Literarishe bleter · 1930-10-24 · 43 (24.10.1930) · p. Seite 812

ל'ססר!!1'ש8 3?3סער נוס. (335) 45 זײס 812 * בייע ב י כ ע ר *ון אמאל אויד אריינגוזןןנן יענעם אין םאסע ■ינםל ארוזן. *ון פארווזןם נ*ןר יענעם? אייד ייד׳ ייד אל״ן... עד אליין איז דיןך נ״מו םער װי א םענמ, א שוואכער םענםש םיט שװאבןייםן. איז ניען אויף םונקעלערן נישט אין בעם, װייל אויך ער אליין אױ נישט קיין כעםן, נאר א גוט־מ־ודערישער אימסןןמער. די הילע איז ש״ן געגייכנם יײד א גיטן ריגער קאריקא־ מודיסט. ןןןן ׳טלנט אש — א עיטעטל. באארבעט דורך אחרן םארק. ״היל;• פאר שול און אל״נבילדונג", םעריע 1, נומ. 1. פווענעיאן, 1930. 50 ז״טן איכהאלם: ביאגראפיע פון שלום אש; אינתאלט פון ״׳טטעטד״; דער באדאקטעד פון ווערק; םביבה אין באראקטעריםטיק פון די טיפן; לעבנםשט״נער און םנהגים; נאטור אין ״שטעכיד״; שוועי־־ע־ע הדברעישע ווערטער און אויפדרוקן. אןן עאוט א־ע — רב שלעז־. ננײ באארבעט דורך אהרן מארק ״חילןז פאר שול און אל״נבילדונג", סעריע 1, נים. 2. סװענייאן, 1930, 42 זי״טן. אינהאלט: אינהאלט פון ״רב ׳בלםה נגיד״; דער כאראקטער פון װעיק; פביבה איז טיפן; לעבנם־םם״גער און מנהגים; פוילי־ט־ ״די־בע לאקאליזםען; שװערערע העיױעי־טע װערטער ארן אוים־ דרוקז וש ײאטאה נוא; — דער צױנערבאמ, ראמאן. װילנער פארלאנ פון ב. קדעצקין. ווא־־טע—װילנע. פרעםיע גו די ״ליםערארייטע בלעטע־•". פון ד״נדט — יצחק באיטעײים, העפט 17, פון זײם 133 ביז ז״ם 176. ןןא ־יכטער בען ב. א־נדזיי — די רעװןגלוציע םירן דער כ־עןדער- נער ־׳וננט. ״די־ט פועה ראקאײסקא. ׳. פ. צוקער, װאר־טע, 1930, 302 ז דעד אויםאר פון בוך איז א דיכםער פון ױגנט־געריבט אין דענװער. אין מ־טך פון 25 יאר האט ער אויפנעקליבן בא־ אבאבטונגען, װאם זענען געל״גט אין יפוד פון דעם אינטערעםאנטן בוך. אין 32 קאפיטלען ײיקלם ער פאנאנדער א בד״ם בילד פון דער מאדערנעד ױגנט און אירע אנגסטן און פראבלעםען. — דאס בוך איז איבערגעזעצט אין פאר־ט״דענע ־באראכן. ןןןן איי&טאן םינקלעד — בריזו צוט אחבעטער ײדי־ט עליפ בארנ־טט״ן. ׳אטשקאװטקיס ביבליאטעק. וראר־טע 1931. 110 ז״טן. ןן0 ױסף ביצעניסקי — אםאריזיטען און נעדאנקען. װילנעי פא— לאג פון ב. קלעצקין, 1930, 190 ז. די אפאייזמען און געדאנקען זענען פאנאנדערגעט״לט לזיטן אלף־בית ווי אומאפתענגיק״ט, אלטק״ם, אםת, אפ־ט״ד, ארבעם, ארעמק״ט, אינטלעבק״ט, באל־טעװיזם, באליידיקונג א. א. וו. ןסן אאי׳טבע, א זאסרונג פון ארטיקיען ײעגן די (דער?) דיבםעדין אלישבע. פארלאג ״תומר״, תל־אביב, הר״ץ, 48 ז. אין זאםלבוך או־טיקלען פון אליכייך, י. רובינ־טטיין, יהודית העלפער, ׳ט. האמעלסקי, נ. גרינבלאט, דר. י. *רענקעל. םיקומט אויד אן אויטאביאגראסי׳טע נאט־ץ און לידער פ־ן אלישבע. ווס םרייער נעדאנק — זאםלהעפט געווידמעם די א״ידיקע אר־ בעטעי־אינטערעסז. תל־אביב—יפ־. סוף סעפםעמבעד 1390. 32 ז״םן. ןןןןשילוװצקער אידײטע ׳טטיםע — מילײאקי. ײיםקאנסין. ער־טטער יארגאנג, נוםער 1. 22 סעפטעםבער 1930. 32 ז״טן ןןןן אונדער יועג, צ״ס־טריפט פארן פר״ען סאציאליסטישן געדאנק. דער׳ט״נט יעדן חוױט. נוס. 1. אקטאבער 1930, װילנע, 10 ז״טן. ןוןן קענן שםראב, ואמלונג ארטיקלען, רעדאקציע י. בםורנער, װאר׳טע, 1930, אויגוםם, 64 ז״טן. אינהאלם: ל. פיינעו—קלאסן־פאליטיק אדער קאאליציע־ פאליםיק; ׳. במורנער — דער סאציאליסטי׳טער אינםערנאציאנאל אין ליבט פון זײנע צװיי לעצםע זיצ-נגען; א. םדייער — פ.פ.ם אזוי װי זי איז; ל. האדעס — דער צױניזם אונזעד דיי קלעפ פון ז״נע ״גוטע פריינט״; א. גאלדבערג — דער שםאקהאלמער קאנ־ גרעם פון דעם אססטערדאםער אינטערנאציאנאל; קל״נע נאםיצן; דער 5־םער פארם״־צוזאםענפאר פון בונד אין פוילן. ״״ ־. א ראניט׳ט — א־נר־אנער זוב־ער, געקליבענע לידער 1924—- *1921, 80 ז״טן פון דעמזעלבן מחבר זענען דער׳טינען: װינטן (לידער) 1923. שאטנס פון נױ־יא״ק (שילדערונגען) 1928. ןןןן נדטה ד־ד ג־פער ב״ די פ״יערן, לידער און געזאנגען. א־ויסגעגעבן פון ג־סעיקאסיטעט, ב-ענאס־א״רעס, 1930, 122 ז. ןןן ל. כאנ־ימזװ — דער נוענטש, דערצ״לונגען. ניו־יארק, 1929, ־2332 ז״טן. אין באנד קומען אי־״ז פאלגנדיקע דערצ״לונגען: דער ימענטש, דע־ יס, דעו־ סאיר, שנאה, דער א״גענעד שיקזאל, בארק. רי שדאנג, אין ליכט און אין שאטן, מאטדאבן. פון דעמזעדבן מחבר זענען דערשינען אין יאר 1923 ״שװע־ יע הימלען״ (נאײדון), ״אין *י־ומע שעהן״ (מיניאםורן, 1925). ןןן ט נ־אנ־ט׳סטיי; — ׳טטי£1לען (לידער). פאילאנ ״אויפגאנג״, בוענאס־איירעס, 1930, 52 זײטן צו די לידער פידט אריין אן ארטיקל פון דר. ל. זשיטניצקי װעגן דעס דיבטעי. צײישן אנדערן שר״בט עי ײענן ם. גדאניט- שט״ן: ״עי איז געקומען צו זיין דיבםן דײד דער רײפעו־, אוים־ געפא־מעײעסער מחשבה. ז״ן דיבטן האט א יש. א באשטימטן פסיבאלאגישן אינהאיט, אבעי גישט אינגאנצן איז רייף זיין דיבםן גופא. ער ב־אנדזשעם פון פארט צו פאדם... דער דיבטער פון מחשבה. יחידישע נ״גונגען און פעסימיסטישע שטימונגען״. ןןןן ל. קוככ־א; — דןזם נעיזמג פון דער ערד אין 9 בילדער. — װיינעי פאייאג פ־ן ב. קלעצקין. 1930, 128 זייטן. ₪ פיאפ, נואיר ביזלאבאן — ״דן אין פײל!, שטודיעס און שילדעױנגען פון פאיגאנגענע תק־פות (מיט 45 בילדע־ אויף 32 בלעםער) װילנער פא־לאג פון ב קלעצקין, 1930, 344 זייטן איד װיל — שרייבט דעד חשובער היסטאריקער — מיט מיינע ווערק אר״נפירן דעם יידישן לעזעי אין דעם קרייז פון אינזער פא־גאנגענהייט אין פוילן, אים פא־אינטערעםירן מיט אט דעם געגנשטאנד״. אין דעם באנד קוםדן אריין א ריי גיעסערע א־בעםן זוי אויד קלענערע איטיקלען צו דער געשיבטע פ־ן יידן אין פוילן. אין דעי־ אפטײלונג ״יאשים און מנהיגים פון די אי׳טע טיפן״ זענען פא־עפנטלעכט ארבעטן איבער שמואל וואחל, דעם ״דישן מלד אין פוילן; רי פנחס בן אי׳עזר (יאן ביעדלא): די. שמחח מנחס מױנה; יי בצלאל בן הקדיש, רי נתן א. א. א באזונדע־ ארב *אינעמען די א־טיקלען ״פון אלטע קדדלות״ — א קאפיטל געשיבםע פון לעמבערג די יידן אין קראקע, די ״דן אין לובלין א. א.; עטלעבע א־טיקלען שטעלז זיד אפ אויף דער ״געשיכטע פון יידישע דרוקעיייען אין פוילן״ (עלטסטע ״דישע דרוקעריי אין קראקע, דער פרוװ צו שאפן די עישטע העברעישע דרוקעריי אין וואיש׳ו א א.). דריי ארטיקלען דעיצ״לן וועגן נאפזלעאן און זיין תקופח און זיין באצז־נג צו יידן אין *יאנקי״ד און צו יידן אין פ־ילן. עס קומען אייך צװ״ ארטיקלען: ״פעסםשטעלונגעז אויף די מזרה־ דיקע יאנד־געביטן פון דער פוילישעי םלובה״ און ״אונזעיע קונםט־ א־ן קולםוו-אוצל־ת". לםוץ קומען זברונות פון מ. באלא־ באן איבער אדאלף שטאנד, נחן נכע מאםועלי, ע. נ. פדענק, פ. ד װע־׳טשם״ן, י. נ. שמחוני, פראפ צבי חיות. — א ריי ביבליאגרא־ פישע נאטיצן און הוספות שליכן דאס ד״בע בוך. רער מונקעלער — א־ר אייד פיז אייך הומארעסקן, סצענקעס, גיאמען פאילאג ״ביבער״, װאר־סע, 1931, 212 זייטן. דעי טונקעלער פארנעסט איצט דעס אויבנאן אין דער יידי־ שעי ח־מאייסטישעי ליטעיאטוי. עי לאפה, לאכט־מים און לאבט־ א־ים זינט צװאנציק יא־ דערש״נונגעו פון יידישן לעבן, עי שי״בט — מער *י״נטלעבע, ײי פיינכלעבע — קאריקאטורן פון ״דישע שי״בעי און טוער, װיצלט־אפ פון דעם האמעטנעם און אנגעבלאי׳ענעם, ער פארקױסשפיגלט אפ פאזעפ, אנשטעלן און פיום־ פניםדיק״ט. דערב״ איז עי נישס בייז. — ער פאינינט פ־ן פול■ האיצן יענעם צו זיין װאם ער איז, אבער ער פארגינט אויך זיך צו זיין ײאס ער איז, און א לאך צו םון, א שמײבל צו ט־ן