Literarishe bleter · 1928-02-17 · 7 (17.2.1928) · p. Seite 141

141 ליסווורי*? נלןס זו 7 זא בן־ציון צוקערמאן צו דער אריםשטעלונג פון זײנע בייד־ידער אין װארשע םארבן, בולט און םעםט געמןןלם. כ׳הןןב םײנס םענטימענסאלקײט, די לירישע געגןןםנקײם, כ׳הןןב ליב יעדן םן)סיװ איבערגוגעבן אין דרײםסע, שארסע קןןנ• טורן, כ באפיזיךםון יעדער זאך ארויסבובאקוםען זײןכאראקטער. בוליב דער ליבע בו פארביקײט, בין איך געסארן קײן *אלעםםינע, אינם לאנד םון ליכסיקײם און בונטע פארבן. * א־ן םאלעסשינע האב איך דערגרײכט עפעס נײעם. איך האב אבער ןןנגעפרןןפן פאלער, העלכע הןובן די דארטיקע שארפע היפלען געפאלן םיס דער היגער פאליכרע, פיט דער זעלבער סענטיפענפאלקײט א*ן בלויער ווײכקײפ. איך האב אין די כאלעכ• טינער הימלען דערזען א שארסקײט, א געזונכע פארביקײפ, איך האב די דארטיקע היפלען נישט נעםאלן לױפן אננענופענעם נוכח, נןןר אין איגרין־פערלדיקער סארב. כ׳הןןב אין פאלעספינע געמןןלן א סך פײזאזשן און כאראקטעד• טיפן. םײנע דןןרסיקע 3 אויםשטעלונגען האבן געהאט ערפאלנ. םײן איבסיקע אויםשסעלוננ װעט אנטהאלםן אן*ערך 120 בילדער, פײ• זאזשן, געטןן־בילרער א.א. סון דאנען םןןר איך קײן אויסלאנד, װו איך װעל אײנןןררנען םײנע בילדער-א־יםשטעלוננען. פארלאג שלמה גאלדפארב, װארשע געװארןי אויםער די װערק, װןןם זענען איבערגעדרוקט זענען אין 1927 דערשינען: זײמן אװםאנלקא״רףליקאחיםקי ד. ■ראש.-הײנריך הײנע אין זײן דיכשונג 112 *־םי - מ)18 (*ןויקם םעשהיעך) 344 הויפםםא; ב — פדויען א־נזי 400!־קפנםפללר לאדד - םאנקרעד 1, 11 80 דזשאנים^יזא ה. — דאסיזשין 450 האל קעין — רעזאלוציפנןין 310 זןולא ןםיל — טלחםה 1, 11 310 זשןיםינאל 1 ם*לםם*י — װענן םעקםיעלן לעבן 140 171 ם־ין נלױבן 300 שעשםײעד — #■נײונד םא־נעי־ים יויקם$ד - די בחורםע 300 דער חבד 36*2 , דןר נ־יןד יור 250 דע- קע־פע־ געהן־ט ד־ד , די נאשן פרו■ םינקלןד אייפם*; - דןד זו*ןד פין אםת 409 דזשים• הלננם 490 , דןר זוםפ 1. 11 250 לעקאש ב. - װןן פאלק ישדאל שםאדבט 270 פ־אנט אנאטאל - דאם פא־ברעכן 402 דןד פיננװינןן אינזל ןפלקירם נארםן זשןזנאםםע די םןדערנן נקשיכםע אץ 4 בןני־ןר 200 םושקין — קמשישאנס ט#בםעד 280 קעלעיפאן ב. - 9-םןר נא־ןפבןר (נין אויטלאנן) 517 אידיאט (נין או־פלאנן) 128 רןןלאן ראםען - בעטהאװען 250 םאלםםאי 1384 רייםאנט װ. — פי־ןרן 11, 111, 7י1 .12)61ק$ אויסשליםלעכבר םארקויף: .23 ס1ױץס1ט\ ,אױ\א82־81^\ ,"־וסוזס^מ. קײן װארשע איז געקופען דער בא■ קאנטעד ײדישער םןןלער בן-ביון צו• קערפאן. זײנע אר- בעםן אויף די םאר• שידענע אויםשסע• לונגען האבן ארויס• :ערוסן גרוים פאר• אינטערעסירוננ. זײ• נע בילדער בײכנען ז־ך אוים םיט דער ייכטיקײט און ם־ײ• דיקײט, םיט װעלכער ער םאלם די גרוי• קײם *פון ײדישן געסןן. א באזונרער ןןרט אין זײן שאםונג סאר• נעםס די גראםיק• דןן האש דער קינםס• לער~ ארויםגעװיזן גרויםע םארשסענד• ניש םארן ײדישן אײננארם און ססיל. בן״ציון צוקערםאן צודי אינסערעסאנ• (>1יסן.ןרםי״) טע ארבעטן אויםן געביט םון גראםיק געהער .דער קינסםלערישער אלף בית/ (דערשינען אין םארלאג ב. א. קלעצקין), — א נײעםאין דער ײדישער גראםיק. ער הןןם אויך אילוםטרירט פיל אויםגאבן. צוקערפאן איז דא נישם לאנג צוריקגעקופען םון פאלעם• טינע, װו ער הןןס געװוינט עסלעכע יאר. אין װארשע װעט ער אײנןןרדנען זײן אױסשטעלונג. דער קינססלער האט אונז איבער• גענעבן אײניקע פרםים םון זײן לעבן און שאפן. ער איז געבוירן אין לעביעדעװ (װילנער געגנט) אין 1890. זײן פאטער איז געװען א העברעישער לערער.זײן שטעסל געהער צו דייאלסע פאטריארכאלע ײדישע שטעםלעך, םיט אופעטיקע, א־־נגעםאלענע הילצערנע הײזלעך. ב. צוקערםאן הןןט זײער ױנג אנגעהױבן צו צײכנען. די כושער םלענט די צײכנונגען באהאלטן הינטער איר קישן. צו 12 יאר װערס צוקערפאן אונענופען אין װילנער ישיבד״ װו ער האם נישס אויפנעהערס צו צײכנען. ער הןןם געצײכנט אויף די גםרות און ספרים און םלענט נישט אײנםאל דערםאר כאפן א סײנעם פשק שפעסער װערט ער ןןנגענופען אין דער װילנער צײכנונגם שול. דארט הןןט ער באקוםען א םסיפענדיע, װאם האט אים םארלײכ• סערט זײן שסודיע. די עדשםע אויםשםעלונג הןןס ב. צוקערםאן געםאכס אין װילנע. שפעטער האם ער באזוכט די פאריזער קונםפ־אקאדעםיע, א־־ננעןןרדנס אויסשטעלוננען אין פאריז, בערלין, פעטערבורג, מאסקװע. אין קאװנע איז זײן אויסשםעלונג אײנגעןןרדנט נעװןןרן דידק אויםערן־םיניססערױם. די אויםשטעלוננען האבן ארויסגע• רישן א שסארקע םאראינטערעסירונג. ב. צוקערםאן דערצײלם: — בעת איך האב געשאםן די געטא-בילדער, װי .דער ש.'ל• זדיף*, ,דעם נר צדקם קבר׳ א. א״ הןןב איך זױ נאפיס די אײנםאניקע און אוםעטיקע געטא־בילדער איבערצו• ג־ק אין םרײדיקע סארבן. כ׳הןןב נישט געװאלם ארײנברענגען ד*ש טרויער, די גרױקײט, די נעפאלנקײס. כ האב נישט געװןןלט כאלן דןןם ײדישע לעבן אין די געװײנלעכע גרויע טענער. איך נץ צוגעגאנגען צו די ײדישע םןןסיװן פון געסא םיס א נײער אי־נפאסונג: סרײד, העלקײם, ליכסיקײם. נעבן אלץ אין ליכסיקע ^י ־ ..