Literarishe bleter · 1932-04-15 · 16 (15.4.1932) · p. Seite 257

257 4/3 ליססראו-שט בלעטסר וזײ. 6> (415) פ>ו ןןאך צ> וואר טעאטער אױ הונסם ןןןן צילי >ןדלער ח#ב געזאלכ *נהויבן םיכ ״גרינע פערדע•״. ד*ס איז געװען איר װידן — ארימצרטרעמן אין איד קרייױרןהע״ — גיגע• ריידער אבעי־ ה?ט די ש?מםער־דירעק*יע פון ״סקאלא״ זיך אםגדדי־אקן *נצוהויבן מיצ היחצ־ נײנס ״גרינע *עלז־ער״ און ם׳גײב אויפפירן *>ן אנדע- פיעשע׳ װזןס ז>)ל *סבןןרקער ציעז• שאיז ■עוין אזלי ב#״עעיב׳ די גרויסע יידייצע קינסמלעי פון אמעריקע ז>דז אויפטיעבז :י*דב אין זײער קינםטלעי־י׳צן רעפעיסואד, :>ןר אין געמאבבע פיעסעס• ןןןן דע־ אימיסטן־פאיײן ד*ב חײנמיקן מאנ־ ביק א־־גאניזירב אין דואיזוע און אין לאדז אן א-מיבבן־בזןג. ס זענען פ^דגעקוסען פאי־במע־ לונגען לםדבת דעס פארײן. ןןןן דער װילנער ״װילביג״־כ^ר איז אויפגע־ בר>>בן אין דער װילנער ראדיא מיב * גדויםן ײדישן קענזנערב. אין א גדבער שיעה1 ןןןן דער לןןדזעי ״דייבער באי ״•ציר״׳ ווןוס ה#ב ג*סבר#לידט מימ דעחפאלג אין א רײ גרע־ שע־ע *דבעב׳ גרײב איצב אויפצופירן יאזעה דיײדנס *יאט$ריע ״מעזות!,יא״דית״ אין צוזא־ מענדזאנג םיב הײדנס סטיב־םמן געבוײ־נבאג. ןןןן אין װארעע איז פ*רגעקומען די פ״ער־ לעבע עפענונג פון *רטרר ״ביקס בילדער־אויס־ *דםעלונג. אויסעי זײן באייממן ״קאלישעי סבאסוב״׳ זעגען אויסגע״גבעלב אילוסביאציעס צום בוך פון לודװיק לואיסאן ״ע״דאקס לעצמע בעג״׳ א ציקל איבעבן *עם$פעע *יז םימ#ן באלױוא־״, מ*ביװן פון דער הגדה׳ מיניאטורן פ־נם צקל ״דזבווןרז״ב װאשינגבאן און זײן צ״ם״ צײכענונגען פון יוןלאכד־געזאכג א- א• ןןא בעי׳בא געיסטען איז אויפגעסראבן אין ייגע אין א נײער פיעסע פדן באדװסבן פיאנ־ צדיזײדן דיאמאםדרג אסרי באמײל ״די :אקעבע :*דמה״• די פיעפע װערמ גדדפילב צום עי״בבן מוןי אין ײדי־ב• בעישא גערםבען *בפילב די יאלע סון לאדעב♦ ןןןן נעלי קעסמאן ברעב איצמ אויף אין בעל־ גיען• ב^ך פסה פןןיב זי אריבע־ םיב *בלמרו *שבײגבעיג קײן רומעניע׳ װו זי האמ צוריק מים דיײ י#י געהאב אן אויסעיגועװ״נלעבן דע.־פ#לג. ןןן אין יןןהיןגעסבורג (דידפ־אסייקע) איז אויסגעפירב געוד#ין אן אפערעבע פון דדד ס־אם ״א ציגײנעי־סאנמוןזיע״• ןןןן דער ײדײדער ארבעבעי־בעממעי אין ריגע פייש אוין* ה• לײװיקס ״די ןזיעמע םלובה״• דעקז)יאציעם—דער גאװוםבע־ קיכםמדער מיבאד יא• ןןןן דעם יױםן אפריל איז אין יריםד געעפגב געװא־ן די אויסישםעלובג פון העכריק גליצנ־ ־מבײנם נ״סבע ־#דירונג־ארבעמן- ןןןן א ״װילנער מידפע״ םימ א• *דבײן׳ י. קא־ מען, *ד• נאבאן בראצו יבפילמ איצב אין בעסא־ ־אביע־ רעד^קס^ר נ ח מ ן ם י י ז י ל ביװיזירן די ײדישע באסעלקערונג אין נוידן אינם 18־בן י־יד.. ןן*< די ״*דװײצאיי-וע געזעל״דאפב פאי פאלקם־ קונדע״ אן באזעל האב אױיםגעגעבן *יצב אין א צװײבע־ פאיגיעםע־בעי אויפלאגע דאב בא־ קאנבע בוך פון ד״ר עמכואל אי־דדואנגעי ׳,יא־ ויגקעס סיב מאנדלען״׳ װעדבער גימ אן אוים־ װא: פון ײדיזזן פאלקדאי: אנעקדאבן׳ מע־רױת׳ גלייבװעינדדעך. יעבעניידן א. ן א• װ• די עי*דבע *ויפל*נע איז דעד״דינען א יא־ 12 צוײיק• ד*ס יוך איז פאיעםנבלעבב אין ײדײד׳ מיב ־אבײ• נײדע אותױת און אנבהאלב אויך אן איבעי־ זעצובג אין דײב׳ד פון די היע־בעי אין ײדײד■ װעלבע זענען נ־דב פא־״דבענדלעך פאין דײב״דן דײענער. ₪ דעס 13־בן פעברו#י ה))ב די פועלי־צױן (ליגקע) אין *דיקאגי) געעסנב די ע־־דבע :*יח*־ ב#װ קי־גדעײ״דול אין צפון־ןןמעייקע. ₪ די ײדי״דע קולטור־געזעל־דא׳פמ פייב איצב א אינסענסיװע קאמפאניע ס*י דעם װ#בנ״דײפב ״ײדיע*, װ#ס הייבב אן צו דעי־״דײגען אונביער דעי יעדאקציע סון מנהם באײײדא׳ ד״ר ת• ז־דיבד#װםקי׳ ה• לײװיק׳ רייבײד לעה־עי און דוד פינסקי ₪ תױן־מעות: אין פאייקן נומעי איז איבעי־ געגעבן געװאין װעגן דעי פאלקס-פזן־זאמיונג׳ װאס איז פאיגעקוםען אין װילנע• ה יפא• דװלץ האב ני״דב פא־לאזב די פוןױאקליונג, װי ם*איז געװען אפגעדיוקב״ נא־ פ א נ א : ד ע ־־ ג ע ל א ז ב די פאיזאמלונג׳ װאם איז געקומען צו באבראבטן די ב־ויע־יקע לאגע פונפ ײדי״דן ״ד־ל-װעזן. ₪ דו• הא־אכגדדיק תאב פאיענדיקב א;ײעפ יאמאן אין 2 בײלן ,׳ד*פ הויז אויפן באיג״• אין װעלכן =יװע־ם באהאנײב דאם פיאבלעכ פונם צוזאמענלעבן פון א ײד םיב א קײשבין• — ״ד• ה^יאנב״דיק׳ װעלבעי האב ביזאהע־ גע־ װוינב אין װלאצלאװעק׳ האמ זיך באזעצב אין וראר״דע• ןומ דעם 17 אסײל װעב אין תל־אביב געעסנב װעין אן אויפזובעלונג פון דעי ײדײדע־ פיעהע אין אײדי״די׳אל פאר די לעצמע 70 יאי. די אויס״דטעלונג נעסמ אײפ 1100 צ״בונגען׳ װ׳עדבע זעכען דער״דינען אין מ־דך פון דעי צײב אין 11 ״דפיאבן• אין איצביקן מ#מענב רעי־ ״דײנען אין ארץ־ײדיאל 3 באג־צײבוכגען אין דער תעברעי״דער און 1 אין דע־ ענג־י״דעי *דפיאך• חוצדעס דעל״ד״נען א רײ װאבנבלעבעי און חוד״ד־״דריסטן• װי װעב זײן סיב די צײב־ ״דײסבן אין דעי ״ ד י *ד ע ר ״דפיאך׳ װאכ דעי״דײנען אין איץ־י״בראל סםעציעל אויש עקס־ פא״ט — ײעלז זײ אויך ״■יםגדדמערב װעין אויף דער סרעסע־אויס״דםעלוגג? ₪ סיאיז דער״דיבען אין װאײדע א בוך ״סא־ װעב־ײםלאנד אין 1931״׳ רײזע־אײנדריקן סון מיבאי סזײץ- קאסימלען פזן דעפ ־וך האבן זיך געדרוקם אין ״מאמענב״• ₪ אין פאײז איז דעײדינען א פוך לידער סון מלכה ל#קער ״װעלמ און מעננדד״׳ מימ א פא־ר־ װ#רמ פון חײם ליבעחמאן״ לים^ראטור אױ הידטור ₪ קײן װ*ן־*דע איז געקזמען צומארן דעי באװ-ופבער כזזוהדיפכ ױגה ראזעגפדלד. װעלשער וװינב די רעצמע יא־ן אין אמע־יקע• □ סיר דעימאנען *לע פ־״נב פון ״דײדן װיםנ״דאסטלענן איכפביטוב׳ >וז פיאיז איצב פרןוקלאםירב געװיויז א ביכעײחוד״ד פא־ן יױרא. אדע פײינב פון ײװא אין דער גאנצעי װ־עדמ װעדן או׳עגעצאדע־ב *: זאםלעז אין כדדך?ון חוד״ד אפייל ביבעי פ*ןי דע־ צענביאײ ביבליאמעק פון ײװא אין װילנע• אויף ה״נ־ ביקן באג פאימאגמ די ״װא־ביבליאבעק בלויז ס4 שויז• ביבעי• — פארג־עסעימ די ביבער־ אוצרות פון אונזער ײדי״דן װיפ• איגפביטומ! מיקם ביבער׳ ז״דורנןולן׳ ־־ בכלל ארע דױק־ זאפן• ₪ אין װאײדע איז גדדבאיבן דער ״בשילער, באהאיםענער תלםידחבם פםח מאפײא׳ װאפ איז באורוסם געװען אין די װאר״דעדוער ״דריפב״דםע־ לערימע קרײזן אלס א גרויסער בקי אין ײדי־ ״דע און אדגעםײנע װיסנ״דאפבן• ער איז פיל װיסג״דאטםלער באהירסיק געװען מימ זײכע :רװסע קענמענימן• אלע מאל א בא״דײדעגער׳ איז ער אײנזאם׳ אן עדנמעי אװעק אין אײבי־ קע רי• ₪ ״דלום א״ד איז אריבעיגעפאין סיב זײן פאסיליע קײן ניצע׳ װו עי יעכנב צו י*וזעצן זיד אויף מ לענגעחע צײב• ״ד• א״ד ביעב צו צו איבעםן איביער א נײ נדויס װערק• ₪ אי׳ן עלטער פון 50 י#י איז אין װאי־דע;ע״דמארבן רער באוװסבע־ ײרי״דעי פארלעגעי און בובהעכדליער א• גימלין■ דעי סאי״פבאיבענעי איז געווען בןז״דעסמיקמ בײם ײדי״דן פאילאגס־ װעזן מון זײן ױגנם >ןן• פאי די איבעי 20 יאי פון זײן סארלענעױי״בעד איבעב חוןב א. גיבלין אױיסגעגעבן סיל ביבעי אין ײדי״ד און אויך פיל געבױן סאי דער פאײדפײימונג סונם ײדײדן ביד• וןן אין נױ־יאיק איז סארגעקוסען א פײעװנג ־בבוד דאובן בר״נינס 70־םן געבוײנבאג• גע־ בוירן אין ליאדי״ מאחילעוועי גוב., ה*זט עי דעױסידב אין 1881 מיב א חעברעײדן איביקד און זינם דאן האמ ער פאי־עסבבלעכב אין דעי העביעײדער פיעסע איביקלען און װערק איבעי־ הויפב יחןגן העברעי״סע איון וחעלט־״דרײבעי. די ־עצסע 20 יאר ״דיײבמ ר♦ ברײ־נין בעיקיי ײדי״ד׳ —* ער איז געײען ב״דעתו דעי רעדאקמאי פון קענעחעי ״אדלערי, און דעצםנס ״ד־״בב ער אין :ױ־י׳אחקער ,׳באג״. ר• ברײנין׳ דעי־ אמא־ ליקע־ר צױניסב׳ איז א הײסעי אנהענגע־ פון די ײדײדע קאלאניעס אין יאבנפאיבאנד• ₪ װי מיר האבן ״דוין געסארדן׳ איז י״ די פ־ײנב פון ײדוא אין װאר״דע געגײנדעב גע־ *וא־ן א הי'שטארײ-ער קרײז. די בעג האב ד״ר ־ םאתלעד געהאלבז א פאיב^#ג איב;ר די *אלקסצײלוגגען סון דער ײדײדער באפעיסעױנג *ין דער ײדי״דער און חעברעי״בער ״דסיאך אינם א־מן פוילן• מיבװאך .*עם 13־םן ה• ח• לײענב ד״י ע• רינגעלבלום װעגן די פױװן צו פראדוק־