Literarishe bleter · 1926-09-10 · 123 (10.9.1926) · p. Seite 607

123 ל י מ ע ו'א ריש ע בלעסער 60? כ ר א נ י ס 6עיר *ון מ• קיינים נ*ך זדער םורנע איבער!1 רײ םטעם זיין םעדנ־אדרןפע, גרדטן זיך איעם עו טור איבער םיי־־ן מים * נײעם יעםערט־אי. *ינגינן װעס 6*רקונזען אין װ*רשע ידערם * קזנבערם. **י יןןנאס ם ו ר ק * זו שאייט איבפ מים ער6*ינ אץ קר*קע רי 8ר*ננ1יזישע קןומעדיע .רי רומענערין■, אין ױעיכער עם שאיין די הויאם־רןין י. טורקןװ און רי*נ* ביומענ6עיר. זײ נעמען שםןרק אוים. אנרהם םןרעװםקי איז *אגע8*רן קדן ריגע. רער נ*שט*נד 6ון זדן םרוםע איז דער־ װדי נ*ך נישט נןשסימט. ער ה*ט ברעה אויםרוםירן ד*רס .שײיןק' און אריך א• קןעיזנעס .הורדוס״. ** רי נ*ק*נסע *רטיסטן מיש* םישזןן און נער*םי*װםק*, װעיכע רןנן * יענגערע זדם גע• שפייס גד דעס נישט-י*נג פןרשטןדנענעם *דיערן אין םרואע, ה*נן נ*שי*סן א1יף זײער חשב־ן שטעין * מענח א1יף זיין קבר אץ װין. .<א*י די טעג קומס עו 8*רן 8ין זדנע ג*סטר*ין זממינד ט י ר ק * װ קדן װ*רשע אין ער נעמס זיך 6יײםיק עונרײטן די ערשטע אויפטירינגען אץ קאמינםקי־טעןטער. די נײע םרײע װעם *נה1יבן שאיין דעם נ־סן *קם*בער. א. יעיעיעםעם ' ,שימה מויכר״ (דר*מ*םישע >*עמע אץ 10 ניידערו איז ש1ין אריםנעזעזם אץ פ*רי*נ ב. קיעזזקץ אין אינגיכן װעם זי ערשײנען. •׳*, ס׳זענען ערשינען אין קיעעקין־6*רי*ג אין * ב*וינדער אויםנ*נע ש י 1 ם־ע י י נ מ ם דר*מא־ סישע װערקז .שװער די זדן * ייד׳, ,ד*ס גר1יםע נעװינס״ אין .םליה דער מייניקער״. שאא. בי מ*ריס שװ*רבם טרואע אין ניו־י*רק קימען עו זװײ גײע *רפיסםן: יוםף בוי*װ אין ייוב* ק*דים*ן 6ין װיינער טריאע (רומעניע). .אאא דער ב*װיסטער יידישער *מעריק*נער ײדװיג ז * ץ טרעט א1יף א1יף דער ענניישער נינע אין דער ק*מעדיע ,א*ט*ש אץ אערימוסער*. .אואי אין ניענ*ס־אדרעס װערס איגם נעז*מיס געים א1יף * בנין 8ין * יידישן סע*טער. הײאי *ייף אונז װ*רשע נעז*נס געװ*רן. ,אאאי נײ דער גימנ*זיע פין ס*סיע נ י ר ע װ י ם ש אין װײנע װערט געעפנט * יידישע קונםס- נעװערב־שיי מיס 6 *•טדיוננען: ס*ר מ*יערײ׳ נר*םישע קינםס, דאמען־שנײדערײ א. א. װ. ,■י■ מ*סקװער .הבימה* נ*ך * הודש־פעריען הדבם *ן װידער עי ג*םטר*יירן אין •*ריז. 6ין 1 *קם*נער װעט ,הנימה״ ש*ילן אין בעריץ. ■*■, רי נענםר*י-6*רװ*יטינג 6ין ײד. *רסיפםן 6*רײן אין •ויין איז מ1דיע, *ז עם איז אויסנע־ בר*נן * םכםוך *װישן דער טרו*ע, װ*ם שאייט אי ק*םינסקי־םע*םער סיט דעפ איעסיקן אינה*נע• ה״ ב*רק*װםקי• די ס*רװ*יםינג װענדעם זיך ני *יע נעזעיש*6סן, אינםטיםיניעם און אינסערנעמער, *ז זײ ז*ין, ני־זמן דער ק*נפייקם װעם דויערן, נישטן דינגען ד*ס םע*טער א1יף קײן שום אונסערנעמוננ די *רסיםסן איז שסרעננ ס*רװערס נו פירן װעיכע נישט איז ם*רה*נדיוננען םײ מיסן אינה*בער, סד מיט זײנע נ*6ויםעכםיקםע. .*■*־ ס׳איז נעקימען *ו 6*רן דער דינםער ז. םענ*י*װיטש• ז*סײנגען ה*בן *ן *ינעמדנע נ*דײטיננ■ .*אי ײיסן מוססער םין 6*ריקן י*ר ה*ם ,שיי און ניך״ (ס*םקװע) א1יך א1יף י*ר 1927 *רויסנע׳ י*זס *[ *•רדס־ק*יענר*ר מיט * רײנן היסםןרישן׳ פ*ייטישן און •*•ויער־װיםנשאפטיענן אינד,*ים אול מיט םיי ניידער. ש^משה ב ר * ד ע ר ז * ן אין י 1 ם ף םי ר ק * ןי*דזו ז*נן *ן * נשורה, *ז זד םרעסן דו *רויםבינענן * חידש־שריםט .די 8די״, װ*ם-_ נייס אין *יע געניםן 6ין מענסש און ייד״• וז .פדי״ — װע־ט נעז*גט װײטער אין •ר*ס*עקט — װעם שםרעבן נו סרע6ן אין עיקר'; .דער יעװ״ז איז: נײ, קירץ אין ש*רף, *יין װדס און םיף׳. מיר װעין זען, װ*ם ר*ס אינםיקע י*ײ ק*ן• ש*^ דער העברעישער .הע1ים■ 6דערט אי*ם די 20 י*ד פין זדן ערשדנען. — אין ױנייײ־נימער װ*ס ערשײגס ערנ ראש־השנה, װעין נעדרוקט זײן *. א. די ניידער פון די *יע שרדכער, װ*ם ה*נן מיסנע*רנעם אין .העוים*. .י■*־ אין נ*װעמנער װערס בען י*ר זינס סיאיז געשס*רבן דער •*װוםםער בעינישער דינטער ע ם י י װ ע ר ה א ר ן. אין נעיניען נרדט מען זיך *ו פײערן מים נרוים ם*רנעם דעם י*ר*דם. א*•־ אין װ*רשע הוינט *ן *ו ערשדנען די העברעישע ס*נ-*דסוננ .ה * 8 י ר ה־. ש*^ אינסערעם*נסע *יפערן: אין ארץ־ישראי זענען פ*רק1יסם געװ*רן ח• נ. ב י * י י ק ס הענ־ רעישע שריםטן — 1020 עקז., אין ■ױין — 55, איל *מעריקע — 65. אאײ נ• ה 1 י ו ס ס * ן ה*ם ס*רענדיקס * נײע דר*םע. אאײ דער א״י־שרײנער-ם*רײן ה*ט א1י6נעה1יבי די 6ר*גע װעגן * מ*נה א1יף א. נ. ג נ ע ם י נ ס קבר אין װארשע. װ*ס ז*גס דער1יף אינזער ייסע־ ר*םן ם*רדן1' סאם־שװײנן איז ד*ך קדן ז*ך נישס. יאוײ ס. מ ר מ ר ה*ט אץ *ן *רפיקי ,די ײדי■ שע שרדנער ■ר*6עסיע אץ *מעריקע• ןאין יינט םין ײמן רײוענס ,יעקםיק*[', ם*רי*ג *. קיע*קין) אויסנעסינען, *ז סין די יענעדיקע יידישע שרדנער אין *מעריקע יענן 60 •ר**. *רום *ײטיננען-*יס נדעם־שרײנער, בעיעסריססן, •י*יי*יסטן, *דער *יס *נענםן, 6*רװ*יסער; 12 *ר**. — יעבן 8ון ה*נײ! 10 *ר**. — סון יערערד; 6 ■ר**. — פין *רנעסי 6 *ר**. — סרדע ■ר*פעםיעס (*דװ*ק*םן, ד*קס1י• דים, דענםיםםןז! 5 •ר**. — בייר*־*רבעט א• *. װי נ*ר אדן *ר**. יעבם 6ץ זײעדע װערק. טעאטער אדז קינסט .<■*■ רי *רםיסםן שימה קוטנער,חנה לערנער, דוד זײדערמ*[, װעיכע ה*נ1 עטיעכע תדשיס נעשםיים אין װארמעװער קאסינסקי־ םע*םער, זענען **נע6*רן א1יף נ*םםר*ין קײן י*ײ. ,א ז א ז ע י*, װ*ס שויים אי*ם אין ני*ייסס*ק, ה*ס *רײנגענימען אין נדעם ■ר*גר*ם פר*נסענםן סון ■ר*ס .נײנאנם א1י8ן *יסן ם*רק״ -נ**רכעס און אינםבעניזירס דירן דוד הערמ*ן. די .דר*מ*סישע סימס*ניע' ה*ס נרויס ערפ*ינ■ שא^ די ב*ק*נטע 6*יקס־זינגער זמרה זעייג־ ללטעראטור י׳•׳■ װי ראונן ברײנין ה*ס אינערנענעבן דעם ריט*רנעסער 8ון .װ*רשעװער עקםארעס׳, יעבם די 6*מײיע 8ין סענדעיע מינר ס6רים (2 םעכסער, *ן *ײדעם אין *ן אדניקי) אין שװערע מ*סעריעלע :*וינניננען. זי דערנערם זיך דערעיקר םים דער ז-נ*ענסיע פין 69 ריבי * וז)דש, װ*ם זי ב*קימם פון דעד ר*סן-רענירוננ_ ראינן נרײנץ ה*ס מיס- נעבראנט םיט זיך די יע*םע נ*םי*ן פון מענדעיע ."״ם, װ*ס עד ה*ט *נגעשריבן 2 שעה 6*רן םיים. וייי אין גױ־יןרקער ,6רײד,ײס' דרוקן זיך סשה נ * ו י ר ס רײזע־אדנדרוקן **ריז, נעריין, װ * ר ש ע, (אדינדיקע רדזענר*8יע)' אחװ ם׳איז ערשינען אץ ביענ*ס־אײרעם * ביך פץיעקנ נ*ם*ש*נסקי נ*ךדער 6*ר- שפעיונג״ — נראסעסקן אין בײדער פין דדישן *קסי*דן יעבן■ ש^ד׳רא. ק*ר*יניק, װעינער ה*ט פ*רנר*כס אין רארשע *סיעכע סענ, ה*ם געה*ים1 אין ייסער*סן־6*רדן זײער * אינסערעם*נסן רע6ע- ר*ם א. ד. ם. ,דרײ דימענסיעם סון ײדישן יעבן', *ץ װעינן ער ה*ס *נגערירם זײער *רינינעל 6יל *ר*ביעסען סין דער יידישער נעשיכםע אין קויסיר. :*כן רעפער*ם איז נעװען * נ*נקעס, א1יף װעינן ס׳זענען נעהאיםן נעװ*רען רעדעם װענן דעם יידישן דענקער אץ ■ובייביסס ד״ר א. ק*ר*יניק• , .אא־ דער באק*נםער דוישער עק*נ*טיסם י ע ק נ ל ע ש ב י נ ס ק י װעדס איבס *ים 50 י*ר. יעש• בינסקי ד,*ט נרויסע **רדינםטן 8*ר דער ײדישער עק*ג*מיק און סס*סיססיק. אויםער רי הונרערטער אינכערעס*נטע םם*םיססישע און עק*נ*מישע *ר. בעסן, װ*ם זענען בעז׳ים און בעשארדס אינער טארשידענע בײםינגען אין זשורנ*ין, אױ יעקנ יעש־ בינסקי נ*װיסם סיט זײנע נרעםערע װערק ,דער ײדישעד *רבעםער אין ריסי*נד״, ,דער יידישער *דבעסער אץ ענגי*נד*, .ד*ס דדישע פ*יק אין זיםערן״ א. א. די װערק ה*בן בשעאם *ײיסנעריפן א נרױםע •*יעםיק. * ו*נק די אדננ*רפיקע א1יס■ 6ירן װענן אינווסםרי*ייז*ביע אין ■ר*יעם*ריז*ביע. שא^ אין ,*רנעטעד־הײם׳ אין חי־*ביב איז גע־ פדערם געװ*רן אויף ײדיש וער ױנייײ פון *ברהם רײזין. עס ה*נן נערעדס דניאי ־ײבי, א. שערפ*ן. איסקין, םישער און פ*ריץ 6ו1 דער דר*מ*סישער סעקביע ד׳*בן דעב״םירס רײ. :ענם יידער, די פ*רז*פיםע הינוערטער *רנעםער ה*נן נעשיקם ו^ו ױביי*ר * ה*רביקע ברנה. שא^ *ין *םעריקע אין בוז*פענה*ננ פיטן עזננסן •*רבײס זענען איבם פ*רש*רדס געװ*רן ס1יזנסער עקזעמײןרן םין שיוס־עיינפס װערק. דער שי1ם- עלינם־ק*םיטעם ה*ם 8*רגענימען * גרױסע *קביע עי ס*רש*רײםן שיום־עיינמם װערק. ׳**, אץ קרעמעניץ װערם אױפנעשםעיפ * הױז ש*ר * שויע אץ *נדענק פץ יבחק בער יעװיז*ן. שא^ דער װײסרוסישער ם י ו נ ה ־ ס ו ז ײ הןס ־ך משאוי געװען אץ ט*םקװע מען ז*י אים יײיסגענ( די קןיעקביעם, װ*ס זענען נעזןמים גע־ •*רן דירך *נםקין אין ■ױין, נןייביע, װןיין און ■::דערע געגנםן, *ון װײנע נעפינען זיך איבס אין ־ענינגרןד. די השאויות.איז *■געװןרםן געװןרן, ״ירי עס איז *נערקענם נעװןרן, *ז *נ—םקים