Literarishe bleter · 1933-04-07 · 15 (7.4.1933) · p. Seite 250

ליםערארישע בלעטער נומ. 15 (466) זײס 250 סעאםעו 111!?0021 3>ן וו־אך וואך ליסעחוטור און קזלסװ יער יום־סוב סעז$ן אין װ*רמ*װער י׳־דימן סעאםעד סםעלם זיך םןר *זוי: *ײ דער װיל־ נער סרוםע — ״שרײ רינע״; אינם ױנג־םם*־ סער — -*ובסןך; אין קאםינסקי׳ םעםסער הײ*ט ןץ עו ססילן מנחם רוגין אין * םוזײ קאליסער קאמעדיע *יןסקע דער זינגער״ — פוזיק סין שלום סעקונדע; אין *ענסרןל־סע״ אסעי ־־ גןסס־שיילן סון רעוינע עוקער און מרדכי הילםסנערג; אין יאװיליןן־סעןסער — יסחקע בורשטין. ״פוקס״ שיילם אי*ם אין לןדזש א. קן- עיזגעס -קריזיס״. רעזשי: א. מןרעװסקי, אין די הײיסרולן: קלוױ םעגולןװיסש, ניגױ שליס, ײגסינם סורקןװ, א. פורעװסקי ױן א. שסײן. מןריס שװערץ םורענדיקס דעם ערסולגרײכן סעזןן אין נױ-יורק מיע .יושע קול*״, דעם וו־סן ויריל. דעם ינ״םן *יריל היי*ם ון מ. שװורץ מים זײן גלענענדן ונסימגל עו שיילן אין שיקובו אינם גרײסן־ויוללו־םע־ וסער״. ״ױיע קול*׳* עים נוך ולס עו ו גרויסן אין םו־שידנערסיקן עולם. דער הײנ״ סיקער סעזון סונם ״קונסס־סעוסער״ הןס גע־ שלינן רעקןרד הן אין םוטעריילן, הן אין קינססלערישן זין. זעלסן װען ו אויססיריננ זןל ורויסרופן וזו םוראינסערעסירונג וזוי *ײ ײדן, װי *ײ נישס ײדן. ״*ר*רוט' (קינססל. ןנפ. םשה *רודערזון) גרײס איעם ו פוישסעלונג ^סילי-מיליוםן״ (**ורבעס לוים ״נרונקם־עקסערעס) רעזשיסירס דורך דוד חערמען. אין װילנער ײדישן סעוםערן (קינםסל. ונס. יןנוס סורקוװ> װערס געשעילט ו קומעדיע סון ר. בינ* און סחערי .״אײניק ױנגע סרויען״, רעזשי ױג*ס סורקויו. עס **סײליקן זיך: די*נו בלומענסעלד, מעגד* קורמען, ש. לוגדוי, נעמי און שמחה נ*טון אין די הויססרולן. פ. *וױסוװ שיילס א*ן קרןקו. ער איז לעבסנס אויםגעסרעסן אין הויעססונס ,הענשעל םורמון״ און גורדינס ״דער סרעמדער״. ו נריסע סון 20 קוזיססן, חןבן זיך *רײג״ געריסן אין דעם ײדישן ■*װילון׳סעוסער אין םשערנוװיץ און דעמולירס די אײנריכסונגען• די סרוי סון טעוסער״דירעקסור און * זשור• נוליםס זענען דורך די כוליג*נעס שס*רק עע• שלןגן געװןרן. דער נײורקער פ*רל*ג ״ײדיש לעק״ גן נײס די ״ױם״םוב.כלעטער״, װןס ח:ן מיניקעם הןט *רויסנענעבן. וגענסור. עס איז ס*רגעקימען ו בונקעס, אין ײעלכן עס חובן זיך *וסײליקס * 700 וגגע־ לעענע סוער און שריםשסעלער. עס זענען אויך וגגעקימען .םון סערשידענע װעלס־סײלן *וגריםוגגס־דעםעשן.4 אין װילנע איז םורגעקוםען ון וװנס פון דער דיכסער־גרוםע ״ױנג-װילנע״, *ײ דער באםײליקונג סון די ױנגע דיכסער ש. װאנלער, לײזער װןלף. משה לעװין, ש. סאגולוײ און שמשון נהן. * װ*רם װעגן ״יונג־װילנע — ו. מ*רק פורזיבער פון ןװנט — ז. רײזען. מ. שור דער שליח פון יװ* אין ליסע ה*ס ב*זוכם ו רײ שסעדס — שוװעל, ■*״ נעװעזש, קלײסעדע, װו ער ה*ס דורכנעםירם *ן וקביע פ*ר ײװ* און אויך *רג*נױירס שסענדיקע גרויעס -םרײנם םוי ײװ*״. זריבבל איז אויסגעסרוסן אין לןנדון׳ אין םוריז מיס ו רײ םורסרןגן. ער קוםס די סעג בוריק קײן *וילן. אויף מונסיק דעם 3־סן וסריל איז אין ריגער ײדישן שעאטער *ושםימס ון וװנם לכבוד ל. מלאך, ורגוניזירס דורכן ײדישץ ליםערוסן םורײן ״אלף״. סארלאג .אינזער לי*ן• יץ ביוליסםוה ײןם הןט ערשס ורייםגעגעבן דעם איבסערע״• סונסן ״נױלוסםוקער ױר־ביך׳, איז אינם בו- געסרוסן עו ו גרויסער איליםסרירסער אוים־ גובע -*ױליסטוקער לעקםיקוך, װעלכער װעט וײםנעמען אלע בױייססוקער יערזענליכקײסן סין עבר און הוה, װוס חןבן ױך אײםגעבײכנס אויבן ■וליסישןי, קילםירעלן, נעזעלשוםםלעכן, דערביערישן, װירטשאםסלעכן אין ונדערע גע*יסן. ס׳װעלן אײך זייץ *ילדער, ניו־ ניוםיעס, וםהאגדלינבען אין געדעבק״םוװלען. װי בוקונס א*ז י. י. זיגגערס רומון ״ױשע קולב״ דערשינען אין ענגליש אין ון ומעריקוגער מילוג■ ״יןשע קולב״ װעס אין דער זעלבער איבערזעבינג סון *ורים סעמיעל דעתשײנען יײך אץ עגגלונד דירכן ענגלישן םורלוג סון װיקסאר גאלונץ. אין לעמבערג איז דערשינען דער 7־סער ניםער םץ דער ליס. *ײטשריפס -אויפגונג״. עס בוסײליקן זיך י. פערלוװ״ ל. פערדעק# א. ה. פעדשטער, ש. רי*, ׳ז. םינקןװער, מ. םינקעװער, ש. ריס, י.ל ליעערמון/ ה. אייערנוך. — ס״איז דערשיבען ו גרײסער יובילײ־װמער ״װילנער סאג״ בום 15״ױײקן ױבל-סוג. אין עלטער סין 60 יאר איז יץ ניבע געשסןרגן דער *וקונםער הענרעישער שריפט־ שסעלער ד״ד שרגא פרעגקעל, װעלכער איז בוקונט אין דער ליטערוסור אינסערן םסײדונים בר־סיביה. דער פןרשסורבענעד הןס םורעםנס־ לעכס סיל סילוױםישע אין סןעױלונישע װערק# אין װעלכע ער הןס ורײסגעװיזן םיסע קענ־ סענישן אין דער ײדישער װי אויך אין דער ולגעמײנער װיסבשופס. אץ ניבע הןס נר־ סיביה געלענט די לעבטע 15 יןר, װו ער איז נעשסןגען בראש םין ו קרײז םין ױדויסטישער װיסנשוסס. ער הןס געהולסן ןפט רעםעיןסן איבער ײדישע געשיכסע און תלמוד. אץ דער הענרעישער ליסערוסיר הןט בר־סיביה פןר־ גיסען ו בכבידיקן ןרס. אין ירישלים איז געסײערם געװןדן דער 60-סער געבוירנםוג פין נוװיסםן הענרעיש־ ײדישער שריםשסעלער אין סןרשער *רוס• נחרם סלישץ. אייסן בןנקעס סין דעס העברעישן ■ען־קלו* לכבוד דזם *על״ייבל הוט ח. נ. בױליק גערעדס װעגן די ג־־ײסע שורדינסטן סון נ, סלושץ ס*ר דעי רענרעישער ליסערןטור נ. סיושץ איז אײך בעװען םעסיק אץ דער ײד־־שער ■יעסע, װו ער הןס בעיקר געדריקט אײגדרוקן, ■ורשינגען װעגן זײנע װײסע רײזעס. אויף דער יערלעכער ולגעמײנע םןרזומלונג סיץ ריגער ײדישן ליסערוטן־םורײן -אלף״ איז מ. שוליס, •רעזעה סון װײנער ײדישן ליסערוסן״סורײן, אויסגעװײלס געװויץ ולס ערן־סןרזיעער סון ריגער ליםעד*סן־סורײן. די ײדישע שרײפער־םשעחה אץ *ערלין איז, *ולינן ריםלערישן טערוי/ םונןגדערגע־ םןלן. יעקנ לעשסשינםקי איז *ריבערגעםורן קײן ■י־ונ; י. קלינןװ — קײן לןנױן; *ן־ *דיד (א ר*ײן), *. מענעם אין ו קץ, װעלכע פירץ *ן טיס די ניברײסינגס־ןרבעט סון דער עגניקלויעדיע אין ײדיש• פןרן *רינער קײן *ןריז. ש. דיבנןװ װויגס נוך דערװײל אץ *ערלץ. װעגן דעס גירל פין *נרערע ײרישע שרײבער — װײסן פיר נישס. *זדי״ןרוס איז דער ײדישער קולסיר־נענטער אץ *עילין כמעס װי חרוכ. אין פןריז איז געגרינדעס נעװןדן ן סוי• ל*ג -עןריז״, װעלכער אמ נובעסרעסן ןרויס- נובענן *לע װערק סוץ ז. שגינור אין דער ײדישער שםרןך, אין 16 נענדעד. אין נױ־יןרק איז געסײערס געידןרץ דער 15־ױײקער ױבל פון דעד ײדישער סעלעגרןסן־