Di Yidishe eḳonomiḳ · 1937-10-01 · 6-8 (אקטאבעקר-דעצעמבער) · p. [Seite]

'ז?. שנ&ר 254 געװען פארוײט מיט גרינםן. מיט גערטנערײ װי מיט א פראפעםיע האבן זיך פאר־ נומען 22 משפחות אין באשטאנד פון 150 נפשות. א העלפט פונעם גערטנער־ באדן איז געװען פארזײט מיט אוגערקעס. די יערלעכע פראדוקציע פון אוגערקעם האט אויםגעמאכט 30 טויזנט פוד אין װערט פון 5000 רובל. די אוגערקעם פלעגן פארקויפט װערן אין די ארומיקע שטעטלעך און אין ביאליסטאק. די ײדישע גערטגער האבן ניט געהאט קײן שום §אכמענישע צוגרײטונג צו זײער נײער באשעפטיקונג. ס׳האבן זײ געפעלט ידיעות װעגן פארשײדענע מינים זריעה, װעגן קינםטלעכער באמיםטיקונג, װעגן דער נויטװענדיקײט פונעם בײט §ון קולטור־מינים. זײ האבן שטארק געליטן 5ון דער גרויסער קאנקורענץ צװישן זיך גופא, און נישט װײניק היזקות האבן זײ געליטן דערפון, װאס עס האט געפעלט אן זןרגאניזירטער פארקויף. די אנטזןפאלער גצרטנער האבן זיך ספעציאליזירט אין פראדוצירן גרינםן, װאס פארטראגן ניט קיין װײטן טראנםפארט און קענען אויך ניט ליגן לאנג, און דאס האט זײ אין י§רן פון גרוים גערעטעניש אדער 5ון ספעציעלער פרײזן־ירידה געבראכט גרויסע היזקות. װעלער האט אויםגעארבעט־ א פלאן 5־ון הילף פאר די אנטאפאלער לאנד־ װירטן, װעלכער איז באשטאנען דער עיקר אין אזעלכע פונקטן: 1) פארזיכערן די אנטאפאלער גערטגער מיט אגראנאמישער הילף 21) שא5ן מוםטער־װירטשאפטן; 3) װאלװעלער קרעדיט אויף אויסצובעםערן די פראדוקציע־ מעטאדן און פר^דוקציצ־מיטלצן; 4) לאנגטערמיניקער קרעדיט אויף פלאנצן םעדער; 5) שטיצן די גענדז־פאשעריי װי א גינציקן פאקטאר 5אר דער אנטװיק־ לונג פון גערטנערײ. צום פונקט 4 דארף צוגעגעבן װערן, אז צו יענער צײט האבן 23 יידישע משפחות כ־ארמאגט אײגענע סעדער מיט דער אלגעמײנער צאל 300 בײמער. װעלערם באזוך האט געהאט אגעבענטשטע השפעה אויף דער אנטװיק־ לונג פון די לאנדװירטשאפטלעכע פרנסות בײ די יידן אין אנטאפאל. א דאנק דעם ספעציעלן אינםטרוקטאר, װאס איז אראפגעקומען אין שטאט, האט זיך אנטװיקלט דער עקספארט פון גרויםע מאסן געזייערטע אוגערקעם, באזונדערס קײן װארשע. די גערטעגירערם זײנען שוין ניט געװען אנגעװיזן אויםשליםלעך אויפן נאענטן מארק און האבן אויך נישט געליטן אזוי שטארק פון צופעליקע פרײז-ירידות. אין די יארן 1905—1906 האט די ייקא געפלאנצט אין אנטאפאל םעדער, װעלכע זײנען געװארן א װיכטיקע דערגאנצונג צו די גערטנערײ־ װירטשאפטן. װעלער ה§ט אויך געגרינדעט אין אנטאפאל א §לאנצן־גארטן. די םעדער האבן זיך זײער גוט אנטװיקלט און דאס אנטאפאלער אויבם פלעגט עקספארטירט װערן קײן פעטערבורג און אנדערע גרויםע שטעטישע צענטערם פון רוםלאנד. די עלטערע אנטאפאלער גערטענירערס דערצײלן נאך הײנט װעגן דעם דיפלאם, װאס זײ האבן הארט פארן אויסבראך פון דער װעלט־מילחמה באקומען אויף אן אויםשטעלונג אין פעטערבורג. די געגרינדעטע לײקאסע ה^ט שטארק מיטגצװירקט צום אויפבלי 5ון די נײצ געשצ5טן.