Literarishe bleter · 1928-11-23 · 47 (23.11.1928) · p. Seite 934

47 וא ייחורוריןז נלװןר 934 כ ר א ב י לי טעאטער און הונםט די נןזונסססיו ו1י*|ידינג *ין ווי זזי׳נעד סרי•* *ין װ*ד*ע װעם זיין קיןנינדם נ*װיססס *יעסע .דער ניזיף-קי״ז■, דעזסי 6ין *ניהם ס״םינדם. שיזס-עייכסס .נ*ײניעבעד• *יז נייינ םעכני׳נע םניעיזנ *•נעי״נם נעװןרן■ י״ר ם-כעי װ״נעים םיעם ני ע דיר *ױםם״ריננ וין ז״ן *ינסנענױןעיע םין *ע;ם*ירס -עיןיןק• נדער סזח־ *ין װענעדינ) *ין יעי װי־נער סריםע, *ין װןיעע. *ין װןדזעװעו .*ק*י*--םעןםעד *יז *זיונעםירם געװןדן י. ם״אכס *יעסע .העינער 1■ם **רקייון״ (*יבערניס), רעזז-סירס דייך רו-ןיף זוסיןװסקי. די ייעסע װעס זיך םכחם• י*ננ העיםן *ויף די נרעסער *ין דעס םןיקס-זעןס:ר. *ין קרןקעװער ילייסן סעןםער *•ייס *ינס * סדיסע סיס די *יסיססן נחםה, קעדיס״ כ*ס *ין י״ב סריםסזענער * ן דער ס*יץ. די םרי•* •ירם *ו-ף דרןמען, קןםעייעם *ין *••רעסן. רעי *ןרװןיסער *ון דער סרי*ע *יז י1סף װ״םהןף. .סי דעס 4ז-םן ח ח. *יז *ין נויקןװער ״דיסן םײכה-סעןסער *ןרנעקוםען די •יעםיערע סון הן-ענקיעװערס קןסעדיע .דער נעסערער םענסס״. די •יעסע *יז רעזסיסירס *ון םןרנןלין. קינססיער — סיורין *ין *יעקםעיעװ, •יזיק — ם. םיינער. די .װיינער מרי••״ סין װןרעע ה*ם נע- זןיס נןססרןיירן *ין רי*נע. עויינ דעם גר1יק דערסןינ סין די יעעסע *ויועיייננען *ין װןיסע, זענעי די נןסםסייין!•נעייינס געװןרן• .יער *•ם*ך םיע דער דירעקייע םין װיינער *ןיקם• סעוםעי-סי״כס םז*ה—נייינס *ין קרןוס. *ין םיר הן*ן גןר *ין רער נןענסוסער נ״ס ני נןװ״זן *ינזער יעי**ינר״נע *דנע• יין *ינזער םיסער- ססןס װילנע׳. ^■י *ין ם-נסק ססיים יינם נ״ די קוססורן * ״דיס סע*סער .םןיקס-נינע״. ס׳װערס *ייונע• *•רס נןרדינם .קר״נער סןנןס*״, .דער •רעםדער״ *ין ו •יעסע .נװ״ יתום-ם׳. ^*י *ין רינער ״דיסן סעוםער *יז דעם 14-סן נןװעםנער *ןרגעקיםען רי ■רעסיערע *ין *. נים- קןס .ננניס״ (• •-••• *ין ג *קסן). ניס סז ינ- ריקן י1בי *ין יעסיונר קיםס 6*ר סנת דעם לז םן נןװעםנער * נויו-זןרססעיוננ. ם׳װער• *וי*גע- םירם .ייגנס״ דרןםע *ין 4 *קסן םין עד. װייף. ** הערץ ניןסנורם *יז יענםנס *רויסגע- סרןסן םיס ז״נע װןרס-קןננערסן *ין גיןייססןק *ין װיינע **, זינסןנ. רעם 18-רון נןװעםנער, *יז *ין יןקוי *ין דעד ״דיסדר קינסס-געזעלס***, נזסי- נןװסקע 26, סןיגעקיםזן רי דעיעוענוננ *ין דער *יידער-ױיםסםעליננ *<ן די קינםסיער נתן עעיני *ון זיפן יונװי. די *ויסססעייננ *ין די נ״ד• קינססיער נעםס *רים םער װי 100 װערק: *״י• ביידער, *קװןרעין *ין ע״כנוננען. *ןרנןנד *ין •רץ-קיונ. ס׳זענען געקוסען הענער 500 םןן. נןך די רעדעס םין ױיױס ר*בינןװיסס, י. *נעסה1יז, יױי מןרק, װ. *דיער, עסקין *ין י. נ-ייגיםס, *יז *ננעניםען נעװןון םןיגודיקע ר׳- זןיוזיע: .וי 6ןיקנ-**רז*םיינג, נענויסנעריון םין ײויסן עיסער;-1*רנ*נד, הןם זיך בןקענס םיםן סענדיעכן סןס *ין ■*יעססינע, בעת ןרנןניןירסע *ןסיססיסע כייינןנעס הןנן ■ןגיןמירם * *ריד• יזנע ■ןרזןםײננ, װי מען הןס נעי״ענס םין ״ײ- סע סר״נער, *ין נע6ינם ניסס ק״ן נענינ סןר•• װערםער י1ינ*ידריקן *יר **רןכסיננ *ין עקי בנ1נע עיס •ןנוןס *1<ף יידיס. די •*יקס-£*וז*םיזננ דריקס *1יס ועס ניוינן 6ין דער נןננער ״ויסער מוסע. *ז ניסס נעקיקס א1-ף ני-ערלײ סענויעכע סטעױנגען, *יז געזיכערם דער א״נ*יקער װענ *ור דער *וקינ*סיקער ״דיסער קויסיר—דןס גיןננײיע װוקסן *ון ״ויס, *יר ייסעיןסיר, *יר סוי *ין *יע *װ״נן 6ין *יר קײסיר״. ועם 23-םן ןקקןנער 1928 *ח *ין קיינ *ין די ,יינקע סועיי-עױן־ *ין ת'-*ניב *ןרגע״ קופען * ״דיסער ייםער*ריסער ןװנס, *רןנזעירס סון דעס נ״-נעגרינדעםן ,״דיסן זסײנוייססן-ײו סרי6סעסזיער-קײב *ין *יץ.יסר*י■. דערזעינער ןװנם הןם נעזןיס 6ןרקיםען סםחת-ח1רה נ״נוכס *ין *ין ז״ן ןנהוינ *יז ער נעסםערם נעװןרן וײנן ■ןנרןס, װןס *יז נעמןנס נעײןין סין .נרית םריםסלדור״ אין .גדיר םגיני הססה״. רניאי יײ1ל הןס דעס ןװנס נעעםנס *ון נעהןידן ו קירען *ןרסװןנ װעגן דער ״דיסער ייסער*סיר *ין *רץ- יםר*י. הןנן נ״ דעם *װנס נעי״ענס: יידער— דניעי י״ני, * יױ געװיוםעס ועס *ינערסןי יים סרחת-ת1רה, *ין וי ויכםער י. ■*■יערניקןז *ין סנדם סזזםסי. סרןזע הןנן נעי״ענס: *. ני״ (*סורי), ס. *■זנ*ן *ין י. * סארנעי דער ע1י■ הןס *׳••נעניםען די דינסער ז״ער װןרעס. ןזעיכע ןװנםן װערן נענר״ם *ין *נדערע ■יענער ■ין יןנד. דער קיונ נרײם-1י דעם ערססן ניסער *ון * ייםערוריסן זסירנןי. ** מ-סװןך, דזס 14-סן ר״ ח״ *יז דירך דעס װןרסעװער ייסערןסן-סןר״ן *״נגזןררנס נעװןרן *ן ןװנ• *ים ןנדענק 6ין נ. סינןיעװיסס. ס׳הןנן נערעדס װענן דעס *ןרססןרבענעס ז. •ענןיןװיסס, י. ם. נ״םןן, י. *ןס, *. ק**ױנע *ין נ. קוייינ- סקי. יעקנ װ״סייץ הןס יס׳ף *ןרנעי״ענם עסיענע סרןנסענסן ■ין נ. מינןיעװיםסס ,זכר1נ1ת פין * ״דיסן סןזיעייסם״ די סװעדיסע *קןדעפיע 6*ר װ-סגסןוס הן• דעס נןני-עריז 6*רן יןר 1927 *ןר ייסערן- םײ בןססיםס ■*רן *רןנעויזיס-״דיסן סר 6ס- סםעיער *נרי ײיי נערנסןן. רי ■רעםיע 6*רן -ןר 1928 *יז נןססים■ נעװןרן ■*ר דער נןרװעניסער סריםזסםעיערין זינריו *ונדועס. דער *ןריין •ין יידיעזע ייסערןסן *ין זסורנןייססן *ין װ-ינע הןס *ננעניסען *ןיננויקע ■רןסעסס-רעזןײעיע קענן וי ןנ*וין *1יף יידיס *ין חי-*ביב: .רי *ןרװןיסינג 6ין װיינער ייריסן ייסערןסן *ין זסירנ*יי<סן.6*ר״ן ■רןםעססיר• *1י*ן ס*ר6ססן >י6ן קענן די *ור6ןיניננען *ויח ״דיס, רערד,1י*ם קענן ועס *ריסןין *ג**ל *1יף ו ״דיסן ןװנס *ין ״דיסע סר״נער רעס **רגןנ- גענעס ספחת-חורה *ין *רץ־יסר*!. ל־ייסעראטור און הולטור ,**ח הײנסיקא חןך תארס * יןי■ זיגש ס׳איז גי*סןרבן *ין ח#רמי ה ד. נןמבירג. *י רים גר*סן יןרי״ים װערן אץ * ריי שםיס גיגרייס ןװנסן גיװיד&יי ריס י*םן וין ה. ד. נןמיירב. דיר װילניר םןביססרןס הןס כ*י9ןסן ױ ון^סי&ין * יריסיי 2500 זי. 6ןר * ןויליש ״ <יםיר*ריא װירק. * דיליגןייי 6ין יידיון וין״קליב—ז. רױזין, ם. יײק ײן ניר הןיןײיץ — הןמ זיך גיװיגדיס נום עטןס״ו״יזי- דינ• אין *יס דידקיירס, ןז ס׳איז נימס דיר5ןז- כןר גי ןןססיסין ן ורי&יי ניויז אײף יויליסע װירק. דיר וריזירינס הןס דיר רײינןויי 6ןר- גי*9ןגן, ןז זי זןל זיך ניסס קיגגססילן דיס וןס9יס װיגן גיכן ן ןריסיי נלו ז *ןר ן יו־ליס װירק, װיס םין די ו*ר *ינירןיןר גינן ן ןריםיי םןר ן ײדיש װירק. די דיליגןגיי הןס דירליף ניסס םבניס גיװין *ין א1יך •*רלןנגס גי הןון * ײרימן •ןרסריסיר אין דיר זסירי. ריר וריזײינס הןס גוגיזןבס דיס •ןרסיןג איכיר- ויגיכן ריס סןביססרןס. ,**י אויף ריס גיזיגניגגס-ןװנס אין ניי--ןרק 9ננ1ד אכרהם רײזין סןר זײן ןספןין קײן אײרןוי זינין *רױסגיסרןםן םיס רידיס ם. ןלגין, םיה נןריר, ה. לײװיק, ם. יסשסײן. גזם ס1ף הןס גי״ רידס אבי־חס רײזין. די ז״איקרןיניעי װיס:פ*6ם - *קןדימיי״ דין• נןססיסיקס רי ןדיסער *וסײליננ 6ין דיר קןסידרי •*ר ײדימיר קילסיר נײ דיר אוקרןי- ניסיר װיסגסן&ס-וקןדיסיי. ןלס •ןרװןיסיר •ון דיר ןאסײלינג איז בןססיםס גיװןרן י, סייירזןן. די ןססײלונג װיס הןון םיר קןם*סייס: * היססן- ריאי, * ליסירןריס״וילןלןגיסע, * םןייול־־יקן״ נןםיאי אז; * סירןגןגיסי. ןלס *נויריר 0ין רי קןםיסייס װירן ןנגיגײכנס בילןװ אין נ. רוגססײן. ד♦ ןאסײלזנג הןס *1ץ אױסגיןרגיס ן גינויים *רביסס-ילןן אױסן ירססן יןר סין איר סיםיקײס. יס װירס אונסירגיגיםין * גינײי קןסולןניזןגיי אץ נןסרײנינג סץ *לי ײדיסי םןסיריןלן אין די םלוכה*י *ץ סריװןסי *רכיװן אין םין הןס זיך א1יך גימסילם די א1י6גןכי גי בײיגין די *ו־כיװן סץ די ײדי*ע ניזיל#*6םליכי ןיבןני־ זןגייס, הןס הןכן יקײססירס אין ןדיס אין ריר גװײסיר ריל6ם 6ין 19-סן יןרהיגרירס. סןר די *יגגי װיסנסןססליכי סײר איז א1יך גיגרינדיס ביװןרן ן סיםינןר •*ר ססירירן די ײריסי היס- סןריןגר*£יי. .ססי וער *ס*ם-ר*ס *ין יױע הןס נןס9ןסן עו ענדערן די נעסען *ון ו ר״ נוסן. עסיענע נןסן װעין *ויך *ננערוון װערן מיס ״דיסע נעמען *״ן נ*ס װעס ן:גערי*ן װערן *1י*ן נןסען *ין *רץ, * עװ״סע *1י6ן נןםען ■ין *. *נסקי, * דריסע *וי6ן נןסען *ינס נריניער *׳ן .םזרחי״, הרנ ר״נעס. דער הריניע*ןװער •*ןס-רןס הן• *״נ- ססיסיק נוסיןםן *י *סיננירן יס1נת רעס ״די*ן װי*נ*ן6סיענן *״נססיסיס 400 גיידן. *ין רינע *ױ סןרנעקימען * סןיקס- *ןרזןםייננ, ןרגונױירס דירך דעם ״די*ן עיסערן- ־י׳ני• נחמד מײזיד־,