Bleṭer far idisher demografye, sṭaṭisṭik un eḳonomiḳ
- Journal
- Bleṭer far idisher demografye, sṭaṭisṭik un eḳonomiḳ
- Volume
- 1923
- Issue
- Nummer 1 (Februar) - נומער 1
- Date
- 1923-01-01
- Page
- [Seite] (sequence 36)
- Language
- German, Yiddish
- Belongs to
- journal issue
- OCR quality
- 51% known words query
- IRI
…/4917681-6348801-6348805--031-4917721- Visual Library
- page viewer of the UB Frankfurt
OCR text
1 גיס,^37 סססועריסר, וץןס םיד םןןרםןןק ג* הײנםינן טןןנ, כןןטש ס׳הןןם חםרונות, זעהד און זעהר- םיר חםרדטת. װי םיד זעהען, קןןנק די דורכנעםידטע ארסםןךשונגק ד$ך דינק םאר א פוגדאםענט נײם קןןנסטתאיק ד$ם נילד םק די םןןנרןןםירעזולטאטן. ױ דןךינע אויסםןןרשונגק םתן דעױגעד װ$ס ניכער םארעםנםריכם װעדן אין א נאארנעםעד, ענטנייטיגעד םןןרם. אויף דעם םןןסקװער ,״אידנעזק^ם״, נא װערכן ס׳נעי םינק זיך *רע מאמעריארן םון ױ םןןנרןןםיאויסםןןרשונגק — סײ סטאטיסםישע, סײ עק^נןןםישע און םןןנןןנראםישע — דנם א װיכםינער חוב. אוינ ער װעט װןןס ניכעד זנדםירן דעם דןןזינן חוב, װעם עד נעװיס ןןםטון אנ׳ארנעט םון נרעסטעד וױבטינקײפג •1 6* סםאנדסםישע -.-ן- *,56 יחןצענם םון די געװעזענע ןןרנעטער זײנק אויך אינם גײעם ןןרט ןןרנעםער, ןןז 49,4 ■רןףנענט םון ױ נעװעזענע נערי*םראכות זײנק אויך אינט נןן דעמערנינעד נןןשעםטינוגנ. און נשעה דער דידכשניםלינער םרןךנענט םק נאשעםםינונסרןךע איז 28,7, הןןנן ױ ןןרנעטער און נעלי״םראכות נןןר 21,4 םרןןצענבן ןןן נןןשעםטינוגנק. כדד הןןנן גענדןןכט דץ ױ טןןנערעס םיט םירע םארקיד• זנוננק, און זנולינ דעם הןןנן נעמחם ןןדױסםןןרן נןןך םיל.וױכי טיגע םןןםענטן םק תד לאנע םון ױ יןןגדןןםירםע הײםלןןזע. $נעד ןןםילו דןן^ ױ$ס םיר הןןנן נענרןןכם אק ױ םיד םןןנעי לעס, װײזט, װי אינםעו־עסןןנט איז זוםילו דןןס גיםל סטןןטיסטישע סטאטיסטישע כראניק♦ 9,1 םרןךג און אין 20*םן יןןר נןןד 7 םדןךג אין ױ שטעם הןןנן ױ אידן -אין 1897יסן יןןר אױעעםאכם % 30 און אין 1920*םן — נןןר 25%. װער הןןט נעוױנק םון ידעם, װןןס דעד םרןןצענמ אידן הןןט זיך םארקלענעדט? — ױ אוקחךנער. דןןס זעדיטי םען םון םןןלננױגן: עם זײנק נעװען (אין םרןןצענטן): נ$ר אין ױ שםעם אין גןנץאוקראינע נןזיעס 1920 1897 1920 1897 32 27 76 72 איקרוףנער £4 34 11 ־ 11 גרז־ים־זיוסן 30 7 9 אידן ־ ױ נרויס׳רוסן זײנק נענדנן אין דעדזעלבינעד לאנע, וױ אין 1897; ױ אידן ןןגער זײנק נעװןןרן װײנינעד םיט 2 םרןןצענם אין נןןנץ אוקרןןינע און וױינינער םיט נאנצע 5 םרןןצענט אין ױ אוקרןןינישע שמעט. םען דןןרף $נער נעדענקק, ןןז ױ צײי לוננ םון 1920<מן יןןר איז םןןרנעקוםק ןןנהוינ יזך־ — אין םעױן חודש — און אק זוםער םון 1920*טן יןןר איז נעקוםק ױ נרויסע כװאליע םון ןןנמלןןםענע םון ױ קלײנע שםעםלאך און הןןט אינערגעםילט ױ נדויסע און םימעלע שטעט םון אוקרןןינע. ןןזױ, ןןז םען קןןן נלוינן, ןןז איצם םןןכן ױ אידן אין ױ >ןוקרןןיגישע י שטעמ אויס א נרעסערן *־ןןצענ^ םון דעד שמעסישער בןןםעל׳ קערונג װי 25%. בםרמ נןןך, ןןז ױ קױססליכע בןןםעלקעדוננ איז אק דערזעלגינער צײט נעלןןםן םון ױ שםעם אין דןןרף ןןרײן, אױף װיםיל ױ שט^סישע נןןםעלקערוננ ה$ט דך נבלל םןןרקלענערט אםילו שוין גמ דער צײלתג סון 1920 יןןר, ק*ן םען זעהק םון םןןלננױנע ציםעדן: ױ ב*םעלקערונג סון ןודעס ה$ם זיך ם*רקלענעם םון 499-555 נםשות (אין 1004 יןץ־ק ניז 485000 אין 1920 י^ר• ױ באסעלקעדונג *ין קיעוז ה$ם זיך פארקלענערס סץ 708׳67> נפשות(אץ 1917 י$ח ניז 368000 אין 1920 י$ר• ױנאםעלקערונג םון יעקאסערינןסלאװ ה^ם זיך ם*־קלע נערס םון *20709 נםשדת (אין 1910 י^ר>ניז 164000 איןסגעו^ ג דעמ$גח*פיע די צןןל אידן אין אוקראינע. ױ רעזולטןןטן םון ױ צײלונגק אין רוסלןןנד און אוקחרנע אץ 1917 און 1920 זײנק נןןך נימ םןןרעםנמליכט געװןןרן. םיר םוזן דערינער זיך נןןנרעניצן םיט ױ אײנצעלנע און קנןןםע ידיעוח, װעלכע זיינק חן יאון חןרט םון צײט צו צייט םןןרעםנמ• ליכפו נעװ^רן♦ לדם דער עײלוע םון 1920*מן י$ר איז נעװק אין נאנץ או״ קרןןינע (12 גגנעדגיעס: װןןלינער, יעקןןםעדינןןםלאװעד, חןנע־ צעך, זןןםןןרןןזשער, קיעװעד; קרעםענטיאונער,. ניקןןלןןיעװער, ןןדעסער,םןןחןלעד, םןןלטןןװער, כןןרקןןװער און טשערנינןןװעח 26,001,802 נםשות. םון דעם אין ױ שטעט — 5,163,828, די זע %•;19. ן לױם ױ נןהױןןנןןליטעמן הןןט ױך ױ נןןםעלקערונג נעםיילם אויןז םןןלנענױנן אוםן: אוקחוינעד . ..... 76 םדןןצענמ נררשירוסן .11 ״ ׳ אידן.7 ״ ױיטשן , , .• , . , , 2 ״ •ןןליזיקז.* ״ ןןנדעדע גןןציעס.3 . ״ סךיהנל . . . 100 •חןצענפג 7 נדןןצענמ אידן — חןם נןןמדעםמ 1,820,126 נםשות. ױ ןןנםןןלומע צןןל אידן איז נעװיס נרעסער טיט רדײ ןןדעד םיו־ הונדעדם םויזנפג װײל נשעת דער צײלוננ איז * נדעסערער טײל אוקחוינע נעװק םןןרנוטק םון ױ *ןןליאקן, װי נןןך דעם ױגער ןןםםןק*, און, חרן דעם, חןט ױ צײלוננ, צולינ ױ ןןםמע אױםי שטאנק, ניט געקןןנם םןןרקוטק אין ןן םך קרײדן. אץ ױ שטעם הןןם דך ױ נןןםעלקעדונג ןןזוי נעטײלם: אוקחוינעד — 32 םרןןצ״ גרױםירוסן — 34 םרןןצ״ אידן — 25 *רןןצענט. םןןרנלײכם םק ױ חןזינע לאנע םים 1897״טן יןןר, זעהט מען, מז רער םר^גענם ווװץ ה$ם דך מםװרק מוװקלעגעדם• אק מסו<ק י$ד ה$נן די איזץ אק אוקראינע אױםנעמוכם