט א םןןל םאתרעסערם אויף 2% ם$ל♦ אין 1910 איז נעװען אין אדעס םךיהנל 769 חתונות און וין 1917 מױן 4809 אםילו אנרערהאלנן םןןל םער, װי אין די יןןרן םון םאר דער װעלם׳םלחפד״ דעדםים תרקלערט זק־ ח נרױסע קןל נענודק אק 1918; אין 1919 נלײגמ נ$ך אלץ ח *ןןל גענװ־םן אויף א נאנק גװי״ סער הויך, דערגרײכגחג *ןקװאס ח דמ־כשנים זנןןל םון ח יןןרן םוץ עדב דעד װעלםיםלחםד, ח זנןןל נעשטןןרנענע איו ןןנער אין 1919<ק, >ינם יןןר םון ח שרעקליכסטע •ןןנוקןמק, װעלכע הןןנן נעיןןגט קיק אדעס מאםן הײמלןןזע, אזוי נרויס, ןןז אק רע< זולםאם נץיןוםם ױך אויף יעדע הונדעו־ט נעשטןןרנענע םך׳הנל 41,5 נענוירענע א דעםיזניט אויף 3/6. טאר אדעס ױינק ןןנער נןןך ןןט ח יןןרן נעװק גערך נליק• די פארברעכערישקײט בא אידן אין דײטשלאבד ד׳ץ• יעקב םעגאל [)מ14ו%1)וס0 חז וזס1)11[ ־זס1ז *ג1ו1טזז1תזד10 טו0 [ ס*0ס5 <1סס*| .־זם ו״י אײדער םריתסנײק, םוו אםװײכן םון דעם ,נארמאלן׳* שםײנער, אוינ ם׳לןןזט ױך אזױ זאנן. רערינעד נרײננק םיר דןן זנום םאתלײך ח םטאםיםניק םק ח יאוץ 1909—1910 און 1899— 1902, טיר זןןלן זעהן, זני חנק דןן םןןתעקוםק ענדעו־וננק משך ח יארן, און װאם ױינען זײ, ח ענדעחננען, טיר שטעלן אײנם אקענן אנדערן איו־ן *ץ קריסםן און נא< רעכענק ח קרימינ%<ניםער אויף יעדע 100 טויזנם איזק אדעד קריססן, װאם האנן נעװאױנם אין חיטטלאנד זנו דער זנײנג װק ט׳איז נאנאננק ח נעהעחנע םארנרעכג^ זנוערשט טײלן םיר איק ח אלע םארנרעבנם אק 4 נררםע הױםטנרוםעם, אװי װי ח חיטמע אםיזױעלע סםאםיםנדק םחם רץס, און שסעלץ זײ אױס קעננאנאגו־ער: אונוער איזנטיגע ארנעם האם א םאסלק זנײעק״ ערשטנס זאל דןן נענעק װערן אן אינערנליק אינער דער םאקטישער םארנרעכעדישקײמ נא חיטשע אידן ח לעזנטע ין^ו־־ן, אינעו־ דער אנטװיקלונג, װןןס ח םארנרעכערתזקײט האט דװ־כנעםןוכט א נעװיסע שטיק זנײכב *זדיםנכג ואל דא נעמח־בט װערן םעסט• צושטעלן ח םנוז^ םארװאס בא אידן אדן קו־יסטן אמ ח נרוים םק דעד םארנרעכערישקײם םאו־שידן נגונע אײנזנעלנע םאר• נרעכנם. ׳ ם׳םוז דעדגײ אק זינק האנן, אז ח לענםע ידיעות װענן חיטשעד קריםינאליםםאטיםםיק נעהעדן זנו ח קרינםיןךן 4916 1916. םוץ יענעו־ זנײם ןןן זײנק' קיק נײע זניםער נים םןןרעםנטי ליבט. ם׳איז קלןןר, ןןז ח םמרנרעכעחשקײם נא דעו־ נאםעל• קערוננ קרינםזנײם םוז אין * םך •רסים אױסזעהן אנדערש, 1809/1902 1909/1910 1915 1916 םארברעכנס און קולדוז ייז־ז קדיסטן ודו־ז קריסטן י אידן קריססן אידן קריסםן 1301 76060. 1802 90639 2362 166477 1777 76036 נ פ$ר1רעכגס *ון עולזת ק*בן י7ר םלוכה׳ קעגן דעד געועלטאסנחיכער ןרתתג און קענן רעליגיע .... 1558 208075 1433 210635 670 85738 6019 73537 זב טארנדעכגס און עולות קעק דער 1755 194087 2067 235240 1247 164817 1262 185605 סב וון־גדןטס אק עולזמ קעגן סןרסןגן 14 1310 7 1076 9 ״ 1133 ^19 1159 עאדנדעכנם אץ עולות אין אסס. . 4628 *479552 5329 537790 4288 420165 3659 336337 סךמל .