Literarishe bleter · 1929-04-12 · 15 (12.4.1929) · p. Seite 302

?יכערזןרי&ס בלסםסר נ*ב. 15 (8?2) זײס 302 י 9 ןןןן דער דראמאטי׳טער קרייז ביים װאר־ יסעװער מעקסציל׳פארײן גרייש אוגמער דער רעזשי פון יעקב ראמבוים פרצס ״אין 3א״ ליש אויף דער קיימי'. די ערשמע פאר״סמע־ לונג — אין עמלעבע װאבן ארום.— ןןןן די קלײנע מענצערין פון װילנע סרימל דייבעם, וואם שמודירם איצמ אין פאריז, האמ דארם גרויס דערפאלג אויןפ אירע ארויס־ מרעמונגען.— ןןןן א באקאנטער יידי׳צער מעצעכאט סאריס נ. וויינבערג האמ געגרינדעמ אין נױ*י$רק א געזעלשאפמ, װאס מרעם צו אויפצופירן א ריי פיעסעס אין יידייס. די געזעלשאפמ האמ אפגעקויפמ ל. מלאבס דראמאמישע לע־ גענדע ״די מויד פון לזדמיר״, און אײנגע־ לאדן די באוװסמע ארמיסמן םון פ$ריס שװארץ־טעאטער מרים עליאס צו שפילן די הויפמ־ראלע. די דעקאראציעס און קאסםױ־ מען װערן געצײבנמ דורך דעם <ןינסמלער ברוך איאנסאן.— ןןןן אין אמעריקע זענעז איצמ אין דער מאדע מענץ אויןי ײדישע מעמעס. א באקאנ־ מע יונגע ײדיש אמעריקאנער מענצערן ב. דידזימא האמ אויפגעפירם א ריי ײדיימע מענץ. עס איז דארמ פאפולער דער טאנץ ״מאני׳ס״, געבוימ אוין# פדצס באלאדע ״מא- ניש״, אין וועלבן סיבאמײליקן זיך 9 בא״ לעמ־מענצערינס. םיאיז אויך אויפגעפירמ א מאנץ ״דער ערשמער ברוגז״ מיטן אנטייל פון ארמיסמ פון ״הבימה״ בנימין צמח.— ןןןן אין דעם ריגער נײעם יידישן מעאמער (דירעקציע ױליוס אדלער) האבן זיך #נגע־ הויבן די גאסצשפילן פון די אפערעםעיאר־ טיסמן וויעדא קאניעװסקא און פאול ברייט־ מאן מימ דער באטײליקונג פון מאקס בײן. סיווערמ אויפגעפירמ א אפערעמע ״דאס פאנסיאנאמ־מײדל״. ןןןן אין ריגע איז געעפנט אין ײדישן קלוב די צווײםע אויסשטעלונג פון ײדי־ שע קינסמלעד, ארגאניזירם פון פאריין פון די יידישע קינסמלעד, װעלבער ארבעמ שוין צװײ יאר. די אויסשמעלונג איז א מין סך־הבל פון די יערלעבע דערגרײנונגען און איבעמ פון די יידײמע קינסמלער. ןןןן מיר האבן באקומען אן אײנלאדונג פון דער געזעלשאפמ צו פאר׳מפרײטן ײדישע קונסט אין ווארשע אויף דער עפענונג םון אדמוד ׳מיקס אויס׳ממעלונג. פארװאס איז די אײנלאדונג פון א ײדייגער געזעל־ *מאפמ צו א ײדייסער רעדאקציע גע־ דרוקמ בלויז אין פ ו י ל י ש*׳* ווער איז דא דער רעפארמאמאר? ןןןן װי די צײטונגען טיילן מיט, פארמ די העברעישע ״הבימה״, װאס געפןנט זיך הע־ בער א יאר אין ארץ־ישראל, דעם 15־םן סעפמעמבער אויף א טור קיין אײראםע. ד ע ד.: ג ח ם ן ם י י ז י? א נ ער האט דאה געגעבן דעם פאלק אין זײן לעבעדיקער יגפראך — אין ײדיש. א טייל פון דעם דאזיקן גרויסן װערק, די איבער־ זעצונג פון הומ׳מ, טענקען מיר א מתנה דער דיבמערן, ײאס האמ גע׳געפמ באגייס־ מערונג פון תגיך. ןןןן אויף דער ער׳במער זיצונג פון דעם נײ־אויסגעקליבענעם קאמימעמ פון ״פריינד פדן ײװ״א אין װאד׳סע זענען קאנפמרז־ אירט געװארן די פארשײדענע כעקציעס פון ײװ״א און סיאיז אויסגעקליבן געװארן א פרעזידיום: — י. יא׳בונסקי (פ^רזיצער), י. גימערמאן (וויצע־פארזיצער און נאמן), י. ברוידע (סעקרעמאר)׳ נ. מײזיל און ל. קאהאן.— וש צום 10־יאריקן ױבילײ פון דער קרינ־ קעי־ ײדישער שול, האמ די ארמיקע יידי׳מע ׳כול־ארגאניזאציע אנגעהויבן א ׳בול־אקציע. סע$םער און קתסם. ןןןן ווי מיר האבן גלייך נאך דער פרע־ מיערע פון ״?זײלאק״ (ווילנער מרופע, דעז׳ב. ד״ר װײבערמ) גע׳בײבן, צימ־צו די ׳סעקספיר־אויפירונג די גאנצע 7 וואבן, װאס זי גיימ, דעם יידייטן טעאמער־עולם און דער אינמערעס איז אלץ נײצמ אפגע־ *סװאבמ! מימן אםפאר פון א. סאמבערג, ׳מפילמ די ראלע פון שײלאק — יעקב װייסליץ.— ןןןן דער באוווממער ײדיימער ארמיסמ אברהם מײמעלבוים, װעלבער האמ גע״מפילמ סים גרויס ערפאלג אין בעלגיען, האט איצמ אנגעהויבן זיינע גאסמ׳בפילן אין פאריזער יידי׳סן טעאמער לאנקרי. די ער׳סמע אויפ־ פירונג — שלום עליבמס ״טביה פארם קיין ארץ־ײמראלי,.— ןןןן דער באקאנמער יידי׳בער ארמיסמ ױםף קאסען און זיין פרוי דיגה קאמען זענען צוריק אריינגעמרעטן אין דער װילנער מרו־ פע אין װאר׳בע.— ןןןן סיאיז פ#רגעקומען אין מאסקװע א בא־ ראמונג פון די ארמיסםן־מימארבעמער פונם ײדײמן מלובה מעאמער. צווי׳מן אנדערן איז אנגענומען געווארן: אויסצוארבעמן אן אר־ בעמס־פלאן פונם מעאמער אויף א גאנץ יאר; ארויסרוקן אסיסמענמן פון דער אקטיארן * בא׳סטאנד אין דעד רעז׳סיסערי׳בער ארבעט; אויסמײלן דויליארן אויף אלע ראלן, — די ראלן דאי׳פן בא׳ממיממ װערן לויטן ווילן און אויסקלײב פון די ארמיסמן גופא; אײנארדענען אװנמן, אויף װעלבע סיזאלן באהאנדלט ווערן די אויםפילונג פון די ראלן סצד די ארמיסמן; עס איז אויך בא׳צלאסן געװאדן איבערגעבן דעם ארמיסמ מיכאעלס צו ׳ממעלן אינגיבן א פאריממעלונג.— ןןןן אין גאליציע איז זײער פאפולער דער רעצימאמאר און הומאריסמ זיגמונד ׳מאר. צו זײן 150־טן רעצימאציע אװנט האמ רחל אויערבאך געװידמעט אים אן ארמיצל אין לעמבערגער ״טארגן״.— כ ר?'סזגראםור אןן ק??ט7-ד ןןןן אין די נאענמסמע מעג פארמ אפ א. רײזען ציריק קײן אמעריקע. ער רעבנמ פארן איבעד ווײסרופלאנד, וװ ער וועמ גאבאמאל באזובן מינסק און די יידי׳מע קאלעקמיװע װירמ׳מאפמן, װעמ אויך פאר־ פארן אין זײן געבורמ־׳ממעמל קוידענאװ, פון וואנען ער האמ באקומען זײער ווא־ רעסע בריװ און איינלאדונגען. א. רײזען האמ מימגעבראבט פון זײן נסיעה איבער אוקיאינע זײער פיל מתנות, בילדער, ביבער און אלבאמען, װאס מען האמ אים אונמער־ געטראגן אויף פאי׳מײדענע פארזאסלונגען. א ריי רוסי׳מע און אוקראיני׳כע פארלאגן האבן גע׳גלאסן אפמאבן מיט א. רייזען װעגן ארויסגעבן זײנע װערק.— ןןןן אין װאר׳מע געפינמ זיך איצמ דער בא־ קאנמעי ימול און קולמור־טוער פון אמערי־ קע, דער פאי־פאסער פון א רײ ײדי׳מע לערג־ ביבעד י. ׳ממײנבוים. ׳מטײנבוים איז זינמ 17 יאר אין אמעריקע. פון פוילן איז ער אפגעפאי־ן א ױנגל פון 18 יאי — ןןןן דער באקאנמער זשורנאליסמ, דער פאײ זיצעי־ פון װא.־*׳מעװער ײדי׳כן ז׳מורנא־ ליסמן־סינדיקאמ ד״ר י. גאמריב איז אפגע־ פארן אויף עמלעבע הד׳מים קיין אמעריקע. ןןןן דער ײדי׳כעי־ לימעראמן און ז׳מורנא־ ליסמן־קלוב אין איץ־י׳מראל, האמ לעצמנס געקראגן די אפיציעלע לעגאליזאציע פון דער פאלעסמינער רעגירוגג. רעיי קלוב האמ אויסגעקליבן א פארװאלמונג פון די פאלגנ־ דע: *ממואל איזבאן, אברהם בליי, דניאל לײבל, ׳מכלהה פיעמרו׳גקע און ד״ר ראפאל־ קעס. די מעג דער׳מײנמ די ׳מ־יפמ פאר לי־ מעראמור און קונסמ ״אײנס״. ױאל מאסמבוים האמ די מעג געלײענמ אין לימעראמן־פארײן אין וואר׳מע קאפימ־- לען פון זײן נײעס דאסאן ״נאפמ״.— ןןןן װי באוװסמ איז פארגאנגענעס יאר דער־ *מינען י. אפאמא׳גוס ״אין פוילי׳מע װעל־ דער״ אין א דײמ׳צער איבעי־זעצונג. איצמ דער׳מײנמ אויף דיימ׳מ אין דעס פארלאג ״הײנע־בוך׳' י. אפאמא׳מו ״1863". ןןןן אין דעפ זעלבן פא-לאג דער׳גײנמ א בוך — מ׳גה פענדעלסאן, — דעד מענמ׳ג און זײן װעיק. אויסצוגן פון זיינע ׳ג־יפמן, בריוו און גע׳גפי־עבן. דאס װערמ ארויסגעגעבן פון בערמא באדמ־׳גמרויס.— ןןןן כיאיז דער׳גינען די דריפע אויפלאגע פון ױאל מאסמבוימס ״דאס רוימע לעבן״.— ₪ די יידי׳גע עענמי־אל ׳גול־ארגאגיזא־ ציע אין לעמלאנד האמ גע׳גאנקען דער לע־ מייגער דיבמערין אספאזיא צום 35־י*ריקן ױבל פון איר ׳גאפן יהוא׳געס איבעדזעצונג פון חומ׳ג םימ פאלגנדיקער אויפ׳גריפמ: ״א גראנדיעזער מאנומענמ פון ײדי׳גער פאלקס־קולמור איז יא-הונדערמער געלעגן פארזיגלמ אין א ׳גפראך, װאס דאם פאלק פאר׳גמיימ ׳גוין ני״גמ. איז געקוכען איינער פון אונזערע מיפסמע דיבמער־דענקער — יהוא׳ג — האמ צענדליקעד זזןדן פון זײן לעבן םקריב געװען און האמ אפגעמון די פארבישופמקײט פון גרויסן פאלק־װערק: